Aspartame là gì và có gì gây tranh cãi?

Một cơ quan của Tổ chức Y tế Thế giới, Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) đã tuyên bố rằng chất làm ngọt nhân tạo aspartame là một chất có thể gây ung thư ở người. Điều này có thể có ý nghĩa lớn đối với các công ty sản xuất nước giải khát, công ty sử dụng aspartame trong một số sản phẩm của mình bao gồm đồ uống có ga không đường, nước ngọt không calo và các loại đồ uống dành cho người ăn kiêng.

Các công ty sản xuất nước ngọt cho biết nghiên cứu cho thấy aspartame "an toàn cho người tiêu dùng." Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ cũng vậy. Vậy chính xác thì aspartame là gì và cuộc tranh cãi này đã phát triển như thế nào? Dưới đây là những gì bạn cần biết.

Aspartame là gì?

Aspartame là chất làm ngọt hóa học ngọt hơn đường khoảng 200 lần. Nó được giới thiệu để thay thế đường như một chất làm ngọt.

Aspartame là một dipeptide được cấu tạo chủ yếu từ hai axit amin—phenylalanine và axit aspartic. Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ, khi chúng được kết hợp để tạo thành aspartame, chúng sẽ tạo ra vị ngọt đậm.

Aspartame có ở đâu?

Aspartame có trong chất tạo ngọt Equal, NutraSweet và Sugar Twin. Nó được sử dụng làm chất làm ngọt cho nước giải khát, các loại đồ uống khác, thuốc, kẹo cao su không đường và kẹo. Aspartame không ổn định với nhiệt nên thường không được sử dụng trong các món nướng.

Đọc thêm bài viết: Ưu và nhược điểm của chất tạo ngọt nhân tạo

Aspartame được phát hiện khi nào?

Aspartame được phát hiện vào năm 1965 bởi James M. Schlatter, người đang nghiên cứu thuốc chống ung thư và "hoàn toàn tình cờ phát hiện ra vị ngọt sau khi liếm nó khỏi ngón tay, trái với các quy định về an toàn lao động", theo một nghiên cứu về aspartame đăng trên tạp chí Nutrients.

Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ lần đầu tiên ban hành quy định về aspartame vào năm 1974 để sử dụng làm chất tạo ngọt trong kẹo cao su, ngũ cốc ăn sáng lạnh. Ngoài ra, aspartame còn được sử dụng để làm chất nền khô cho một số loại thực phẩm bao gồm đồ uống, cà phê hòa tan, trà, gelatin, bánh pudding, các sản phẩm từ sữa và lớp phủ bên trên. Năm 1996, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đã phê duyệt aspartame cho các mục đích sử dụng khác, bao gồm cả chất làm ngọt đa năng.

Đọc thêm bài viết: Mật ong và đường kính – Nên chọn chất tạo ngọt nào?

Tranh cãi về sự an toàn của aspartame bắt đầu từ khi nào?

Một loạt các bài báo điều tra do UPI xuất bản năm 1987 đã báo cáo những lo ngại về ảnh hưởng sức khỏe có thể có của aspartame. Các nhà nghiên cứu vào năm 1996 đã công bố một nghiên cứu xem xét tỷ lệ khối u não và các yếu tố môi trường bao gồm aspartame và kết luận rằng "cần phải đánh giá lại khả năng gây ung thư của aspartame. Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu khác trong nhiều năm đã xem xét ảnh hưởng sức khỏe của aspartame.

Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ kết luận rằng aspartame "an toàn cho người dân nói chung khi được sản xuất theo quy trình sản xuất tốt và được sử dụng trong các điều kiện sử dụng đã được phê duyệt".

Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ cho biết lượng aspartame hàng ngày được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ chấp nhận là 500 mg cho mỗi kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Cơ quan An toàn Thực phẩm Châu Âu đã khuyến nghị ngưỡng thấp hơn là 40 mg cho mỗi kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày, điều này tương đương một người trưởng thành nặng 60 kilogram uống 12 lon nước ngọt dành cho người ăn kiêng với mức aspartame tối đa cho phép hàng ngày. Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ, lượng aspartame trong nước ngọt "có thể ít hơn từ 3 - 6 lần so với mức tối đa cho phép".

Hiệp hội Đồ uống Hoa Kỳ cho biết: "Trong hơn bốn thập kỷ, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đã xác nhận với 6 đánh giá riêng biệt rằng aspartame an toàn cho con người, gần đây nhất là vào năm 2021". 

Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM cung cấp các dịch vụ tư vấn, thăm khám dinh dưỡng cho trẻ  em và người lớn với cam kết hỗ trợ nâng cao sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và cải thiện các tình trạng như còi xương, suy dinh dưỡng, thừa cân,… Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline: 0935 18 3939 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.