Bệnh đau mạn tính từ đâu mà có?

Cảm giác đau thường sẽ giảm dần khi vết thương lành. Tuy nhiên, đau mạn tính khác với các loại đau thông thường. Với cơn đau mạn tính, cơ thể tiếp tục gửi tín hiệu đau đến não, ngay cả sau khi vết thương đã lành. Điều này có thể kéo dài vài tuần đến nhiều năm. Đau mạn tính có thể hạn chế khả năng vận động và làm giảm tính linh hoạt, độ mạnh và sức chịu đựng của cơ thể. Điều này khiến việc thực hiện các công việc và hoạt động hàng ngày trở nên khó khăn.

Đau mạn tính được định nghĩa là cơn đau kéo dài ít nhất 12 tuần. Cảm giác đau có thể được mô tả như một cơn đau nhói hoặc âm ỉ, đau râm ran hoặc đau nhức. Cơn đau có thể đều đặn liên tục hoặc không đều đặn, xuất hiện rồi lại biến mất mà không rõ nguyên nhân. Cơn đau mạn tính có thể xảy ra ở hầu hết mọi nơi trên cơ thể và cảm giác đau có thể khác nhau ở các vùng cơ thể khác nhau.

• Đau đầu
• Đau sau phẫu thuật
• Đau sau chấn thương
• Đau thắt lưng
• Đau do ung thư
• Đau thấp khớp
• Đau thần kinh (đau do tổn thương dây thần kinh)
• Đau do tâm lý (đau không phải do bệnh tật, chấn thương hoặc tổn thương dây thần kinh)

Theo thống kê, hơn 1,5 tỷ người trên thế giới bị đau mạn tính. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra khuyết tật lâu dài ở Hoa Kỳ, ảnh hưởng đến khoảng 100 triệu người Mỹ.

Nguyên nhân gây đau mạn tính

Đau mạn tính thường xảy ra do một chấn thương ban đầu, chẳng hạn như bong gân hoặc căng cơ. Các nhà nghiên cứu cho rằng cơn đau mạn tính hình thành sau khi dây thần kinh bị tổn thương và cũng khiến cho cho cơn đau dữ dội và kéo dài hơn. Trong những trường hợp này, điều trị các chấn thương nền có thể cũng không giải quyết được cơn đau mạn tính.

Tuy nhiên, trong một số trường hợp, cơn đau mạn tính xuất hiện mà không có bất kỳ tổn thương nào trước đó. Nguyên nhân chính xác của đau mạn tính không do tổn thương hiện nay vẫn chưa được hiểu rõ. Cơn đau đôi khi có thể xuất phát từ tình trạng sức khỏe nền, như:

• Hội chứng mệt mỏi mạn tính: đặc trưng bởi sự mệt mỏi kéo dài, thường đi kèm với đau
• Lạc nội mạc tử cung : một rối loạn đau đớn xảy ra khi niêm mạc tử cung phát triển bên ngoài tử cung
• Đau cơ xơ hóa : đau lan rộng ở xương và cơ
• Bệnh viêm ruột : một nhóm các tình trạng gây đau, viêm mạn tính trong đường tiêu hóa
• Viêm bàng quang kẽ : một rối loạn mạn tính đặc trưng bởi áp lực và đau ở bàng quang
• Rối loạn chức năng khớp thái dương hàm (TMJ) : một tình trạng gây đau khi cắn, nhai hoặc mở hàm
• Vulvodynia: đau âm hộ mạn tính xảy ra không có nguyên nhân rõ ràng

Đau mạn tính có thể ảnh hưởng đến bất kì ai ở bất kì độ tuổi nào, nhưng phổ biến nhất ở người lớn tuổi. Ngoài tuổi tác, các yếu tố khác có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh đau mạn tính bao gồm:

• Bị chấn thương
• Phẫu thuật
• Là nữ
• Thừa cân hoặc béo phì

Đau mạn tính được điều trị như thế nào?

Mục tiêu chính của điều trị là giảm đau và tăng cường vận động. Điều này giúp bạn trở lại với các hoạt động hàng ngày mà không gây khó chịu.

Mức độ nghiêm trọng và tần suất của đau mạn tính có thể khác nhau giữa mỗi người. Vì vậy, các bác sĩ sẽ xây dựng kế hoạch kiểm soát cơn đau cụ thể cho từng người. Kế hoạch này của mỗi cá nhân sẽ phụ thuộc vào các triệu chứng và bất kỳ tình trạng bệnh lý nền nào. Các phương pháp điều trị y tế, biện pháp cải thiện lối sống hoặc kết hợp cả hai có thể được sử dụng để điều trị cơn đau mạn tính.

Thuốc cho những cơn đau mạn tính

Một số loại thuốc có thể giúp điều trị đau mạn tính. Ví dụ:

• Thuốc giảm đau không kê đơn, bao gồm acetaminophen/paracetamol (Panadol) hoặc thuốc chống viêm không steroid (NSAID) như aspirin hoặc ibuprofen.
• Thuốc giảm đau opioid, bao gồm morphin, codein và hydrocodone
• Thuốc hỗ trợ giảm đau, như thuốc chống trầm cảm và thuốc chống co giật

Các thủ thuật y tế cho đau mạn tính

Một số thủ thuật y tế cũng có thể làm giảm bớt đau mạn tính. Ví dụ:

• Kích thích điện, làm giảm đau bằng cách truền  các cú sốc điện nhẹ vào cơ bắp
• Phong bế thần kinh, là các mũi tiêm ngăn cản các dây thần kinh gửi tín hiệu đau đến não
• Châm cứu, châm nhẹ lên da bằng kim châm cứu để giảm đau
• Phẫu thuật, chỉnh sửa lại các vết thương đã bị xử lý không đúng cách và có thể góp phần vào cơn đau

Các biện pháp lối sống cho đau mạn tính

Các lối sống khác nhau có thể để giúp giảm đau mạn tính, bao gồm:

• Vật lý trị liệu
• Thái cực quyền
• Yoga
• Nghệ thuật và âm nhạc trị liệu
• Vật nuôi trị liệu
• Tâm lý trị liệu
• Mát xa
• Thiền

Đối phó với cơn đau mạn tính

Không có cách nào điều trị dứt điểm đau mạn tính, nhưng tình trạng này có thể được kiểm soát hoàn toàn. Điều quan trọng là cần phải tuân thủ kế hoạch kiểm soát cơn đau để giúp giảm các triệu chứng.

Đau thực thể có liên quan đến đau tinh thần, vì vậy cơn đau mạn tính có thể làm tăng mức độ căng thẳng của bạn. Việc xây dựng các kỹ năng  quản lý cảm xúc có thể giúp đối phó với bất kỳ căng thẳng nào liên quan đến các cơn đau mạn tính. Dưới đây là một số bước có thể thực hiện để giảm căng thẳng:

• Chăm sóc cơ thể tốt: Ăn uống đầy đủ, ngủ đủ giấc và tập thể dục thường xuyên có thể giữ cho cơ thể khỏe mạnh và giảm cảm giác căng thẳng.
• Tiếp tục tham gia các hoạt động hàng ngày: Có thể tăng cường hứng khởi và giảm căng thẳng bằng cách tham gia các hoạt động yêu thích và giao lưu với bạn bè. Đau mạn tính có thể gây khó khăn khi thực hiện một số hoạt động, nhưng việc cô lập có thể khiến bản thân có cái nhìn tiêu cực hơn về tình trạng của mình và tăng sự nhạy cảm với nỗi đau hơn.
• Tìm kiếm sự hỗ trợ: Bạn bè, gia đình và các hội nhóm có thể là những người có thể giúp bạn trải qua giai đoạn khó khăn của bệnh. Cho dù là bạn có gặp khó khăn trong những công việc hàng ngày, hay chỉ đơn giản là bạn cần một sự động viên tinh thần.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Đau mạn tính: Làm sao để từ bỏ?