Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm màng ngoài tim co thắt

Màng ngoài tim là một túi mô bao bọc tim, và giúp bảo vệ tim không bị nhiễm khuẩn và chấn thương. Bình thường màng ngoài tim là cấu trúc co giãn. Tính co giãn này cho phép nó có thể mở rộng theo tim trong kì tâm trương, (kì tâm thất được đổ đầy máu).

Trong một số tình trạng y khoa, màng ngoài tim mất tính đàn hồi bình thường, và nó không thể kéo giãn khi tim được đổ đầy máu.

Sự “cứng” màng ngoài tim có thể hạn chế sự đổ đầy của tim. Tình trạng này gọi là viêm màng ngoài tim co thắt.

Nguyên nhân

Bất kì bệnh nào  ảnh hưởng đến màng ngoài tim có thể dẫn đến mất tính đàn hồi và gây nên viêm màng ngoài tim co thắt. Điều này đặc biệt đúng với những tình trạng tạo nên viêm màng ngoài tim cấp. Những tình trạng thường dẫn đến viêm màng ngoài tim co thắt bao gồm:

  • Nhiễm trùng: Nhiễm virus là nguyên nhân thường gặp của viêm màng ngoài tim cấp, nhưng nhiễm trùng do lao, vi khuẩn hoặc nấm cũng  có thể dẫn đến tình trạng này. Bất kì những nhiễm trùng liên quan đến màng ngoài tim có thể dẫn đến viêm màng ngoài tim co thắt.
  • Bệnh tạo keo-mạch máu, ví dụ lupus, có thể dẫn đến viêm màng ngoài tim co thắt.
  • Phẫu thuật tim: phẫu thuật có thể dẫn đến sẹo màng ngoài tim.
  • Xạ trị: Xạ trị vào vùng ngực thường để điều trị bệnh Hodgkin hoặc bệnh ung thư vú
  • Những tình trạng khác đôi khi có thể dấn đến viêm màng ngoài tim bao gồm ung thư, bệnh phổi do hít phải hạt amiang, chấn thương ngực, suy thận hoặc bệnh u hạt.

Triệu chứng

Với viêm màng ngoài tim co thắt, sự đổ đầy của tim bị hạn chế. Khi tim không có khả năng đổ đầy máu hoàn toàn, 2 loại vấn đề thường xảy ra:

Đầu tiên, lượng máu được tống đi sau mỗi nhịp tim giảm. Điều này khiến tim đập nhanh hợp để đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Nhịp tim nhanh có thể dẫn đến đánh trống ngực. Hơn nữa, do lượng máu bơm đi mỗi nhịp giảm đi, bệnh nhân thường dễ mệt mỏi và đuối sức, năng lượng của họ bị giảm và họ thường thấy khó thở.

Thứ hai, do tim bị siết chặt, dòng máu trở lại tim có xu hướng dừng lại ở tĩnh mạch và hậu quả là huyết áp tĩnh mạch tăng lên. Sự tăng huyết áp tĩnh mạch dẫn đến thấm dịch và phù, đa số sẽ xảy ra ở chân. Tuy nhiên, tăng áp lực tĩnh mạch cũng dẫn đến ứ máu ở gan, dẫn đến sự ứ đọng dich ở ổ bụng- cổ chướng.

Nếu tăng áp lực trong gan đủ lâu và nghiêm trọng, cuối cùng sẽ dẫn đến suy gan. (Vì lí do này, viêm màng ngoài tim co thắt nên được cân nhắc mỗi lần xuất hiện có cổ chướng không rõ nguyên nhân hoặc giảm chức năng gan.)

Chẩn đoán

Bác sĩ thường sẽ nhận thấy các dấu hiệu cảnh báo khả năng viêm màng ngoài tim thông qua triệu chứng của bệnh nhân, và qua các loại bệnh tật khác có liên quan đến tình trạng này. Một khi viêm màng ngoài tim co thắt được nghi ngờ, thường nó có thể được chẩn đoán bởi việc đo điện tim. Đặc biệt nếu điều trị phẫu thuật được định trước, thủ thuật thông tim hoặc chụp cộng hưởng từ không chỉ giúp xác định chẩn đoán, mà còn cũng có thể bộ lộ mức độ tổn thương và bình thường của màng ngoài tim.

Có ít nhất 2 tình trạng khác-đó là chèn ép tim và bệnh cơ tim hạn chế-có những triệu chứng gần giống như triệu chứng của viêm màng ngoài tim co thắt. Do điều trị sử dụng trong 3 trường hợp này không giống nhau, bác sĩ cần có chẩn đoán cuối cùng. Thường điện tim có thể phân biệt rõ ràng 3 tình trạng này.

Điều trị

Ở những người có viêm màng ngoài tim từ nhẹ đến trung bình mới khởi phát, sự co giãn của màng ngoài tim có thể trở lại bình thường khi bệnh được điều trị đúng và đủ. Những dạng trái chiều của viêm màng ngoài tim co thắt đòi hỏi một nguyên nhân tiềm ẩn mà có thể điều trị được- ví dụ như nhiễm trùng, bệnh xơ keo mạch, hoặc ung thư. Nếu nguyên nhân tiềm ẩn có thể được điều trị, viêm màng ngoài tim co thắt thường được điều trị qua thời gian khoảng vài tuần đến vài tháng.

Với nhiều người mắc viêm màng ngoài tim co thắt, đặc biệt nếu triệu chứng nặng, phẫu thuật là cần thiết. Phẫu thuật này-được gọi là phẫu thuật cắt bỏ màng ngoài tim-bao gồm loại bỏ hầu hết hoặc tất cả màng ngoài tim để giảm sự co thắt tim. Phẫu thuật cắt màng ngoài tim là đại phẫu, và do sự mở rộng của phẫu thuật nó có thể mang theo nguy cơ cao. Ở những bệnh nhân có viêm màng ngoài tim nặng và kéo dài, đặc biệt nếu có bằng chứng của suy gan, nguy cơ của phẫu thuật có thể ngăn chặn được. Tuy nhiên, ở những bệnh nhân với viêm màng ngoài tim ít nghiêm trọng hơn, phẫu thuật cắt màng ngoài tim có thể hoàn toàn giảm nhẹ tình trạng này và triệu chứng của nó.

Kết luận

Viêm màng ngoài tim co thắt là tình trạng y khoa nghiêm trọng có thể ảnh hưởng đến tim và gan. Điều quan trọng là đưa ra chẩn đoán chính xác càng sớm càng tốt, khi điều trị có thể ngăn ngừa những tổn thương không hồi phục được.

CTV Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo verywell)
Bình luận
Tin mới
  • 20/06/2024

    Dấu hiệu cảnh báo viêm ruột thừa

    Viêm ruột thừa xảy ra khi phần ruột thừa bị tắc nghẽn, sưng và viêm nhiễm. Nhận biết sớm các dấu hiệu viêm ruột thừa giúp bạn tìm được giải pháp điều trị kịp thời.

  • 20/06/2024

    Cách ngăn ngừa trào ngược axit và ợ nóng

    Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn các biện pháp ngăn ngừa và điều trị chứng trào ngược axit và ợ nóng.

  • 20/06/2024

    Cách nhận biết viêm dạ dày và trào ngược acid dạ dày

    Viêm loét dạ dày và trào ngược là hai bệnh về tiêu hoá phổ biến. Do đều xuất phát từ dạ dày nên có một số triệu chứng dễ gây nhầm lẫn giữa hai bệnh, dẫn đến chẩn đoán chậm trễ, ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.

  • 20/06/2024

    THỎA SỨC VUI CHƠI VÀ PHÁT TRIỂN CHIỀU CAO MẠNH MẼ TRONG MÙA HÈ

    Mùa hè rực rỡ là thời điểm lý tưởng để trẻ rời xa những căn phòng học kín mít và hòa mình vào các hoạt động thể chất ngoài trời. Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu các môn thể thao mùa hè thú vị, vừa giúp trẻ tăng cường thể lực vừa hỗ trợ phát triển chiều cao hiệu quả.

  • 20/06/2024

    8 thuốc điều trị thường gây mất nước

    Một số loại thuốc được sử dụng để điều trị các tình trạng bao gồm ung thư, tăng huyết áp và tiểu đường loại 2 có thể gây ra rối loạn về nước. Nếu bạn đang dùng bất kỳ loại thuốc nào trong số này, quan trọng là bạn cần theo dõi các dấu hiệu của việc cơ thể đang mất nước.

  • 20/06/2024

    10 dấu hiệu cảnh báo cơ thể bạn cần vận động nhiều hơn

    Lười vận động có thể gây ra tình trạng thừa cân, béo phì và làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh lý nguy hiểm. Dưới đây là những dấu hiệu cảnh báo cho thấy bạn cần điều chỉnh thói quen sinh hoạt để hướng đến một lối sống năng động và mạnh khỏe hơn.

  • 19/06/2024

    Những rủi ro liên quan đến sức khỏe của bếp gas và cách khắc phục

    Ủy ban An toàn Sản phẩm Tiêu dùng Mỹ (CPSC) thông báo rằng họ đang nghiên cứu các quy định đối với bếp gas do chúng được xem là có tác động tiêu cực đến sức khỏe và môi trường.

  • 19/06/2024

    Trẻ em cũng bị trầm cảm!

    Chúng ta thường nghĩ tuổi thơ ấu là quãng thời gian hồn nhiên và vui vẻ, nhưng sự thật là con số thống kê trẻ bị trầm cảm những năm gần đây đang không ngừng gia tăng. Việc nhận biết các vấn đề sức khỏe tinh thần của trẻ rất quan trọng, là cơ sở để cha mẹ đưa ra các phương án hỗ trợ con kịp thời.

Xem thêm