Gãy xương xoắn ốc là gì?

Gãy xoắn ốc là gì?

Gãy xoắn ốc là một loại gãy xương xảy ra khi một trong những xương của bạn bị gãy do chuyển động xoắn và tạo ra một đường gãy bao quanh xương của bạn trông giống như một cái vặn nút chai. Gãy xoắn ốc cũng được gọi là gãy xương hoàn toàn. Điều này có nghĩa là đường gãy đi qua toàn bộ xương của bạn.

Gãy xoắn ốc thường gặp ở các xương dài trong cơ thể bạn. Một số loại gãy xương phổ biến nhất bao gồm:

• Xương đùi
• Xương chày
• Xương mác
• Xương cổ chân
• Xương cánh tay
• Xương quay và xương trụ
• Xương đốt ngón tay và xương bàn tay

Nguyên nhân gây gãy xoắn ốc đa phần là do ngã hoặc chấn thương. Bạn có thể cần phẫu thuật để phục hồi xương bị gãy. Thời gian phục hồi hoàn toàn phụ thuộc vào loại xương bị gãy và nguyên nhân gây ra gãy xương. Hầu hết mọi người sẽ cần vài tháng để phục hồi xương sau gãy xoắn ốc.

Gãy xương xoắn ốc cũng rất hiếm gặp vì chúng thường xảy ra do tai nạn và chấn thương nghiêm trọng mà hầu hết mọi người không gặp phải, nên gãy xương xoắn ít phổ biến hơn nhiều so với các loại gãy xương khác.

Gãy xương xoắn có thể gặp ở bất kỳ ai. Tuy nhiên, nếu bạn có nhiều nguy cơ bị ngã hoặc người cao tuổi bị loãng xương thì sẽ có nguy cơ bị gãy xương xoắn cao hơn.

Triệu chứng

Các triệu chứng của gãy xương xoắn ốc bao gồm:

• Đau
• Sưng
• Ấn đau
• Không thể cử động phần cơ thể có xương bị gãy
• Bầm tím hoặc da đổi màu
• Phần cơ thể có xương bị gãy trở nên biến dạng

Đọc thêm tại bài viết: Cách nhận biết gãy xương

Nguyên nhân gây ra gãy xương xoắn là gì?

Bất kỳ tác động nào vào xương khiến xương bị xoắn đều có thể gây ra gãy xương xoắn. ​​Chúng thường do một tác động gì đó đột nhiên giật một trong các chi hoặc cơ thể của bạn ra khỏi vị trí thông thường. Một số nguyên nhân phổ biến nhất bao gồm:

• Ngã
• Tai nạn xe hơi
• Chấn thương thể thao
• Tai nạn lao động

Gãy xương xoắn được chẩn đoán như thế nào?

Bác sĩ sẽ chẩn đoán gãy xương xoắn bằng cách khám sức khỏe và xét nghiệm hình ảnh.

Sau khi khám sức khỏe, bác sĩ có thể sẽ cần chỉ định bạn làm ít nhất một trong số các xét nghiệm hình ảnh sau:

• Chụp X-quang: Chụp X-quang sẽ xác nhận hình ảnh gãy xương để phân loại thuộc loại gãy xương nào và cho biết mức độ tổn thương của xương.
• Chụp cộng hưởng từ (MRI): MRI được chỉ định để bác sĩ có được hình ảnh hoàn chỉnh về tình trạng tổn thương ở xương và khu vực xung quanh xương. Chụp MRI cũng sẽ bác sĩ thấy được tình trạng các mô xung quanh xương của bạn. Điều này đặc biệt quan trọng để xác định xem cơ, mô liên kết và các cơ quan của bạn có bị tổn thương không.
• Chụp CT: Nếu bạn cần phẫu thuật, bác sĩ phẫu thuật cần biết chính xác mức độ tổn thương xương của bạn. Chụp CT sẽ cung cấp cho họ hình ảnh chi tiết hơn về xương và mô xung quanh so với chụp X-quang.

Gãy xương xoắn được điều trị như thế nào?

Cách điều trị gãy xương xoắn phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của vết gãy ban đầu và xương nào bị gãy. Việc điều trị sẽ bao gồm làm lành lại xương bị gãy. Tùy thuộc vào mức độ tổn thương và nguyên nhân gây ra gãy xương, bác sĩ có thể áp dụng một số phương pháp điều trị như sau:

Bất động

Nếu vết gãy của bạn nhẹ và xương không bị lệch quá xa khỏi vị trí ban đầu của xương, bạn có thể chỉ cần nẹp hoặc bó bột. Nẹp thường kéo dài từ ba đến năm tuần. Nếu bạn cần bó bột, thời gian có thể sẽ lâu hơn, thường là sáu đến tám tuần. Trong cả hai trường hợp, bạn cần chụp X-quang theo dõi để đảm bảo xương của bạn đang lành lại đúng cách.

Nắn kín

Những trường hợp gãy xương nghiêm trọng hơn cần phải nắn kín để căn chỉnh lại xương của bạn. Trong quá trình không phẫu thuật này, bác sĩ sẽ đẩy và kéo cơ thể bạn ở bên ngoài để căn chỉnh xương gãy ở bên trong. Để bạn không cảm thấy đau trong quá trình thực hiện, bạn sẽ được dùng một trong những phương pháp sau:

• Gây tê tại chỗ để làm tê vùng xung quanh xương gãy
• Thuốc an thần để thư giãn toàn bộ cơ thể
• Gây mê toàn thân để bạn ngủ trong suốt quá trình thực hiện

Sau khi nắn kín, bác sĩ sẽ tiến hành bó bột hoặc nẹp xương bị gãy cho bạn.

Tham khảo thêm: Dị ứng thuốc mê

Phẫu thuật

Việc phẫu thuật sẽ bao gồm các bước sau:

Cố định bên trong

Những trường hợp gãy xương xoắn nghiêm trọng nhất cần phải phẫu thuật. Bác sĩ phẫu thuật sẽ nắn lại xương về đúng vị trí, sau đó cố định xương tại chỗ để xương có thể lành lại và phát triển trở lại. Họ thường thực hiện phương pháp cố định bên trong, phương pháp này nghĩa là bác sĩ phẫu thuật sẽ chèn các mảnh kim loại vào xương để giữ cố định xương trong khi xương lành lại. Các kỹ thuật cố định xương bên trong bao gồm:

• Thanh: Một thanh được chèn qua tâm xương của bạn chạy từ trên xuống dưới.
• Tấm và vít: Tấm kim loại được vặn vào xương để giữ các mảnh xương cố định tại chỗ.
• Chốt và dây: Chốt và dây giữ các mảnh xương tại chỗ quá nhỏ đối với các loại chốt khác. Chúng thường được sử dụng cùng lúc với thanh hoặc tấm.

Một số người có thể sẽ phải sống với những dụng cụ này mãi mãi. Bạn có thể cần thêm các phẫu thuật khác để tháo chúng ra.

Cố định bên ngoài

Bạn có thể cần cố định xương từ bên ngoài. Bác sĩ phẫu thuật sẽ đặt vít hoặc chốt vào xương của bạn ở cả hai bên vết gãy bên trong cơ thể, sau đó kết nối chúng với một thanh nẹp hoặc giá đỡ xung quanh xương bên ngoài cơ thể. Đây thường là cách tạm thời để ổn định vết gãy của bạn và cho xương thời gian để bắt đầu lành lại trước khi bạn tiện hành phẫu thuật cố định bên trong.

Ghép xương

Bạn có thể cần ghép xương nếu xương bị gãy xoắn ốc nghiêm trọng hoặc nếu xương không thể lành lại như bình thường. Bác sĩ sẽ chèn thêm mô xương để nối lại xương bị gãy. Sau đó, họ thường sẽ cố định bên trong để giữ các mảnh xương lại với nhau trong khi xương của bạn mọc lại. Ghép xương có thể đến từ một số nguồn sau:

• Bên trong cơ thể bạn, thường là đỉnh xương hông
• Người hiến tặng bên ngoài
• Một mảnh xương thay thế nhân tạo

Phẫu thuật gãy xoắn ốc thường là thủ thuật ngoại trú và bạn có thể về nhà trong ngày tùy thuộc vào xương bị gãy và mức độ nghiêm trọng. Nếu bạn cần phẫu thuật xương lớn hơn như xương đùi hoặc xương chày, bạn có thể sẽ phải nằm viện một hoặc hai ngày sau khi phẫu thuật.

Đọc thêm tại bài viết: Quá trình lãnh xương gãy diễn ra như thế nào?

Những loại thuốc nào được sử dụng để điều trị gãy xương xoắn ốc?

Các loại NSAID (thuốc giảm đau không kê đơn) như aspirin hoặc ibuprofen có thể dẫn đến chảy máu và các biến chứng khác sau phẫu thuật. Bác sĩ sẽ trao đổi với bạn về các loại thuốc bạn có thể dùng để giảm đau sau phẫu thuật.

Các biến chứng sau phẫu thuật gãy xương xoắn ốc bao gồm:

• Hội chứng khoang cấp tính (ACS): Áp lực tích tụ trong cơ có thể ngăn máu đến mô, gây tổn thương cơ và thần kinh vĩnh viễn.
• Xương liền không đúng vị trí: Điều này xảy ra khi xương bị gãy không thẳng hàng đúng cách trong khi xương lành lại.
• Không liền xương: Xương của bạn có thể không mọc lại hoàn toàn hoặc không mọc lại được.
• Nhiễm trùng xương (viêm tủy xương): Nếu bạn bị gãy xương hở (xương gãy xuyên qua da), bạn có nguy cơ nhiễm trùng do vi khuẩn cao hơn.
• Các tổn thương bên trong khác: Gãy xương có thể làm tổn thương vùng xung quanh chấn thương, bao gồm cơ, dây thần kinh, mạch máu, gân và dây chằng.

Tác dụng phụ của thuốc giảm đau không kê đơn bao gồm:

• Chảy máu
• Loét
• Đau dạ dày
• Biến chứng ruột

Có thể mất vài tuần để các triệu chứng của bạn cải thiện. Tùy thuộc vào loại phẫu thuật bạn đã thực hiện để sửa chữa gãy xương xoắn ốc và xương nào bị gãy, bạn sẽ có thể bắt đầu di chuyển trở lại sau vài tuần.

Nếu bạn bị đau dữ dội và không thuyên giảm, hãy tới gặp bác sĩ ngay.

Dự phòng gãy xương xoắn

Thực hiện các mẹo an toàn chung sau để giảm nguy cơ chấn thương:

• Luôn thắt dây an toàn khi ngồi ô tô
• Mang thiết bị bảo vệ phù hợp khi lao động và chơi thể thao
• Đảm bảo nhà và không gian làm việc của bạn không có đồ đạc lộn xộn có thể khiến bạn hoặc người khác vấp ngã
• Luôn sử dụng các công cụ hoặc thiết bị phù hợp tại nhà để với tới đồ vật. Không bao giờ đứng trên ghế, bàn hoặc mặt bàn bếp không chắc chắn
• Thực hiện chế độ ăn uống và tập thể dục đều đặn giúp bạn duy trì sức khỏe xương tốt

Chế độ dinh dưỡng hợp lý, khoa học là một trong những chìa khóa giúp bạn nâng cao sức khỏe, tránh mắc các bệnh mạn tính, thậm chí có thể cải thiện tình trạng bệnh hiệu quả. Để được tư vấn chế độ dinh dưỡng phù hợp với tình trạng của bản thân với các chuyên gia đầu ngành, hãy liên hệ Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam TẠI ĐÂY hoặc Holtine 0935.18.3939 / 024.3633.5678