Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Melatonin là chất gì và tác dụng của nó ra sao?

Melatonin là một loại hormon mang lại rất nhiều lợi ích cho sức khỏe và đặc biệt là giấc ngủ.

Melatonin là một loại hormone được sản xuất ở tuyến tùng trong não. Melatonin còn được gọi là hormone giấc ngủ, vì với nồng độ cao chất này giúp bạn đi vào giấc ngủ dễ hơn. Tuy nhiên chất này không gây hại cho cơ thể, chúng chỉ báo cho cơ thể biết rằng đã đến trời tối và bạn có thể thư giãn và vào giấc dễ hơn.

Melatonin thường được sử dụng với những người hay bị mất ngủ hoặc thay đổi múi giờ khi đi máy bay.

Cơ chế hoạt động của Melatonin

Melatonin hoạt động song song với nhịp sinh học của cơ thể. Khi trời tối nồng độ melatonin sẽ tăng dần dần, và báo hiệu cho cơ thể đến giờ đi ngủ. Và chúng sẽ giảm nồng độ khi trời sáng hoặc có ánh sáng bên ngoài, để giúp cơ thể tỉnh táo hơn.

Bởi vì melatonin giúp cơ thể nhận biết đến giờ đi ngủ, nên những người không có đủ lượng melatonin vào buổi đêm có thể sẽ bị khó ngủ. Có rất nhiều yếu tố có thể làm giảm nồng độ melatonin vào ban đêm, chẳng hạn như: các loại đồ uống có cồn, hút thuốc, caffein, làm việc theo ca, độ tuổi, một số tình trạng bệnh lý và ánh đèn quá sáng- bao gồm cả ánh đèn xanh.

Khi nào nên sử dụng Melatonin?

Theo các nghiên cứu và lời khuyên của các bác sĩ, melatonin giúp hỗ trợ giấc ngủ trong một số trường hợp:

  • Mất ngủ nguyên phát (mất ngủ không rõ nguyên nhân)
  • Mất ngủ liên quan đến tuổi tác
  • Rối loạn nhịp sinh học do máy bay
  • Do tính chất công việc
  • Chấn thương sọ não
  • Rối loạn do thoái hóa thần kinh

Ngoài ra, một số nghiên cứu lâm sàng đang được tiến hành để làm rõ vai trò của sử dụng melatonin trong một số bệnh, chẳng hạn như: Ung thư, rối loạn chuyển hóa, bệnh tim mạch, rối loạn tâm thần, hội chứng đau …

Cách sử dụng melatonin

Nếu bạn đang cân nhắc sử dụng melatonin để điều trị mất ngủ, hãy bắt đầu với liều thấp. Ví dụ, hãy bắt đầu với liều 0,5 - 1 mg trước khi đi ngủ 30 phút. Nếu liều lượng này không giúp bạn vào giấc ngủ, tăng liều lên 3 – 5 mg. Theo các chuyên gia sử dụng melatonin với liều trên 5mg sẽ không giúp bạn đi dễ dàng vào giấc ngủ hơn.

Mục đích của việc tăng liều lượng dần dần là để tìm được liều thấp nhất giúp bạn dễ ngủ hơn. Vì melatonin có nhiều dạng khác nhau nên bạn cũng có thể cần tham khảo các ý kiến từ bác sĩ hoặc dược sĩ về liều lượng phù hợp với mình.

Tác dụng phụ của melatonin

Các bằng chứng khoa học hiện tại cho thấy các chất bổ sung melatonin là an toàn, không độc hại và không gây nghiện cho cả trẻ em và người lớn. Chúng hoàn toàn an toàn để sử dụng lâu dài.  Các nghiên cứu đã không tìm thấy tác dụng phụ đáng kể nào liên quan đến lượng melatonin hàng ngày với liều lượng từ 2–10 mg trong tối đa 3,5 năm.

Không giống như các loại thuốc khác, không có bằng chứng nào cho thấy melatonin ảnh hưởng đến khả năng tự sản xuất của cơ thể. Tuy nhiên, vẫn có một số tác dụng phụ nhỏ khi bổ sung melatonin tồn tại trong thời gian ngắn. Các tác dụng phụ có thể gặp khi sử dụng melatonin bao gồm:

  • Ngủ ngày
  • Cảm giác mệt mỏi
  • Chóng mặt
  • Đau đầu
  • Buồn nôn
  • Cảm giác ớn lạnh

Vì melatonin có thể gây buồn ngủ vào ban ngày, do đó không lái xe hoặc sử dụng máy móc sau khi sử dụng thuốc.

Tương tác của với những loại thuốc khác

Mặc dù tính an toàn tương đối mạnh, melatonin có thể tương tác với nhiều loại thuốc bằng cách ảnh hưởng đến hiệu quả của chúng hoặc làm tăng nguy cơ tác dụng phụ. Một số loại thuốc có thể bị ảnh hưởng khi sử dụng melatonin:

  • Thuốc an thần: Benzodiazepine, Barbiturate …
  • Thuốc chống đông
  • Thuốc chống co giật
  • Thuốc huyết áp
  • Thuốc chống trầm cảm
  • Thuốc tránh thai
  • Thuốc điều trị tiểu đường
  • Thuốc ức chế miễn dịch

Nếu bạn đang gặp vấn đề về sức khỏe hoặc đang sử dụng bất kỳ loại thuốc nào ở trên, tốt nhất bạn nên đi khám và nhận được tư vấn của bác sĩ trước khi bắt đầu sử dụng melatonin.

Ngoài ra, melatonin cũng có thể tương tác với rượu. Một số nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng rượu từ mức độ trung bình đến nặng làm giảm mức độ melatonin và do đó làm gián đoạn chất lượng giấc ngủ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sử dụng melatonin mỗi tối có tốt không? 

Bs. Tạ Tùng Duy - Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 26/06/2022

    Thời tiết nóng có thể làm bạn bị đau đầu hay không?

    Bài viết này giải thích tại sao điều kiện môi trường và các yếu tố lối sống trong thời tiết nóng có thể gây đau đầu cho bạn cũng như cách để bạn vượt qua tình trạng này.

  • 26/06/2022

    Phát ban nhiệt ở trẻ em

    Trẻ bị phát ban nhiệt do nóng có thể xuất hiện đột ngột và lan rộng, nhưng đây thường không phải là nguyên nhân đáng lo ngại.

  • 25/06/2022

    Cách giúp trẻ khỏe mạnh trong mùa hè

    Mùa hè là thời điển mà gia đình bạn mong chờ cả năm. Mùa hè có nghĩa là trẻ được nghỉ học, không phải làm bài tập về nhà, không phải đến trường. Tuy nhiên trên thực tế, giờ đi ngủ, thói quen ăn uống và xem TV của trẻ sẽ thay đổi vào kỳ nghỉ. Nhưng không phải lúc nào việc ăn uống vô tư này cũng tốt cho sức khỏe trẻ nhỏ.

  • 25/06/2022

    Những công dụng thần kỳ của lá dâu tằm

    Cây dâu tằm tạo ra những quả mọng có hương vị được ưa chuộng trên khắp thế giới và thường được coi là siêu thực phẩm do chúng chứa nhiều vitamin, khoáng chất và các hóa chất thực vật mạnh mẽ. Tuy nhiên, quả không phải là bộ phận duy nhất của cây dâu tằm có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe. Trong nhiều thế kỷ, lá của nó đã được sử dụng trong y học cổ truyền như một phương pháp điều trị tự nhiên cho nhiều tình trạng khác nhau.

  • 24/06/2022

    Bạn cần chuẩn bị những gì trước khi thực hiện chuyển dạ có can thiệp?

    Kích thích chuyển dạ là quá trình sử dụng các loại thuốc hoặc các phương pháp để bắt đầu chuyển dạ không tự nhiên thay vì chờ đến lúc bắt đầu chuyển dạ tự nhiên. Sản phụ sẽ được đề nghị khởi phát chuyển dạ nếu bác sĩ cho rằng sản phụ nên sinh sớm thay vì tiếp tục thai để an toàn hơn cho thai nhi. Kích thích chuyển dạ có thể là một quá trình kéo dài. Bài viết này sẽ giải thích về những điều mà sản phụ có thể mong đợi, nguy cơ và lợi ích của khởi phát chuyển dạ để giúp sản phụ có thể đưa ra lựa chọn cho mình.

  • 23/06/2022

    5 bí quyết giúp trẻ hết biếng ăn

    Biếng ăn ở trẻ kéo dài gây ra khá nhiều hệ lụy: suy dinh dưỡng, kém phát triển về tầm vóc và trí não. Để cải thiện tình trạng trẻ biếng ăn và khuyến khích trẻ ăn ngon miệng, cha mẹ cần ghi nhớ 5 bí quyết sau đây.

  • 23/06/2022

    Các biện pháp hạn chế da khô do ngồi phòng điều hòa quá lâu

    Máy điều hòa là một trong những thiết bị không thể thiếu vào mùa Hè để giúp chúng ta cảm thấy mát mẻ và dễ chịu hơn. Tuy nhiên bên cạnh việc làm mát, điều hòa cũng sẽ khiến làn da của bạn bị khô đáng kể. Những biện pháp đơn giản ngay tại nhà dưới đây sẽ giúp khắc phục điều đó.

  • 23/06/2022

    Bỏ bữa tối để giảm cân: Lợi bất cập hại

    Dù không phải bữa ăn quan trọng nhất trong ngày, bạn vẫn không nên bỏ qua bữa tối bởi có thể gây ra những hệ lụy sức khỏe đáng tiếc

Xem thêm