Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hen phế quản: Kiểm soát cơn hen, thở dễ dàng hơn

Hen phế quản là một bệnh lý hô hấp mạn tính phổ biến, gây ra tình trạng viêm và co thắt đường thở, dẫn đến các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho và cảm giác nặng ngực. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng với sự hiểu biết đúng đắn và các biện pháp kiểm soát hiệu quả, người bệnh có thể sống khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các cơn hen cấp tính. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết, xử lý và kiểm soát hen phế quản.

Hiểu về bệnh và nhận biết dấu hiệu

Hen phế quản là tình trạng viêm mạn tính của đường hô hấp, khiến phế quản trở nên nhạy cảm quá mức với các tác nhân kích thích. Những tác nhân này có thể là khói bụi, phấn hoa, lông động vật hoặc thay đổi thời tiết. Khi gặp các yếu tố này, phế quản sẽ co thắt, sưng phù và tiết nhiều chất nhầy, gây tắc nghẽn đường thở. Bệnh có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, nhưng trẻ em thường có tỷ lệ mắc cao hơn. Các yếu tố di truyền, môi trường ô nhiễm và tiếp xúc với các chất gây dị ứng là những nguyên nhân chính.

Cơn hen cấp tính có thể xảy ra đột ngột. Các dấu hiệu phổ biến bao gồm khó thở dữ dội, khò khè khi thở ra, ho liên tục đặc biệt vào ban đêm hoặc sáng sớm và cảm giác như có vật nặng đè lên ngực. Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể hốt hoảng, nói từng từ, thậm chí tím tái môi hoặc mất ý thức. Đối với trẻ em, cha mẹ cần đặc biệt chú ý nếu cơn ho nhiều về đêm, thức giấc vì ho, hoặc khò khè sau khi chạy nhảy, tiếp xúc với khói bụi hoặc lông động vật. Nhận biết sớm các dấu hiệu này là yếu tố quan trọng để can thiệp kịp thời.

 

Cách xử lý cơn hen cấp tính tại nhà

Khi cơn hen cấp tính xảy ra, việc xử lý nhanh chóng và đúng cách là yếu tố then chốt. Đầu tiên, người bệnh cần rời khỏi khu vực có các tác nhân kích thích khói bụi, lông động vật, và tìm một nơi thoáng mát để nghỉ ngơi. Tư thế ngồi thẳng lưng, hơi ngả về phía trước sẽ giúp đường thở mở rộng, tạo điều kiện cho việc hô hấp dễ dàng hơn.

Sử dụng thuốc giãn phế quản tác dụng nhanh như Salbutamol hoặc Ventolin là biện pháp hiệu quả để cắt cơn hen. Liều lượng phổ biến là xịt 2 nhát, lặp lại sau 5-10 phút nếu triệu chứng không cải thiện. Nếu cơn hen nặng khó thở ngay cả khi nghỉ ngơi hoặc có dấu hiệu nặng lên như tím tái, lú lẫn, cần gọi cấp cứu ngay lập tức và sử dụng thuốc trong lúc chờ hỗ trợ y tế.

Đọc thêm tại: Những hiểu biết cơ bản về bệnh hen 

Kiểm soát lâu dài và phòng ngừa hen phế quản

Để sống chung với hen một cách hiệu quả, người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị và thay đổi lối sống để giảm thiểu nguy cơ tái phát. Sử dụng thuốc corticoid dạng hít hàng ngày là phương pháp dự phòng hiệu quả nhất, giúp kiểm soát viêm đường thở. Thuốc cần được dùng đều đặn theo chỉ định của bác sĩ, ngay cả khi không có triệu chứng.

Hạn chế tiếp xúc với các tác nhân kích thích như khói thuốc lá, bụi, lông động vật và các chất gây dị ứng như phấn hoa hay hóa chất có mùi mạnh. Giữ nhà cửa sạch sẽ, giặt chăn ga gối đệm thường xuyên, và sử dụng máy lọc không khí cũng là những biện pháp hữu hiệu. Đối với trẻ em, cần vệ sinh đồ chơi thường xuyên và tránh để trẻ tiếp xúc với thú cưng nhiều lông.

Bổ sung thực phẩm giàu vitamin C, D và omega-3 (cam, cá hồi, trứng) giúp tăng cường sức đề kháng và cải thiện chức năng phổi. Tập thể dục nhẹ nhàng như yoga hoặc đi bộ có thể tăng sức mạnh cho phổi.

Tiêm phòng cúm và phế cầu hàng năm cũng giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng hô hấp. Giữ ấm cơ thể trong mùa lạnh, đặc biệt vào thời điểm giao mùa, cũng là cách hiệu quả để ngăn ngừa cơn hen cấp tính. Ngoài ra, học cách kiểm soát căng thẳng và duy trì tinh thần thoải mái cũng giúp giảm nguy cơ khởi phát cơn hen. Người bệnh nên đi khám định kỳ để bác sĩ đánh giá mức độ bệnh và điều chỉnh phác đồ điều trị. Việc mang theo bình xịt thuốc giãn phế quản mọi lúc mọi nơi là cần thiết để sẵn sàng xử lý khi cơn hen bất ngờ xảy ra.

Đọc thêm tại: Phác đồ điều trị dự phòng Hen phế quản ở trẻ em

Kết luận

Hen phế quản là một bệnh lý mạn tính đòi hỏi sự kiên trì trong việc kiểm soát và điều trị. Bằng cách nhận biết sớm các dấu hiệu, xử lý kịp thời cơn hen cấp tính, và tuân thủ các biện pháp dự phòng lâu dài, người bệnh có thể giảm thiểu triệu chứng và sống một cuộc sống khỏe mạnh, năng động. Việc kết hợp giữa sử dụng thuốc đúng cách, tránh các tác nhân kích thích, và duy trì lối sống lành mạnh sẽ giúp bạn kiểm soát hen phế quản hiệu quả, đảm bảo hơi thở luôn dễ dàng và cuộc sống trọn vẹn hơn.

Để tri ân sự tin tưởng mà quý khách hàng đã dành cho Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM  thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam, VIAM Clinic gửi tặng bạn Chương trình "Tri Ân Bạn Cũ – Chào Đón Bạn Mới" với những ưu đãi đặc biệt: Tặng ngay 300K cho các dịch vụ khám dinh dưỡng & xét nghiệm và voucher giảm 10% khi mua TPBS tại Nhà thuốc VIAM.  Chi tiết tại đây.

Thời gian áp dụng: 15/12/2025 – 15/02/2026

Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 11/06/2026

    Hành trình xây dựng lối sống lành mạnh để kéo dài tuổi thọ

    Lối sống và thói quen hằng ngày là nhân tố then chốt quyết định tuổi thọ của con người. Từ việc ưu tiên thực phẩm thực vật, duy trì vận động đến việc chăm sóc sức khỏe tinh thần và giấc ngủ, những thay đổi nhỏ ngay từ hôm nay chính là chìa khóa vàng giúp bạn mở ra một tương lai khỏe mạnh và trường thọ.

  • 10/06/2026

    Một ngày nên ăn bao nhiêu khoai lang để giảm cân hiệu quả?

    Khoai lang là thực phẩm phổ biến trong nhiều thực đơn ăn kiêng giảm cân. Tuy nhiên, không phải cứ ăn thay cơm là sẽ gầy. Việc ăn sai liều lượng hoặc sai thời điểm có thể khiến nỗ lực giảm cân thất bại.

  • 10/06/2026

    Thải độc đại tràng (Colon Detox): Liệu có thực sự tốt cho sức khỏe?

    Nhiều người tin rằng việc làm sạch đại tràng giúp cơ thể "tống khứ" độc tố và cải thiện sức khỏe toàn diện. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học, phương pháp này tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn là lợi ích nếu không có chỉ định y khoa.

  • 09/06/2026

    5 bài thuốc từ vỏ quýt khô hỗ trợ sức khỏe

    Vỏ quýt khô là dược liệu quen thuộc hỗ trợ tiêu hóa, giảm đờm... Tuy nhiên, khi kết hợp đúng cách với các vị thuốc khác, có thể giúp cải thiện nhiều vấn đề sức khỏe thường gặp trong giai đoạn giao mùa.

  • 09/06/2026

    Làm thế nào để xem World Cup tại nhà thoải mái hơn?

    Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 sẽ chính thức khởi tranh vào ngày 11/6/2026. Với người hâm mộ bóng đá, đây là khoảng thời gian kéo dài hàng tháng với những trận cầu liên tục, các buổi xem đêm khuya và nhiều giờ liền ngồi trước màn hình TV.

  • 08/06/2026

    6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

    Lá tía tô mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng phù hợp sử dụng. Một số đối tượng nếu dùng không đúng cách có thể gặp tác dụng không mong muốn, cần thận trọng khi đưa vào chế độ ăn.

  • 08/06/2026

    Ung thư đại trực tràng có gây đầy hơi và tăng cân không?

    Thông thường, khi nhắc đến ung thư, người ta thường nghĩ ngay đến tình trạng sụt cân nhanh chóng. Tuy nhiên, đối với ung thư đại trực tràng, thực tế lại có thể gây ra những biểu hiện ngược lại như đầy hơi và tăng cân.

  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

Xem thêm