Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm tiểu phế quản phổi ở trẻ nhỏ

Viêm tiểu phế quản là một bệnh nhiễm trùng phổi rất phổ biến do virus gây ra. Nhiễm trùng làm cho các đường dẫn khí nhỏ - còn gọi là các tiểu phế quản trong phổi sưng lên. Tình trạng sưng tấy khiến cho đường thở bị thu hẹp, kéo theo khó thở ở trẻ nhỏ.

Hầu hết các trường hợp viêm tiểu phế quản có nguyên nhân do một loại virus gọi là virus hợp bào hô hấp (RSV), mặc dù nhiều loại virus khác cũng có thể gây ra căn bệnh này. Theo ước tính tại Mỹ, hầu hết trẻ sẽ bị nhiễm RSV ít nhất 1 lần khi trẻ được hai tuổi. Sự lây nhiễm phổ biến nhất xảy ra trong khoảng thời gian từ ​​tháng 11 đến tháng 4 – còn gọi là mùa RSV.

Dấu hiệu, triệu chứng

Đầu tiên, trẻ có thể bị sốt, sổ mũi hoặc ho. Ho có thể nhiều, đi kèm các dấu hiệu khác bao gồm:
  • Thở nhanh, nông
  • Âm thanh thở khò khè
  • Da lõm vào ở vùng ngực bên dưới khung xương sườn, phía trên hố xương đòn, giữa các xương sườn hoặc ở cổ. Đây được gọi là các dấu hiệu rút lõm ngực
  • Cánh mũi nở rộng (dấu hiệu cánh mũi phập phồng)
  • Tăng mức khó chịu, cáu kỉnh hoặc mệt mỏi của trẻ
  • Ăn uống kém
  • Khó ngủ

Ban đầu, cơn ho của trẻ có thể sẽ là ho khan, ho từng cơn ngắn, nông và yếu. Sau vài ngày, trẻ có thể bắt đầu khạc ra nhiều chất nhầy. Điều này có nghĩa là tiến triển bệnh đang trở nên tốt hơn khi cơ thể đang cố gắng loại bỏ chất nhầy và tình trạng nhiễm trùng.

Hầu hết trẻ bị viêm tiểu phế quản chỉ ở mức độ nhẹ với ho, thở khò khè và không cần điều trị gì đặc biệt. Viêm tiểu phế quản thường kéo dài khoảng 07 đến 10 ngày. Trong một số trường hợp, trẻ có thể bị ho hoặc thở khò khè nhẹ kéo dài hàng tuần, ngay cả khi đã hết lượng virus trong cơ thể.

Các yếu tố nguy cơ

Viêm tiểu phế quản có thể trầm trọng hơn nếu gặp trong một số trường hợp:

  • Trẻ nhỏ hơn ba tháng tuổi
  • Trẻ sống trong gia đình có người hút thuốc
  • Trẻ bị hen suyễn hoặc các vấn đề về phổi mạn tính khác
  • Trẻ sinh non (tuổi thai từ 35 tuần trở xuống)
  • Trẻ mắc một số bệnh tim bẩm sinh
  • Trẻ có vấn đề về hệ thống miễn dịch

Trong trường hợp nặng, trẻ bị viêm tiểu phế quản có thể phải đến bệnh viện để điều trị.

Lây lan, diễn biến bệnh

Các virus gây bệnh có thể lây lan qua ho, hắt hơi hay tiếp xúc qua chạm vào các bề mặt. Virus tồn tại và lây lan qua các hạt nhỏ li ti phát ra từ mũi và miệng của người bị bệnh khi ho hoặc hắt hơi. Chúng cũng có thể lây truyền khi một người bị nhiễm bệnh chạm vào một đồ vật, chẳng hạn như đồ chơi và trẻ chạm vào cùng đồ vật đó. Khi trẻ tự sờ vào mũi, mắt và miệng của mình, trẻ có thể tự lây nhiễm virus vào cơ thể. Việc dùng chung đồ chơi hay chơi gần các trẻ mắc bệnh cũng có thể làm tăng khả năng lây nhiễm bệnh.

Điều trị viêm tiểu phế quản tại nhà

Trong hầu hết các trường hợp, viêm tiểu phế quản có thể được điều trị. Điều trị viêm tiểu phế quản thường bao gồm các công đoạn kiểm soát các triệu chứng của tình trạng này.

  • Đặt trẻ ở tư thế ngồi hoặc thẳng lưng. Điều này giúp trẻ có thể thở dễ dàng hơn.
  • Duy trì bú mẹ hoặc uống sữa ngoài bình thường
  • Nếu mũi trẻ bị nghẹt, nhỏ nước muối sinh lý có thể giúp thông thoáng mũi cho trẻ
  • Khuyến khích trẻ lớn nếu ăn uống được nên tăng cường uống nước, bổ sung điện giải cho cơ thể
  • Tránh để trẻ tiếp xúc với khói thuốc càng sớm càng tốt
  • Nếu trẻ dị ứng với vật nuôi hay các dị nguyên, hãy để trẻ tránh xa càng sớm càng tốt. Kích thích có thể khiến bệnh của trẻ trở nên nặng nề hơn.
  • Không tự ý dùng thuốc cho trẻ
  • Chú ý các dấu hiệu mất nước, mắt khô trũng, khô miệng hay tiểu ít ở trẻ

Khi nào cần đến sự hỗ trợ của y tế?

Trường hợp trẻ khó thở nặng, bạn cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức. Một số dấu hiệu nghiêm trọng cũng cần được lưu ý bao gồm:

  • Trẻ thở quá nhanh
  • Trẻ gặp phải tình trạng khó thở
  • Có dấu hiệu rút lõm ngực và cánh mũi phập phồng nặng nề
  • Các biểu hiện nghiêm trọng hơn như da xanh hoặc tái nhợt
  • Trẻ không bú hoặc bị mất nước (mắt trũng, tiểu ít…) nặng
  • Trẻ lờ đờ, hay buồn ngủ hơn bình thường và giảm hoạt động
  • Cáu kỉnh hoặc quấy khóc dữ dội

Tổng kết

Viêm tiểu phế quản phổi là tình trạng rất hay gặp ở trẻ nhỏ, nhất là vào khoảng thời gian mùa lạnh. Bệnh thường do virus hợp bào RSV gây ra. Đa phần các trường hợp bệnh không quá nặng và có thể điều trị tại nhà. Tuy nhiên, ban cần lưu ý những triệu chứng đặc biệt ở trẻ, cũng như tham khảo ý kiến bác sĩ để đưa ra những phương pháp cụ thể và an toàn cho trẻ.

Tham khảo thêm thông tin tại: Viêm phổi ở trẻ em: những chú ý quan trọng cho cha mẹ

 

Bình luận
Tin mới
  • 17/05/2026

    4 tác dụng phụ bất ngờ của dưa chuột

    Dưa chuột vốn được coi là 'siêu thực phẩm' cấp nước và làm đẹp da. Tuy nhiên, việc tiêu thụ quá mức hoặc không đúng cách loại quả này có thể dẫn đến những phản ứng tiêu cực cho sức khỏe mà ít người ngờ tới.

  • 17/05/2026

    Hệ thần kinh bị ảnh hưởng thế nào bởi thời tiết?

    Thưc ra, thời tiết tác động lên sức khỏe con người nhiều hơn bạn nghĩ. Với từng cá nhân, đặc biệt là những người có vấn đề về sức khỏe tâm lý, khi thời tiết đổi mùa, họ sẽ xuất hiện nhiều biểu hiện khó chịu như đau nửa đầu, mệt mỏi, vấn đề về thăng bằng, thậm chí là các cơn đau bùng phát khiến cuộc sống hàng ngày bị đảo lộn.

  • 16/05/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể khi ăn cà tím?

    Cà tím thuộc họ cà, có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, hấp dẫn và cung cấp các chất dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe. Vậy nếu thường xuyên ăn cà tím, điều gì sẽ xảy ra với cơ thể?

  • 16/05/2026

    Sức khỏe tinh thần của phụ nữ mang thai: Vượt qua lo âu, trầm cảm

    Mang thai là một hành trình thiêng liêng nhưng đầy thử thách, khiến phụ nữ phải đối mặt với những thay đổi lớn về thể chất và tâm lý, có thể dẫn đến căng thẳng, lo âu và trầm cảm thai kỳ.

  • 15/05/2026

    3 cách dùng nha đam chăm sóc, bảo vệ da mùa hè

    Nha đam giúp làm dịu da, cấp ẩm, hỗ trợ phục hồi sau nắng và góp phần giảm kích ứng do tia UV. Bạn có thể kết hợp nha đam với một số nguyên liệu phù hợp để tạo hỗn hợp chăm sóc da dùng hằng ngày trong mùa hè.

  • 15/05/2026

    6 cách đơn giản giúp giảm căng thẳng, lo âu trong mùa thi

    Khi kỳ thi đến gần, học sinh thường phải dồn toàn bộ sự tập trung cho việc ôn luyện nên cảm giác áp lực, mệt mỏi là điều khó tránh. Áp dụng những cách dưới đây sẽ giúp bạn cân bằng tinh thần và giảm bớt lo âu hiệu quả. Dưới đây là 6 phương pháp đơn giản nhưng hữu ích để hạn chế stress trong mùa thi:

  • 14/05/2026

    3 thời điểm uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe

    Nước dừa là thức uống tự nhiên ngon, mát, bổ và giàu điện giải nhưng thời điểm nào uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe thì không phải ai cũng biết.

  • 14/05/2026

    Nguyên nhân gây ra đốm trắng trên móng tay và cách phòng ngừa

    Đôi khi quan sát kỹ móng tay, bạn nhận thấy một vài đốm trắng xuất hiện. Có lẽ bạn đã nghe nói rằng những đốm trắng này là dấu hiệu của tình trạng thiếu vitamin hoặc khoáng chất. Nhưng thiếu dinh dưỡng không phải là tất cả, còn nhiều nguyên nhân khác có thể dây nên các đốm trắng. Mặc dù chúng thường vô hại, do các hoạt động hàng ngày hoặc chấn thương nhỏ gây ra nhưng có một số điều bạn nên biết.

Xem thêm