Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Ngủ trưa cần thiết cho tăng trưởng chiều cao của trẻ

Khoa học đã chứng minh, giấc ngủ ngon giúp cơ thể trẻ ở trạng thái tốt nhất cho phát triển chiều cao. Nhưng liệu rằng, giấc ngủ trưa cũng có những tác dụng tốt như vậy đối với phát triển chiều cao của trẻ?

Ngủ trưa cần thiết cho tăng trưởng chiều cao của trẻ

Ngủ trưa là một phần quan trọng trong thời gian biểu hàng ngày đối với cả người lớn lẫn trẻ em, đặc biệt là ở những vùng khí hậu nhiệt đới như Việt Nam. Với nhiều người, ngủ trưa đã trở thành một thói quen. Trên nhiều khía cạnh, thói quen này thực sự có tác dụng cho sức khỏe, nếu ngủ trưa một cách khoa học.

Một giấc ngủ trưa đúng cách, khoa học sẽ chỉ cần một khoảng thời gian ngắn và nên diễn ra hàng ngày, nhưng lại mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe và sự phát triển của trẻ, như: tăng cường khả năng linh động, sự sáng tạo, học hỏi và sức mạnh của não bộ; trẻ tỉnh táo, vui vẻ, ít mệt mỏi, cáu gắt; “sạc” lại năng lượng cho cơ thể để thực hiện các hoạt động cả về thể chất và trí tuệ khi tỉnh dậy.

Trẻ cần ngủ bao lâu cho mỗi giấc ngủ trưa?

Mặc dù giấc ngủ trưa khá quan trọng nhưng không có nghĩa bạn phải “ép buộc” trẻ ngủ trưa càng nhiều càng tốt. Ngủ trưa quá nhiều sẽ ảnh hưởng đến giấc ngủ buổi tối của trẻ, có thể khiến trẻ khó ngủ, ngủ không sâu hoặc ngủ ít vào buổi tối và gây ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Thêm nữa, ngủ trưa quá nhiều sẽ khiến trẻ khó tỉnh dậy và kém năng động vào buổi chiều.

Các chuyên gia khuyến cáo, thời gian ngủ trưa mỗi ngày của trẻ dưới 1 tuổi nên từ 2-3 tiếng; trẻ 4-6 tuổi là 1-2 tiếng; trên 6 tuổi nên ngủ khoảng 30-60 phút. Đây là khoảng thời gian phù hợp với độ tuổi của trẻ cũng như đem lại nhiều lợi ích nhất cho sức khỏe của trẻ.

Môi trường ngủ trưa tốt dành cho trẻ

Có một chỗ ngủ tốt nhất cho trẻ: trẻ nên được ngủ ở nơi yên tĩnh, ít tiếng ồn, mát mẻ, tránh gió lùa và ánh nắng quá chói. Chỗ ngủ nên có cửa, có rèm che cửa sổ để tạo thành một nơi ngủ riêng biệt cho trẻ.

Nơi ngủ trưa của trẻ nên tại cùng một chỗ vào mỗi ngày, điều này giúp cho trẻ có cảm giác thân quen và dễ ngủ trưa hơn. Đối với những trẻ đi học mẫu giáo hoặc trường học, trẻ thường được ngủ trưa tại trường sau bữa ăn bán trú, phòng học thường là nơi ngủ trưa và nên được bố trí chỗ ngủ và chăn, gối phù hợp. Vào những ngày cuối tuần hoặc đối với những trẻ chưa đi học, tốt nhất là cho trẻ ngủ trưa tại chính giường đi ngủ buổi tối của trẻ.

Tạo thói quen ngủ trưa càng đều đặn càng tốt: hãy cho trẻ ngủ trưa vào thời gian nhất định mỗi ngày, nhằm hình thành đồng hồ sinh học giúp trẻ có thói quen hoạt động và nghỉ ngơi hợp lý. Kể cả những ngày cuối tuần hoặc khi đi nghỉ cũng nên tạo được thời gian biểu ít thay đổi nhất cho giấc ngủ trưa.

Không nên cho trẻ ngủ trưa ngay sau một bữa ăn trưa quá no: nên để khoảng thời gian nghỉ ngơi khỏang 10 phút sau khi ăn trưa để tránh hiện tượng trẻ đầy bụng khó ngủ. Thêm nữa, với trẻ nhỏ dưới 1 tuổi, ngủ ngay sau khi ăn no có thể khiến trẻ ậm ạch, nôn trớ hoặc sặc sữa, bột, cháo...  Hạn chế ăn các đồ chiên rán, dầu mỡ, nước ngọt có ga trong các bữa ăn trưa cũng là cách tốt để trẻ có giấc ngủ trưa tốt hơn.

Tránh những kích thích gây khó ngủ trưa cho trẻ: không để đồ chơi gần trẻ hoặc cho trẻ sử dụng điện thoại, ipad… khi gần đến giờ ngủ trưa.

Khi trẻ thức dậy: hãy đánh thức trẻ từ từ, có thể để trẻ nằm tại chỗ trên giường hoặc chỗ ngủ khoảng 5 phút trước khi dậy hẳn và tham gia các hoạt động buổi chiều.

Tầm quan trọng của ngủ trưa đối với tăng trưởng chiều cao của trẻ

Tuyến yên tiết ra một loại hormone tăng trưởng được gọi là GH. GH là yếu tố chủ chốt thúc đẩy sự tăng trưởng của trẻ trong khi ngủ (bao gồm cả tăng trưởng chiều cao), bên cạnh những yếu tố quan trọng là: chế độ dinh dưỡng, sức khỏe tâm thần và hoạt động thể chất (bao gồm vận động hàng ngày và tập thể dục).

Hormone tăng trưởng GH được giải phóng trong suốt cả ngày, nhưng đối với trẻ em, GH được giải phóng nhiều nhất là khi trẻ bắt đầu giấc ngủ sâu của mình vào buổi tối. Các nghiên cứu cho thấy ở trẻ em, GH được giải phóng trong giấc ngủ sâu (tức là khoảng 1 giừ sau khi trẻ bắt đầu giấc ngủ), cao gấp 4 lần lượng GH giải phóng vào ban ngày.

Bên cạnh đó, đối với trẻ em, việc phát triển xương hầu hết diễn ra trong khi ngủ hoặc nghỉ thay vì diễn ra trong khi hoạt động hoặc đứng. Nguyên nhân của hiện tượng này được các nhà khoa học của trường Đại học Wisconsin-Madison lý giải là đến từ áp lực của trọng lượng cơ thể lên lớp sụn ở đầu xương khi đứng khiến xương khó có cơ hội phát triển như khi đang ở tư thế nằm. Và khi xương không có cơ hội phát triển, trẻ cũng sẽ không có cơ hội để cao lớn thêm.

Do việc tăng trưởng chiều cao của trẻ hầu như diễn ra vào buổi tối, nên giấc ngủ trưa về cơ bản không có tác động trực tiếp đến sự phát triển chiều cao. Tuy nhiên, giấc ngủ trưa lại tác động gián tiếp và hiệu quả đến phát triển chiều cao của trẻ trên một số khía cạnh. Thứ nhất: khi trẻ được ngủ trưa và nghỉ ngơi hợp lý, và có một thời gian biểu sinh hoạt cũng như đồng hồ sinh học đều đặn, trẻ sẽ ngủ tốt hơn vào ban đêm, điều này cũng đồng nghĩa trẻ sẽ thu được nhiều lợi ích từ giấc ngủ cho sự phát triển chiều cao hơn. Thứ hai, như đã đề cập ở trên, giấc ngủ trưa sẽ giúp trẻ có thể “sạc” lại năng lượng để thực hiện các hoạt động thể chất hàng ngày tốt hơn, và hoạt động thể chất chính là một trong các yếu tố quan trọng giúp tăng trưởng chiều cao tối ưu ở trẻ.

Lưu ý bổ sung

Giấc ngủ giúp cơ thể trẻ ở trạng thái tốt nhất cho phát triển chiều cao. Bên cạnh yếu tố này cùng với hoạt động thể chất, các bậc phụ huynh cũng cần chú ý đến yếu tố chế độ dinh dưỡng, đặc biệt là bổ sung đầy đủ bộ ba cao lớn vitamin K2, vitamin D và canxi để giúp trẻ phát triển chiều cao một cách tối ưu nhất. Vitamin K2 sẽ giúp kích hoạt osteocalcin, giúp gắn canxi chính xác vào xương, trong khi vitamin D sẽ tăng cường khả năng hấp thu canxi của cơ thể.

Phối hợp với nhau, Bộ ba cao lớn vitamin k2, vitamin D và canxi, cùng với chế độ vận động, luyện tập hợp lý, nghỉ ngơi đúng cách sẽ trở thành những “trợ thủ đắc lực” mang đến chiều cao tối ưu của trẻ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ảnh hưởng của giấc ngủ và vận động đến chiều cao của trẻ

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 23/02/2026

    U xơ tử cung có gây hiếm muộn không?

    Thực tế một số trường hợp vô sinh hoặc chậm có thai khi đi khám phát hiện mắc u xơ tử cung. Vậy có phải tất cả bệnh nhân mắc u xơ tử cung đều khó có thai hay không?

  • 23/02/2026

    Lên kế hoạch tập luyện cho năm mới: Đặt mục tiêu và thực hiện hiệu quả

    Năm mới là thời điểm lý tưởng để bắt đầu hành trình cải thiện sức khỏe và vóc dáng thông qua việc xây dựng một kế hoạch tập luyện khoa học. Việc tập luyện không chỉ giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp, cải thiện sức bền tim mạch mà còn mang lại lợi ích lâu dài như giảm nguy cơ bệnh tật, nâng cao chất lượng cuộc sống và cải thiện tâm trạng. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu sức khỏe, việc thiết lập một kế hoạch cụ thể, phù hợp với nhu cầu cá nhân và duy trì thói quen tập luyện là điều tối quan trọng. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách lập kế hoạch tập luyện hiệu quả, từ việc xác định mục tiêu đến cách duy trì động lực lâu dài.

  • 22/02/2026

    Những tác hại kinh hoàng với sức khoẻ khi dùng thực phẩm bẩn

    Thực phẩm ôi thiu, nhiễm bẩn, kém vệ sinh là một trong những nguyên nhân chính gây ra các bệnh đường tiêu hóa, ung thư, dậy thì sớm, thai dị tật... và gây nhiều hệ lụy lâu dài cho sức khoẻ.

  • 22/02/2026

    Tầm soát sức khỏe định kỳ: Đầu tư cho một năm mới an lành và hạnh phúc

    Năm mới là thời điểm lý tưởng để thiết lập mục tiêu mới cho bản thân, trong đó sức khỏe toàn diện của bản thân và gia đình là yếu tố thiết yếu và là tài sản quý giá nhất, tạo nền tảng cho niềm vui và thành công. Để có sức khỏe tốt, việc chủ động phòng bệnh thông qua tầm soát sức khỏe định kỳ là một khoản đầu tư thông minh và quan trọng bậc nhất. Bài viết này sẽ phân tích tầm quan trọng, lợi ích cụ thể và các bước thực hiện tầm soát sức khỏe hiệu quả, giúp bạn đón một năm mới khỏe mạnh và tràn đầy năng lượng.

  • 21/02/2026

    Thảo mộc và trà – Sự hòa hợp tự nhiên trong hỗ trợ chăm sóc sức khỏe toàn diện

    Trong nhịp sống hiện đại đầy áp lực, xu hướng tìm về các giá trị tự nhiên như một giải pháp bền vững để chăm sóc sức khỏe. Trong số đó, sự kết hợp tinh tế giữa thảo mộc và trà không chỉ đơn thuần tạo nên một thức uống giải khát, mà còn là giải pháp "thanh nhiệt", cân bằng cơ thể dựa trên nền tảng y học cổ truyền.

  • 21/02/2026

    Giải đáp 10 câu hỏi cấp bách về thời kỳ tiền mãn kinh và mãn kinh

    Ngày càng nhiều phụ nữ nhận thức rõ và quan tâm tìm hiểu về tầm quan trọng của thời kỳ tiền mãn kinh và mãn kinh đối với cả sức khỏe thể chất lẫn tinh thần.

  • 21/02/2026

    5 loại thực phẩm chức năng và thuốc cần tránh dùng chung với sữa

    Sữa là thức uống tốt cho sức khỏe của nhiều người, nhưng không phải lúc nào cũng là lựa chọn tốt nhất khi dùng một số loại thuốc và thực phẩm chức năng. Sữa chứa canxi, protein (casein) và chất béo có thể liên kết hoặc trung hòa một số chất dinh dưỡng và thuốc. Những tương tác này có thể làm chậm quá trình hấp thụ, giảm lượng chất bổ sung mà cơ thể có thể sử dụng hoặc làm thay đổi hiệu quả của thuốc.

  • 20/02/2026

    Nên ăn trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la để kiểm soát calo và giữ trọn dinh dưỡng?

    Cách chế biến trứng ảnh hưởng đến tổng lượng calo nạp vào và khả năng hấp thụ dưỡng chất của cơ thể. Vậy trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la tốt hơn cho sức khỏe?

Xem thêm