Chứng vẽ da là gì?

1. Chứng vẽ da là gì?

Chứng vẽ da (Dermatographia) là một tình trạng da phổ biến và lành tính. Tình trạng này khiến da xuất hiện các vết nổi gồ lên giống như nổi mề đay khi bạn gãi, chà sát hoặc tạo áp lực trên da. “Da vẽ nổi”, “viết trên da” là những tên gọi khác của chứng bệnh này.

Chứng vẽ da có thể gặp ở bất kỳ ai. Tuy nhiên, bạn có nguy cơ mắc bệnh cao hơn nếu:

• Bạn đang ở độ tuổi thanh thiếu niên hoặc độ tuổi 20
• Bạn có làn da khô
• Bạn bị viêm da
• Có người thân trong gia đình từng mắc chứng này.

Chứng vẽ da là một tình trạng phổ biến, ảnh hưởng đến khoảng 2% – 5% dân số thế giới nói chung. Các vết sẩn do chứng vẽ da thường không gây đau nhưng có thể gây ngứa và cũng thường tự mờ đi sau khoảng 30 phút.

Đọc thêm tại bài viết: Các dạng viêm da dị ứng

2. Nguyên nhân và các triệu chứng của chứng vẽ da là gì?v

2.1. Nguyên nhân

Hiện nay vẫn chưa xác định chính xác nguyên nhân gây ra chứng vẽ da.

Các nhà nghiên cứu cho rằng đây có thể là một bệnh tự miễn. Chứng vẽ da có thể là phản ứng bất thường của hệ miễn dịch. Hệ miễn dịch coi hành động gãi hoặc áp lực lên da là một tác nhân gây dị ứng và giải phóng hóa chất histamine đến vùng da đó để loại bỏ tác nhân gây dị ứng ra khỏi cơ thể.

Các nguyên nhân gây ra chứng vẽ da có thể bao gồm:

• Dị ứng
• Tập thể dục
• Nhiệt độ nóng
• Nhiệt độ lạnh
• Một số loại thuốc, bao gồm penicillin
• Căng thẳng
• Rung lắc

Căng thẳng (hay stress) có thể là nguyên nhân gây ra hoặc làm trầm trọng thêm chứng vẽ da. Do đó việc giảm căng thẳng có thể giúp ngăn ngừa các đợt bùng phát của bệnh.

Đọc thêm tại bài viết: 6 nguyên nhân bất ngờ gây sốc phản vệ

2.2. Triệu chứng

Triệu chứng của chứng vẽ da khác nhau tùy theo từng người, bao gồm:

• Các đường nổi gồ lên màu đỏ, hồng, tím hoặc cùng màu với vùng da xung quanh
• Sưng tấy
• Viêm
• Các vết sẩn giống như nổi mề đay
• Ngứa da

3. Chứng vẽ da được chẩn đoán như thế nào?

Bác sĩ có thể chẩn đoán chứng vẽ da bằng cách kích thích da của bạn. Họ sẽ dùng que đè lưỡi để cào hoặc ấn nhẹ lên vùng da ở cánh tay hoặc lưng.

Các dấu vết của chứng vẽ da sẽ xuất hiện trong vòng 5 đến 7 phút sau khi da bị kích thích. Các vết này hiện lên theo đúng hướng và hình dạng của thao tác kích thích, trông giống như có ai đó dùng bút viết lên da bạn vậy.

4. Điều trị và tiên lượng

4.1. Làm thế nào để điều trị chứng vẽ da?

Các triệu chứng của chứng vẽ da thường ở mức độ nhẹ và sẽ tự biến mất trong vòng 30 phút. Nếu tình trạng bệnh nghiêm trọng hơn và kéo dài quá 30 phút, các phương pháp điều trị bao gồm:

• Thuốc kháng histamine dạng viên dùng đường uống
• Thuốc cromolyn giúp ngăn chặn phản ứng dị ứng (lưu ý thuốc uống theo đơn của bác sĩ)
• Kem dưỡng ẩm thoa lên vùng da bị ảnh hưởng

Đối với trường hợp bệnh nghiêm trọng không đáp ứng với các liệu pháp trên, bác sĩ có thể chỉ định liệu pháp sinh học (dùng đường tiêm).

Giảm căng thẳng cũng có thể giúp cải thiện tình trạng bệnh. Các hoạt động thư giãn như thiền, yoga, thái cực quyền, bài tập thở và thư giãn cơ bắp có thể giúp giảm căng thẳng và ngăn ngừa chứng vẽ da.

Thuốc kháng histamine dạng viên bắt đầu có tác dụng khoảng 30 phút sau khi uống và đạt hiệu quả cao nhất sau khoảng hai giờ. Các tác dụng phụ thường gặp của thuốc kháng histamine bao gồm:

• Buồn ngủ
• Khô miệng
• Khô mắt
• Chóng mặt
• Đau đầu
• Ho
• Đau họng

4.2. Tiên lượng

Nhìn chung, chứng vẽ da không để lại dấu vết lâu dài, chỉ gây ra các triệu chứng và kích ứng nhẹ, thoáng qua. Tình trạng này có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm, hoặc thậm chí là suốt đời.

Hiện chưa có cách chữa trị dứt điểm, nhưng với nhiều người, chứng vẽ da sẽ tự khỏi sau một hoặc hai năm. Bệnh cũng có thể thuyên giảm dần theo thời gian và khiến các triệu chứng không còn nghiêm trọng.

5. Phòng ngừa

Những biện pháp sau đây có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh:

• Tránh chà xát hoặc gãi da
• Mặc quần áo rộng rãi, làm từ chất liệu mềm mịn và có khả năng thấm hút mồ hôi tốt
• Tránh các loại trang phục gây ngứa chẳng hạn như đồ len
• Sử dụng loại xà phòng dịu nhẹ khi tắm và thấm khô da thay vì chà xát mạnh
• Thoa kem dưỡng ẩm hoặc thuốc mỡ ngay sau khi lau khô da để giữ ẩm
• Tắm bằng nước ấm thay vì nước nóng
• Sử dụng máy tạo độ ẩm trong phòng hoặc chỗ làm việc
• Kiểm soát căng thẳng (stress) trong cuộc sống

Hãy đi khám nếu các vết nổi không biến mất trong vòng một giờ, xuất hiện kèm theo các triệu chứng khác hoặc gây đau đớn.

6. Lời khuyên của bác sĩ

Chứng vẽ da là tình trạng phổ biến, hoàn toàn bình thường và thường không ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bạn. Nếu mắc chứng vẽ nổi trên da, bạn thường có thể kiểm soát tốt tình trạng này bằng cách chăm sóc da đúng cách và điều trị phù hợp. Các vết nổi thường biến mất trong vòng 30 phút và không gây nguy hiểm. Hầu hết mọi trường hợp  không cần đến gặp bác sĩ để điều trị.

Tuy nhiên nếu bạn lo lắng về chứng vẽ da, bạn có thể liên hệ với bác sĩ để được tư vấn cũng như cách để kiếm soát tình trạng của mình!

https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/17793-dermatographism-dermatographia