Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phòng ngừa dị ứng thức ăn ở trẻ nhỏ - khuyến cáo mới

Khuyến cáo mới nhất của Hội Nhi khoa Mỹ năm 2008 có rất nhiều thay đổi so với những gì được đưa ra năm 2000.

Trước đây các bác sĩ khuyên người mẹ hạn chế thực phẩm có tính dị ứng cao ngay từ khi mang thai nếu đứa con trong bụng có nguy cơ dị ứng. Bản thân trẻ sau khi sinh cũng được khuyên dùng sữa công thức từ đậu nành thay cho sữa bò (nếu không có sữa mẹ) và trì hoãn việc ăn dặm tới sau 6 tháng. Tuy nhiên, trong khuyến cáo mới, quan điểm đã hoàn toàn thay đổi. 

Khuyến cáo năm 2000 

- Mẹ của trẻ có nguy cơ dị ứng cao: Hạn chế dùng thực phẩm có thể gây dị ứng trong suốt thời gian mang thai và cho con bú. 

- Trẻ dưới 1 tuổi có nguy cơ dị ứng cao:

Tránh dùng sữa bò, trứng, cá, lạc và các loại hạt của cây (hạnh nhân, hạt điều, hạt dẻ, óc chó...). 

Nếu không có sữa mẹ thì dùng các loại sữa công thức từ đậu nành để thay thế.

Không ăn dặm trước 6 tháng. 

Trì hoãn các chế phẩm sữa bò tới sau 1 tuổi, trứng tới sau 2 tuổi, lạc và cá tới sau 3 tuổi.

(* Trẻ có nguy cơ dị ứng cao là trẻ mà cha hoặc mẹ, hoặc anh chị bị bệnh dị ứng.)

Khuyến cáo này gây nên sự lo ngại lớn ở phụ nữ có thai và các bà mẹ cho con bú. Nhiều phụ huynh cảm thấy có lỗi khi con cái bị dị ứng, kể cả khi họ đã cố gắng hạn chế các thực phẩm có thể gây dị ứng đúng như khuyến cáo.

Khuyến cáo năm 2008 

Khuyến cáo năm 2008 thu hút được sự chú ý đặc biệt của các gia đình có con nhỏ mang nguy cơ dị ứng cao. Các hạn chế khắt khe trước đây đã được dỡ bỏ. 

- Thai kỳ: Chưa có đủ bằng chứng cho thấy chế độ ăn kiêng của mẹ trong thời kỳ mang thai đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa các bệnh do cơ địa ở trẻ nhỏ (hen, viêm mũi dị ứng, dị ứng thức ăn, chàm). 

- Cho con bú: Thiếu bằng chứng cho thấy việc tránh các thực phẩm gây dị ứng trong thời gian cho con bú có thể ngăn ngừa các bệnh dị ứng cơ địa (ngoại trừ bệnh chàm), nhưng cần có thêm số liệu nghiên cứu về vấn dề này.

- Trẻ dưới 1 tuổi bú mẹ: Ở nhóm trẻ có nguy cơ cao, có bằng chứng cho thấy bú mẹ hoàn toàn trong ít nhất 4 tháng làm giảm tỷ lệ chàm và dị ứng sữa bò trong 2 năm đầu đời so với dùng sữa bò công thức. Bú mẹ hoàn toàn trong 3 tháng đầu giúp bảo vệ trẻ khỏi chứng thở khò khè trong những năm đầu đời, nhưng tác dụng phòng ngừa hen ở trẻ trên 6 tuổi còn chưa thuyết phục.

- Trẻ dưới 1 tuổi nuôi bộ: 

Ở nhóm trẻ có nguy cơ cao, các sữa công thức chứa protein thủy phân (Nutramigen, Alimentum…) hiệu quả hơn trong phòng ngừa bệnh dị ứng cơ địa. Cần có thêm nhiều nghiên cứu để biết liệu tác dụng này có được duy trì ở trẻ lớn hay không. 

KHÔNG có bằng chứng cho thấy dùng sữa đậu nành giúp ngăn ngừa dị ứng.

- Trẻ dưới 1 tuổi bú mẹ hoặc nuôi bộ:, 

Không nên cho bé ăn dặm trước 4-6 tháng tuổi. Việc trì hoãn thời điểm ăn dặm tới sau 6 tháng không giúp làm giảm tình trạng dị ứng thức ăn ở nhóm trẻ có nguy cơ phát triển dị ứng. Điều này cũng áp dụng cho các thực phẩm có tính dị ứng cao.

Sau 4-6 tháng, chưa có đủ dữ liệu ủng hộ việc hạn chế một số loại thực phẩm. 

- Cần có thêm nhiều nghiên cứu về tác dụng lâu dài của việc hạn chế thực phẩm để phòng ngừa bệnh cơ địa, nhất là ở trẻ trên 4 tuổi và trẻ lớn.

BS Trần Thu Thủy - Theo Bệnh viện Nhi Trung Ương
Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm