Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thừa cân béo phì và mối liên quan với 13 căn bệnh ung thư

Bạn có thể đã biết béo phì làm tăng nguy cơ các bệnh lý liên quan đến tim mạch, huyết áp, xương khớp, nhưng bạn đã bao giờ nghe nói đến mối liên quan giữa béo phì và ung thư?

Thừa cân béo phì và mối liên quan với 13 căn bệnh ung thư

Theo the International Agency for Research on Cancer, thừa cân và béo phì làm tăng nguy cơ phát triển của hơn 13 loại ung thư khác nhau. Ở Mỹ mỗi năm có khoảng 28.000 ca ung thư mới phát hiện ở nam giới và 72.000 ở nữ có liên quan đến thừa cân và béo phì. Ngày càng nhiều các nghiên cứu gần đây cho thấy chất béo phát triển và tích tụ ở vùng bụng cần được chú ý hơn nữa khi nó không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn làm tăng nguy cơ của nhiều vấn đề sức khỏe.

Mối quan hệ giữa trọng lượng cơ thể và nguy cơ ung thư không đơn giản là giảm cân thì sẽ không bị ung thư, và không phải tất cả những người thừa cân cuối cùng sẽ được nhận một chẩn đoán ung thư. Vậy mối liên hệ này như thế nào?

Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu 13 loại ung thư có liên quan đến tình trạng thừa cân béo phì và ảnh hưởng của cân nặng đến mỗi loại ung thư này.

Ung thư vú

Thừa cân béo phì làm tăng nguy cơ ung thư vú của phụ nữ sau mãn kinh. Theo NCI (National Cancer Institute), phụ nữ mãn kinh bị béo phì có nguy cơ mắc bệnh ung thư vú cao hơn từ 20 đến 40% so với phụ nữ có cân nặng khỏe mạnh. Mỗi khi bạn tăng thêm 5 điểm BMI (chỉ số khối cơ thể) thì nguy cơ ung thư tăng lên ​​12%. Bạn có thể tự tính toán chỉ số BMI của mình dựa vào cân nặng và chiều cao để xác định tình trạng hiện tại của mình tại đây.

02-breast-cancer-weight

Ung thư đại tràng

Theo NCI, béo phì làm tăng 30% nguy cơ ung thư đại tràng ở đàn ông và phụ nữ so với những người có cân nặng khỏe mạnh. Các nghiên cứu đề cập đến sự kháng insulin, hoặc khi cơ thể không sử dụng insulin một cách hợp lý làm tăng lượng đường trong máu, từ đó làm tăng nguy cơ ung thư trực tràng. Những người thừa cân béo phì thường có nguy cơ kháng insulin.

Ngoài ra các mô mỡ cũng giải phóng hooc môn adipokine thúc đẩy sự tăng trưởng tế bào, bao gồm cả sự phát triển của tế bào ung thư đại tràng.

Ung thư nội mạc tử cung

Trên thành tử cung có 2 lớp, lớp ngoài rất dày gọi là các cơ tử cung, lớp màng mỏng phía trong gọi là lớp nội mạc tử cung. Khi phụ nữ ở độ tuổi sinh sản, hàng tháng lớp nội mạc tử cung dày lên để chuẩn bị đón nhận trứng được thụ thai về làm tổ ở đó. Nếu người phụ nữ không có thai, lớp nội mạc tử cung sẽ bong ra tạo nên hiện tượng kinh nguyệt. Khi các tế bào nội mạc tử cung trở thành ác tính sẽ phát triển tình trạng ung thư nội mạc tử cung. Theo NCI, nguy cơ xảy ra ung thư nội mạc tử cung ở phụ nữ thừa cân và béo phì cao gấp 2 đến 4 lần so với những phụ nữ có cân nặng bình thường.

Ung thư thực quản

Thừa cân béo phì làm tăng gấp đôi nguy cơ phát triển ung thư biểu mô thực quản.  Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS),  trào ngược dạ dày thực quản khi acid dạ dày trào ngược vào phần dưới của thực quản, là một yếu tố nguy cơ của ung thư biểu mô thực quản,  và tình trạng trào ngược này rất phổ biến ở những người thừa cân béo phì.

05-esophageal-cancer-weight

 Ung thư túi mật

Theo NCI, nguy cơ ung thư túi mật tăng 20% ​​nếu bạn thừa cân, và tăng 60% nếu bạn béo phì. Túi mật là một cơ quan nhỏ gần gan, túi mật tiết ra mật, giúp tiêu hóa chất béo. Theo một nghiên cứu năm 2006, sỏi mật và các ảnh hưởng của nó đến túi mật là các yếu tố nguy cơ lớn nhất gây ra ung thư túi mật. Và sỏi mật lại phổ biến hơn ở những người béo phì.

Ung thư thận

Nguy cơ ung thư biểu mô tế bào thận (là loại ung thư thận phổ biến) tăng gần gấp đôi ở những người thừa cân và béo phì. Tình trạng kháng insulin cũng có thể góp phần làm tăng nguy cơ ung thư thận, và tình trạng này phổ biến hơn ở những người thừa cân.

Ung thư gan

Nguy cơ ung thư gan cũng tăng gấp đôi ở những người thừa cân béo phì so với người bình thường.

08-liver-cancer-weight

U màng não

Loại u não này bắt đầu phát triển từ màng não, màng não là màng bao phủ quanh não và tủy sống. Theo NCI, nguy cơ u màng não cao hơn khoảng 20% ​​ở người thừa cân và 50% ở người béo phì, Cần thêm nhiều nghiên cứu để tìm hiểu rõ hơn mối liên quan của tình trạng cân nặng và loại u này.

Đa u tủy xương

Đa u tủy xương là một loại ung thư máu đặc trưng bởi sự tăng sinh ác tính của dòng tế bào plasma trong tủy xương. Bệnh này có nguy cơ cao hơn từ 10% đến 20% ở những người thừa cân béo phì. Người ta cho rằng các chất hóa học kích thích phản ứng viêm tiết ra từ các mô mỡ có thể giúp đa u tủy xương phát triển.

Ung thư buồng trứng

Ung thư buồng trứng cũng phổ biến hơn ở những phụ nữ thừa cân. Tăng 5 điểm chỉ số BMI làm tăng 10% nguy cơ ung thư buồng trứng của người phụ nữ. Giống như ung thư vú và ung thư nội mạc tử cung, ung thư buồng trứng cũng có liên quan đến lượng estrogen có nguồn gốc từ các mô mỡ dư thừa, và tình trạng kháng insulin.

11-ovarian-cancer-weight

Ung thư tuyến tụy

Những người béo phì có nguy cơ ung thư tuyến tụy cao hơn từ 20% đến 50% so với người bình thường. Tụy là nơi hooc môn insulin được tạo ra, và các vấn đề về insulin có thể làm tăng nguy cơ ung thư.

Ung thư dạ dày

Theo NCI, những người béo phì có nguy cơ phát triển ung thư tâm vị dạ dày  (gastric cardia cancer) cao gấp hai lần. Không có nhiều bằng chứng khoa học để giải thích mối liên kết này, tuy nhiên sự mất cân bằng của hệ vi khuẩn trong ruột có thể đóng một vai trò nhất định.

Ung thư tuyến giáp

Tăng 5 điểm BMI sẽ làm tăng 10% nguy cơ ung thư tuyến giáp, tuyến giáp là một tuyến hình cánh bướm ở cổ giúp kiểm soát sự trao đổi chất của bạn. Cần nhiều nghiên cứu hơn để hiểu rõ tại sao trọng lượng cơ thể lại đóng vai trò làm tăng nguy cơ phát triển bệnh.

Thừa cân hay thiếu cân đều gây nên những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe của bạn. Để có một sức khỏe tốt, bạn nên chú ý hơn đến chỉ số BMI của mình cũng như duy trì việc khám sức khỏe định kì. Các bác sỹ sẽ đưa ra giải pháp can thiệp từ sớm cho bất kỳ tình trạng bất thường nào của cơ thể, bạn cũng sẽ nhận được những tư vấn khoa học về chế độ ăn uông, nghỉ ngơi và luyện tập.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: BMI và tình trạng thiếu cân ở người trưởng thành

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm