Trẻ được nuôi dưỡng đầy đủ hoàn toàn bằng nguồn sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời sẽ phát triển toàn diện cả về thể lực và trí tuệ, sức đề kháng tốt, ít mắc các bệnh nhiễm trùng. Nhu cầu dinh dưỡng của bà mẹ thường sẽ lớn hơn khi trong thời kỳ cho con bú và mẹ phải cung cấp đủ thành phần thực phẩm trong khẩu phần ăn để đáp ứng nhu cầu cho cả 2 mẹ con. Vậy bà mẹ nên ăn gì, kiêng gì trong quá trình cho con bú?
Thực phẩm mẹ nên ăn khi cho con bú
Chế độ ăn uống lành mạnh, đảm bảo đầy đủ 4 nhóm chất dinh dưỡng (chất bột đường, chất đạm, chất béo và nhóm vitamin/khoáng chất) sẽ giúp thúc đẩy quá trình sản xuất sữa của mẹ tốt hơn.
Trước hết, bữa ăn cần cung cấp đủ năng lượng. Nguồn năng lượng trong bữa ăn chủ yếu dựa vào lương thực như gạo, ngô, mỳ… Các loại khoai củ cũng là nguồn năng lượng, nhưng ít chất đạm (protein), do đó chỉ nên ăn trộn, không nên ăn trừ bữa.
Trong bữa ăn, mẹ cần bổ sung thực phẩm giàu chất đạm, chẳng hạn như thịt nạc, trứng, sữa, đậu, đậu lăng...
Các thực phẩm như đậu tương, vừng và dầu thực vật sẽ cung cấp cho cơ thể chất béo, làm bữa ăn ngon miệng, ngăn ngừa tăng cân và dễ hấp thụ các chất dinh dưỡng khác.
Hàng ngày, bữa ăn của bà mẹ cho con bú không thể thiếu rau xanh là thức ăn có nhiều vitamin và chất khoáng. Các loại rau phổ biến ở nước ta như rau ngót, rau muống, rau dền, xà lách... Bên cạnh đó, các loại quả chín như chuối, đu đủ, cam, xoài… cũng rất cần thiết cho bà mẹ.
Theo khuyến cáo của Viện Dinh dưỡng Quốc Gia, chế độ dinh dưỡng trong ngày của bà mẹ đang nuôi con bú nên tuân theo Tháp dinh dưỡng như sau:
Tháp dinh dưỡng cho bà mẹ cho con bú - Ảnh: Viện Dinh dưỡng Quốc gia.
Bà mẹ cho con bú nên kiêng gì?
Một số loại thực phẩm và đồ uống cần phải thận trọng với bà mẹ đang cho con bú. Ví dụ:
- Rượu, bia: Đồ uống có cồn như rượu, bia ảnh hưởng đến khả năng sản xuất sữa của người mẹ. Ngoài ra, nó có thể làm gián đoạn giấc ngủ của trẻ, khiến trẻ cáu kỉnh và gây ra các vấn đề sức khỏe lâu dài, chẳng hạn như suy giảm phát triển nhận thức.
- Đồ uống chứa caffeine: Một số loại đồ uống như cà phê, trà, nước soda… có chứa nhiều caffeine - chất gây kích thích hệ thần kinh làm tăng cường sự tỉnh táo, đồng thời kìm hãm sự hấp thụ chất sắt từ thực phẩm. Bà mẹ cho con bú ăn hoặc uống sản phẩm có chứa caffeine có thể truyền ngay chất kích thích này cho con qua sữa mẹ. Quá nhiều caffeine trong cơ thể có thể khiến trẻ bị kích ứng, cáu kỉnh, quấy khóc và mất ngủ. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa bệnh tật Hoa Kỳ, bà mẹ đang cho con bú nên sử dụng không quá 300mg caffeine trong 1 ngày, điều này tương đương với không uống quá 2-3 ly cà phê.
- Cá chứa nhiều thủy ngân: Cá béo là 1 nguồn cung cấp protein và acid béo omega-3 tuyệt vời. Tuy nhiên, một số loại cá này có chứa lượng lớn thủy ngân - một kim loại nặng độc hại. Khi tiếp xúc với lượng thủy ngân quá nhiều qua sữa mẹ có thể gây nguy hiểm cho hệ thần kinh đang phát triển của trẻ. Vì vậy, mẹ nên tránh các loại cá chứa nhiều thủy ngân, bao gồm cá kiếm, cá thu và cá ngói.
Tham khảo thông tin tại bài viết: Uống trà xanh khi đang cho con bú có an toàn?
