Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

Vậy cơ chế đằng sau phát hiện thú vị này là gì, và liệu đây có phải là một mẹo tập luyện đáng thử?

Ngửi socola đen giúp tăng số lần lặp lại bài tập

Trong một nghiên cứu thăm dò được công bố trên tạp chí Frontiers in Physiology, các nhà nghiên cứu ghi nhận rằng những nam giới khỏe mạnh hoàn thành nhiều lần lặp lại hơn khi thực hiện bài tập duỗi chân sau khi ngửi mùi socola đen 90% ca cao, so với khi chỉ ngửi mùi nước - nhóm đối chứng của thí nghiệm. Những người tham gia được cho ngửi mùi socola đen cũng cho biết họ cảm thấy đỡ đói và no hơn.

Mùi socola sữa cũng cải thiện phần nào hiệu suất tập luyện, tuy mức độ thấp hơn, và mang lại một phản ứng tâm lý khác biệt.

Nghiên cứu này góp thêm bằng chứng cho một hướng nghiên cứu đang phát triển, cho rằng mùi hương có thể ảnh hưởng đến hiệu suất thể thao thông qua sự tương tác phức tạp giữa não bộ, cảm giác đói và nhận thức.

Thiết kế nghiên cứu như thế nào?

Để tìm hiểu liệu mùi socola có ảnh hưởng đến hiệu suất tập luyện hay không, nhóm nghiên cứu đã mời 23 nam giới khỏe mạnh, thường xuyên tập luyện sức bền tham gia thí nghiệm. Mỗi người tham gia ba buổi thử nghiệm riêng biệt, mỗi buổi ứng với một loại mùi: socola đen 90%, socola sữa 60%, và mẫu nước làm đối chứng. Các buổi được cách nhau ít nhất bốn ngày, và tất cả các buổi thử nghiệm đều diễn ra sau khi nhịn ăn qua đêm ít nhất 10 tiếng.

Trước khi tập, người tham gia ngửi mẫu mùi được chỉ định trong 30 giây tại nhiều thời điểm, đồng thời đánh giá mức độ đói, no, mong muốn ăn và cảm nhận về độ dễ chịu của mùi hương. Sau đó, họ thực hiện các set bài tập duỗi chân cho đến khi không thể tiếp tục, và tiếp tục ngửi mùi được chỉ định trước mỗi set mới.

Kết quả cho thấy sự khác biệt rõ rệt giữa ba loại mùi. Người tham gia ngửi mùi socola đen 90% hoàn thành trung bình nhiều hơn 18 lần lặp lại so với nhóm đối chứng, trong khi mùi socola sữa giúp tăng thêm 9 lần lặp lại. Nhóm nghiên cứu cũng ghi nhận người tham gia hoàn thành thêm khoảng một set bài tập sau khi ngửi socola đen so với hai điều kiện còn lại.

Trước khi tập, mùi socola đen giúp giảm cảm giác đói, giảm mong muốn ăn và tăng cảm giác no rõ rệt so với socola sữa và nhóm đối chứng. Trong khi đó, socola sữa không tạo ra hiệu ứng giảm đói tương tự, nhưng lại được đánh giá là có mùi dễ chịu hơn cả socola đen lẫn nước.

Cơ chế đằng sau hiện tượng này vẫn chưa hoàn toàn rõ ràng. Các tác giả nghiên cứu cho rằng hiện tượng này có thể liên quan đến phản ứng não bộ pha đầu (cephalic phase response) - phản ứng sinh lý mang tính dự đoán của cơ thể khi nhìn, ngửi hoặc nếm thức ăn trước cả khi thực sự ăn vào.

Cần thận trọng khi áp dụng

Nghiên cứu có một số hạn chế đáng lưu ý, bao gồm quy mô mẫu nhỏ và chỉ giới hạn ở nam giới có kinh nghiệm tập tạ. Dù vậy, kết quả vẫn đủ thú vị để khuyến khích các nghiên cứu sâu hơn trong tương lai, chẳng hạn mở rộng đối tượng nghiên cứu sang người lớn tuổi hoặc người có thể trạng và thói quen tập luyện khác nhau.

Các chuyên gia không tham gia nghiên cứu cũng nhấn mạnh cần thận trọng khi diễn giải kết quả. Đây chỉ nên được xem là một bước khởi đầu thú vị, chứ chưa phải bằng chứng khẳng định chắc chắn, do quy mô nghiên cứu còn hạn chế, đối tượng tham gia chưa đa dạng, và chỉ đánh giá trên một loại bài tập duy nhất sau một đêm nhịn ăn.

Vì sao socola đen được chú ý trong nghiên cứu thể thao?

Socola đen từ lâu đã thu hút sự quan tâm của giới khoa học nhờ chứa flavonoid - hợp chất tự nhiên có trong ca cao và nhiều loại thực vật khác, được cho là có liên quan đến một số lợi ích sức khỏe như hỗ trợ chức năng não bộ, mạch máu, và có thể giảm nguy cơ đái tháo đường type 2.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng những lợi ích sức khỏe được ghi nhận từ trước đến nay chủ yếu đến từ việc ăn socola đen, chứ không phải chỉ ngửi mùi của nó.

Phát hiện này cũng nằm trong một mảng nghiên cứu rộng hơn về ảnh hưởng của các loại mùi hương đến hiệu suất vận động. Một số mùi hương khác từng được ghi nhận có tác động tương tự gồm: bạc hà (liên quan đến cải thiện tốc độ chạy nước rút và giảm cảm giác gắng sức), amoniac (thường gặp trong muối ngửi, có liên quan đến tăng sự tỉnh táo), oải hương (được nghiên cứu về khả năng làm dịu và hỗ trợ phục hồi), và cam chanh (có thể cải thiện cảm giác thoải mái khi vận động).

Lời khuyên từ chuyên gia

Dù phát hiện về mùi socola đen khá thú vị, giới chuyên môn cho rằng đây chưa nên được xem là một khuyến nghị tập luyện chính thức mà chỉ là một hướng khám phá đáng tò mò. Việc ngửi các mùi hương như bạc hà, cam chanh hay socola được đánh giá là an toàn so với một số phương pháp khác, và có bằng chứng cho thấy chúng có thể cải thiện cảm nhận hoặc hiệu suất tập luyện ở một mức độ nhất định - dù mức cải thiện này còn khá khiêm tốn và không thể thay thế cho chế độ dinh dưỡng, giấc ngủ, việc bù nước hay một kế hoạch tập luyện hợp lý.

https://www.healthline.com/health-news/sniffing-chocolate-boost-workout-hunger