Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

Với cơ thể còn non nớt và sức đề kháng chưa phát triển toàn diện, các bé rất dễ mắc phải những căn bệnh về đường hô hấp, từ những cơn ho, sổ mũi thông thường cho đến những căn bệnh nặng như viêm phổi. Để giúp trẻ có một "bức tường" bảo vệ vững chắc, vượt qua mùa lạnh một cách khỏe mạnh và an toàn, việc đưa trẻ đi tiêm phòng đầy đủ và đúng lịch là vô cùng quan trọng. Bài viết dưới đây sẽ giúp các bậc cha mẹ hiểu rõ hơn về những loại vaccine thiết yếu nhất cần được bổ sung cho trẻ trong giai đoạn thu đông này.

1. Vì sao trẻ dễ ốm và cần được tiêm phòng đặc biệt vào mùa đông?

Có rất nhiều lý do khiến trẻ nhỏ dễ bị ốm khi thời tiết chuyển lạnh. Trước hết, hệ miễn dịch của trẻ em (đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi) vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, do đó khả năng tự chống lại vi khuẩn và mầm bệnh từ môi trường bên ngoài còn rất yếu. Thêm vào đó, nhiệt độ xuống thấp làm cho không khí trở nên hanh khô, khiến lớp niêm mạc mũi và cổ họng của trẻ dễ bị tổn thương, mất đi khả năng ngăn chặn bụi bẩn và vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể.

Ngoài ra, vào mùa đông, các gia đình thường có xu hướng đóng kín cửa để giữ ấm, đồng thời trẻ em cũng dành phần lớn thời gian vui chơi trong không gian kín ở nhà hoặc lớp học. Điều này vô tình tạo ra môi trường thuận lợi để mầm bệnh lây lan từ người này sang người khác qua không khí hoặc qua những giọt hắt hơi, ho.

Tiêm phòng chính là cách chủ động nhất để bảo vệ trẻ khỏi những nguy cơ này. Khi vaccine được đưa vào cơ thể, nó hoạt động giống như một "buổi diễn tập" cho hệ miễn dịch, giúp cơ thể trẻ làm quen và tạo ra các kháng thể. Nhờ đó, nếu không may trẻ tiếp xúc với mầm bệnh thật, cơ thể đã có sẵn "đội quân bảo vệ" để tiêu diệt chúng ngay lập tức, ngăn ngừa nguy cơ bệnh trở nặng và phải nhập viện.

2. Vaccine phòng bệnh cúm mùa - "Lá chắn" không thể thiếu

Nhiều bậc cha mẹ thường nhầm lẫn giữa bệnh cúm mùa và chứng cảm lạnh thông thường, nhưng thực tế bệnh cúm nguy hiểm hơn rất nhiều. Cúm là một căn bệnh lây truyền qua đường hô hấp với tốc độ rất nhanh. Khi bị nhiễm, trẻ thường có các biểu hiện như sốt rất cao, mệt mỏi li bì, đau nhức cơ thể, ho nhiều và bỏ ăn. Nếu không được chăm sóc kịp thời, cúm có thể dẫn đến những biến chứng nặng nề như viêm phổi, viêm tai giữa, hoặc làm cơ thể bé mất nước nghiêm trọng.

Việc được tiêm phòng sẽ giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ mắc bệnh. Thậm chí, nếu trẻ có vô tình bị lây nhiễm, nhờ có kháng thể từ vaccine, các triệu chứng của bệnh cũng sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều và thời gian ốm cũng được rút ngắn lại.

3. Vaccine phòng bệnh viêm phổi và các bệnh đường hô hấp nguy hiểm

Bên cạnh bệnh cúm, mùa đông còn là thời điểm bùng phát của nhiều loại vi khuẩn và mầm bệnh gây hại cho phổi. Đáng sợ nhất trong số đó là vi khuẩn phế cầu. Đây là thủ phạm chính gây ra những căn bệnh nguy hiểm ở trẻ nhỏ như viêm phổi, viêm màng não, và viêm tai giữa. Vi khuẩn này cực kỳ nguy hiểm đối với trẻ dưới 2 tuổi, thời điểm mà phổi và đường thở của bé còn rất nhỏ và mẫn cảm.

Để ngăn chặn vi khuẩn phế cầu, cha mẹ cần đảm bảo con được tiêm đủ các mũi vaccine phòng bệnh theo phác đồ ngay từ những tháng đầu đời. Khi được bảo vệ đầy đủ, trẻ sẽ tránh được nguy cơ phải nằm viện dài ngày và sử dụng kháng sinh liều cao – điều mà không một bậc phụ huynh nào mong muốn.

Ngoài ra, mùa đông cũng là lúc mầm bệnh gây ra tình trạng khò khè, khó thở và viêm tiểu phế quản (viêm các đường thở nhỏ trong phổi) hoạt động mạnh. Mặc dù hiện tại chưa có vaccine tiêm phòng phổ rộng cho tất cả trẻ em đối với loại mầm bệnh này, nhưng y học đã có những liệu pháp tiêm kháng thể đặc biệt dành riêng cho nhóm trẻ có nguy cơ cao (như trẻ sinh non, nhẹ cân, hay trẻ có bệnh tim phổi bẩm sinh) để giúp các bé an toàn vượt qua mùa dịch. Cha mẹ nên trao đổi trực tiếp với bác sĩ nhi khoa để biết con mình có cần đến biện pháp bảo vệ này hay không.

4. Vaccine phòng các bệnh viêm đường hô hấp cấp tính mới

Trong những năm gần đây, bên cạnh các căn bệnh mùa đông quen thuộc, chúng ta không thể bỏ qua các loại mầm bệnh hô hấp cấp tính từng gây ra những đại dịch lớn. Dù ở thời điểm hiện tại, mức độ lây lan và độc lực của mầm bệnh đã thuyên giảm, nhưng vào mùa lạnh – thời điểm sức đề kháng của con người suy yếu, loại mầm bệnh này vẫn luôn rình rập và có nguy cơ bùng phát.

5. Những lưu ý quan trọng cho cha mẹ khi đưa trẻ đi tiêm phòng

Để hành trình tiêm chủng của con diễn ra suôn sẻ, an toàn và đạt hiệu quả cao nhất, cha mẹ cần nắm rõ một vài quy tắc chăm sóc trẻ trước, trong và sau khi tiêm.

Trước khi đi tiêm, cha mẹ cần đảm bảo trẻ đang ở trạng thái sức khỏe tốt nhất. Nếu bé đang sốt cao hoặc đang mắc các bệnh cấp tính, hãy hoãn lịch tiêm và nhờ bác sĩ tư vấn thời điểm tiêm bù phù hợp. Vì là mùa đông, cha mẹ nên mặc cho con những bộ quần áo ấm áp nhưng được thiết kế nhiều lớp dễ cởi (như áo khoác có khóa kéo), giúp bác sĩ thao tác nhanh chóng mà không làm con bị lạnh. Đừng quên mang theo sổ theo dõi tiêm chủng để bác sĩ có thể nắm bắt chính xác lịch sử y tế của con.

Sau khi tiêm xong, trẻ cần được ở lại cơ sở y tế khoảng 30 phút để theo dõi các phản ứng. Khi về nhà, cha mẹ cần chú ý theo dõi thân nhiệt, nhịp thở và vùng da chỗ tiêm của con. Trẻ có thể bị sốt nhẹ, quấy khóc một chút hoặc sưng đỏ ở vết tiêm. Đây là những phản ứng hoàn toàn bình thường, chứng tỏ cơ thể con đang làm việc chăm chỉ để tạo ra "đội quân" kháng thể. Lúc này, mẹ hãy cho con bú nhiều hơn hoặc cho bé uống thêm nước ấm, ăn những món dạng lỏng, dễ tiêu hóa như cháo, súp. Nếu trẻ sốt cao liên tục không hạ hoặc có những biểu hiện bất thường như lịm đi, bỏ bú, khó thở, cha mẹ cần đưa con đến ngay bệnh viện để được thăm khám kịp thời.

Đầu tư vào vaccine chính là khoản đầu tư thông minh và hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe con trẻ. Một em bé được tiêm phòng đầy đủ sẽ có cơ hội được tự do vui chơi, khám phá thế giới ngay cả trong những ngày đông giá rét nhất mà cha mẹ không phải nơm nớp lo sợ bệnh tật ghé thăm.

Nguồn: https://www.first5nevada.org/news-and-articles/winter-seasonal-vaccines-for-young-children-protecting-your-child-from-preventable-illnesses