Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hiểu về các loại run khác nhau

Run là những chuyển động không tự chủ, nhanh, liên tục, qua lại, ở một phần hoặc toàn bộ cơ thể. Một số bệnh lý thần kinh, một số loại thuốc và tình trạng lo âu thường gây ra run.

Các kiểu run khác nhau là gì?

Các loại run khác nhau biểu hiện khác nhau về tần suất xảy ra, bối cảnh xảy ra, tác nhân gây ra và các bộ phận cơ thể bị ảnh hưởng. Đặc điểm phân biệt phổ biến nhất được sử dụng để mô tả run là chúng xảy ra khi nghỉ ngơi hay khi vận động.

Các loại run bao gồm:

  • Run khi nghỉ ngơi: Run khi nghỉ ngơi là tình trạng run xảy ra khi một người đang nghỉ ngơi và biến mất hoặc giảm đi khi người đó di chuyển.
  • Run khi vận động: Run khi vận động sẽ trở nên tệ hơn khi vận động và có thể giảm hoặc biến mất khi người bệnh không vận động.
  • Run tư thế: Run tư thế xảy ra khi một người giữ một tư thế cụ thể và có thể hết khi người đó thay đổi tư thế đó.
  • Run do ý định: Run do ý định xảy ra khi ai đó cố gắng thực hiện một chuyển động có chủ đích, chẳng hạn như cầm cốc hoặc sử dụng điện thoại
  • Run do tình huống: Ít được nhận biết hơn, run do tình huống xảy ra trong một số tình huống nhất định, chẳng hạn như bối cảnh gây lo lắng.

Run có thể xảy ra ở toàn bộ cơ thể hoặc một phần cơ thể.
 

 
Đọc thêm tại bài viết dưới đây: 13 dấu hiệu ban đầu của bệnh Parkinson

Những chuyển động có thể bị nhầm lẫn với chứng run

Một số chuyển động có thể bị nhầm lẫn với chứng run bao gồm:

  • Tics: Tics là một cử động không tự nguyện lặp đi lặp lại, chẳng hạn như nhăn mặt. Tics thường diễn ra nhanh và không có sự lặp lại nhịp nhàng như run tay.
  • Co thắt: Co thắt cơ có thể ảnh hưởng đến một vùng trên cơ thể, chẳng hạn như cánh tay. Thông thường, co thắt cơ diễn ra nhanh chóng và gây ra một hoặc vài cử động, nhưng run cơ lại tái phát và có nhịp điệu.
  • Co giật/động kinh: Co giật là những đợt ngắn của hoạt động điện não bị rối loạn, có thể gây ra các cử động không tự chủ của toàn bộ cơ thể hoặc một phần cơ thể. Run thường xảy ra thường xuyên trong ngày mà không làm thay đổi ý thức, nhưng co giật chỉ kéo dài trong thời gian ngắn, thường không lặp lại trong ngày và thường ảnh hưởng đến mức độ ý thức của người bệnh .

Những nguyên nhân gây ra các loại run:

Run không phải là một tình trạng bệnh lý mà là triệu chứng của nhiều tình trạng bệnh lý khác nhau. Nguyên nhân phổ biến bao gồm:

  • Lo lắng: Cảm giác lo lắng có thể gây ra chứng run ảnh hưởng đến toàn bộ hoặc một phần cơ thể. Một số người có thể đặc biệt dễ bị run khi họ cảm thấy lo lắng hoặc căng thẳng.
  • Rung vô căn: Loại run này thường là run khi hành động và mặc dù không hoàn toàn do lo lắng gây ra nhưng tình trạng có thể trở nên tồi tệ hơn khi bạn cảm thấy căng thẳng hoặc lo lắng.
  • Huyết áp thấp: Bạn có thể gặp phải các triệu chứng như yếu cơ, chóng mặt, bồn chồn và run rẩy khi huyết áp của bạn rất thấp.
  • Tác dụng phụ của thuốc: Một số loại thuốc có thể gây run, đặc biệt là run khi hành động và run khi cố ý.
  • Bệnh toàn thân: Run rẩy có thể phát triển do lượng đường trong máu thấp, bệnh thận, mất nước, nôn mửa và tiêu chảy nghiêm trọng, sốt cao, đau và thiếu ngủ.
  • Bệnh Parkinson (PD): Run khi nghỉ ngơi là một đặc điểm đặc trưng của bệnh; Run do Parkinson ảnh hưởng đến cả hai bên cơ thể và thường không hoàn toàn đối xứng.
  • Bệnh đa xơ cứng: Bệnh thần kinh mãn tính này có thể gây ra nhiều triệu chứng khác nhau, bao gồm cả run. Run tiểu não, nghiêm trọng hơn các loại run khác, thường xảy ra với bệnh đa xơ cứng.
  • Rối loạn thần kinh: Một số tình trạng thoái hóa thần kinh, chẳng hạn như chứng thoái hóa tiểu não, có thể gây ra chứng run, cùng với các triệu chứng khác.
  • Đột quỵ: Đột quỵ (tắc nghẽn dòng máu hoặc chảy máu trong não) ở một số vùng não nhất định có thể gây ra bệnh Parkinson, nhưng đột quỵ có thể gây ra bất kỳ loại run nào, tùy thuộc vào vùng não bị ảnh hưởng.

Khi nào cần được chăm sóc y tế?

Nếu bạn bị run, điều quan trọng là phải được chăm sóc y tế. Khi bạn được chăm sóc y tế, bác sỹ sẽ thực hiện một hoặc nhiều điều sau đây:

  • Hỏi về các triệu chứng của bạn, tần suất xảy ra, tác nhân gây bệnh và những vùng nào trên cơ thể bạn bị ảnh hưởng
  • Hỏi về tiền sử sức khỏe của bạn
  • Hỏi về tiền sử bệnh lý của gia đình bạn
  • Thực hiện kiểm tra sức khỏe, bao gồm cả kiểm tra thần kinh
  • Đặt xét nghiệm máu hoặc xét nghiệm nước tiểu
  • Thực hiện các xét nghiệm hình ảnh, chẳng hạn như chụp cắt lớp vi tính não (CT) hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI)
  • Các xét nghiệm chẩn đoán, chẳng hạn như điện cơ đồ (EMG) , nghiên cứu dẫn truyền thần kinh (NCV) hoặc điện não đồ (EEG)

Có thể áp dụng những phương pháp điều trị nào?

Kiểm soát chứng run phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra chứng run, bao gồm:

  • Thuốc điều trị bệnh Parkinson, chẳng hạn như levodopa/carbidopa
  • Thuốc điều trị lo âu
  • Liệu pháp hành vi nhận thức hoặc liệu pháp trò chuyện để điều trị lo âu
  • Thay đổi thuốc nếu chứng run của bạn là tác dụng phụ của thuốc
  • Điều trị các bệnh lý tiềm ẩn có thể gây ra chứng run của bạn, chẳng hạn như tình trạng bất thường về lượng đường trong máu
  • Can thiệp phẫu thuật để điều trị một số loại run

Sau khi bắt đầu dùng thuốc, điều cần thiết là phải theo dõi và thảo luận về bất kỳ thay đổi nào về chứng run của bạn với bác sỹ điều trị

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Verywellhealth
Bình luận
Tin mới
  • 05/12/2025

    Đừng bỏ qua những tác dụng bất ngờ của rau cải cúc với sức khỏe

    Rau cải cúc là loại rau quen thuộc được nhiều người ưa thích. Tuy nhiên, ít ai biết về những lợi ích sức khỏe ấn tượng, có nhiều tác dụng không ngờ của loại rau này.

  • 04/12/2025

    Loãng xương ở phụ nữ tiền mãn kinh và mãn kinh

    Loãng xương là tình trạng suy giảm nghiêm trọng lượng khoáng chất trong xương, làm thay đổi cấu trúc và giảm độ chắc khỏe của xương. Trong đó, phụ nữ ở giai đoạn mãn kinh là nhóm đối tượng có nguy cơ cao nhất mắc bệnh, dẫn đến nhiều hệ lụy khó lường đối với sức khỏe. Hãy cùng tìm hiểu kỹ hơn về loãng xương ở phụ nữ mãn kinh nhé!

  • 04/12/2025

    Ai không nên ăn thịt lợn nọng?

    Thịt lợn nọng ngon nhưng do hàm lượng chất béo bão hòa cao, một số nhóm người nên đặc biệt hạn chế tiêu thụ thịt nọng.

  • 04/12/2025

    Sự thật về tóc bạc

    Nang tóc của bạn có các tế bào sắc tố tạo ra melanin, một chất hóa học tạo nên màu tóc của bạn. Khi bạn già đi, các tế bào này bắt đầu chết. Không có sắc tố, các sợi tóc mới mọc ra nhạt hơn và có nhiều sắc thái khác nhau của màu xám, bạc và cuối cùng là màu trắng. Khi nang tóc ngừng tạo ra melanin, nó sẽ không tạo ra các sợi tóc màu nữa.

  • 03/12/2025

    Có nên dùng ‘đường ăn kiêng’ để giảm cân?

    Việc sử dụng 'đường ăn kiêng' để giảm cân đang là một xu hướng phổ biến nhưng nó vẫn còn là một chủ đề gây nhiều tranh cãi. Vậy đường ăn kiêng có tác dụng gì và có an toàn để giảm cân không?

  • 03/12/2025

    Viêm xoang trong mùa đông

    Vào những tháng cuối năm thời tiết chuyển lạnh, nhiệt độ giảm kèm theo những cơn mưa là cả một thách thức với hệ hô hấp, khó chịu với mũi và xoang. Sự kết hợp giữa không khí khô và thay đổi nhiệt độ này ảnh hưởng đến hoạt động bài tiết chất nhầy của mũi và xoang để bảo vệ hệ hô hấp và lọc không khí; có thể dẫn đến các dấu hiệu nghẹt mũi, áp lực và khó chịu. Hiểu được tác động theo mùa này đối với sức khỏe xoang giúp giải thích tại sao nhiều người gặp phải các vấn đề liên quan đến xoang nhiều hơn trong những tháng mùa đông và chỉ ra những cách chúng ta có thể bảo vệ hệ hô hấp tốt hơn trong mùa lạnh.

  • 02/12/2025

    Eswatini – Quốc gia đầu tiên trên thế giới triển khai mũi tiêm phòng HIV hai lần mỗi năm

    Eswatini hiện đang là đất nước có tỉ lệ nhiễm HIV cao nhất thế giới. Eswatini từ lâu đã phải đối mặt với gánh nặng HIV cực kỳ lớn. Khoảng 27% người trưởng thành của quốc gia này sống chung với HIV – mức cao nhất thế giới. Dù đã đạt nhiều tiến bộ trong điều trị antiretroviral (ARV), số ca nhiễm HIV mới vẫn duy trì ở mức đáng lo ngại, đặc biệt trong nhóm phụ nữ trẻ và thanh niên.

  • 02/12/2025

    4 lợi ích nổi bật nhất của rau càng cua với sức khỏe

    Tuy chỉ là một loại rau dại mọc phổ biến nhưng rau càng cua chứa đựng những giá trị dinh dưỡng và dược liệu đáng kinh ngạc, mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe con người.

Xem thêm