Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm thế nào để biết bạn bị viêm loét đại tràng?

Rất nhiều người bị đau bụng và tiêu chảy. Nhưng nếu bạn xuất hiện các triệu chứng này nhiều lần ở mức nghiêm trọng (đau bụng dữ dội, tiêu chảy ra máu), bạn cần đến gặp bác sĩ. Có thể bạn bị viêm loét đại tràng.

Làm thế nào để biết bạn bị viêm loét đại tràng?

Đây là một bệnh về ruột già hoặc đại tràng. Không có nguyên nhân và cách chữa trị đặc hiệu cho bệnh, nhưng càng được chẩn đoán sớm thì việc điều trị càng khả quan hơn, các triệu chứng giảm nhanh hơn. Trước tiên bạn phải khám sức khỏe, các bác sĩ có thể thực hiện nhiều loại xét nghiệm để xác định xem bạn có bị viêm loét đại tràng hay không. Có thể phải mất một loạt xét nghiệm để loại trừ các vấn đề khác.

Bác sĩ sẽ muốn biết tiền sử bệnh tật của bạn. Bất kỳ thông tin nào bạn có về cha mẹ, anh chị em hoặc trẻ em bị viêm loét đại tràng hoặc bệnh Crohn (cả hai loại IBD) hoặc các vấn đề tự miễn dịch khác, đều có thể hữu ích. Bạn nên lập danh sách đầy đủ tất cả các loại thuốc bạn dùng: thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn cũng như bất kỳ loại thuốc bổ sung nào.

Bác sĩ sẽ khám sức khoẻ, trong đó họ có thể sẽ kiểm tra huyết áp, nhịp tim và nhiệt độ của bạn. Họ có thể nghe âm thanh trong bụng bạn bằng ống nghe và ấn vào vùng bụng của bạn để kiểm tra xem có đau không. Họ cũng có thể thực hiện kiểm tra trực tràng kỹ thuật số để kiểm tra máu trong phân của bạn.

Nhân viên y tế sẽ lấy mẫu máu và phân của bạn để kiểm tra các dấu hiệu của viêm loét đại tràng hoặc bệnh khác. Bác sĩ cũng sẽ sử dụng một thiết bị để nhìn vào bên trong ruột già của bạn. Điều này được gọi là nội soi. Hai loại chính, nội soi đại tràng và nội soi đại tràng sigma, sẽ được thảo luận dưới đây.

Xét nghiệm máu và phân

Xét nghiệm máu có thể cho thấy bạn có bị thiếu máu hay không, đây là triệu chứng của viêm loét đại tràng. Thiếu máu xảy ra khi các tế bào hồng cầu của bạn giảm và không có đủ số lượng để mang đủ oxy đến các mô của bạn. Xét nghiệm máu cũng sẽ giúp xác định hoặc loại trừ các bệnh nhiễm trùng khác.

Xét nghiệm máu cũng có thể phát hiện sự gia tăng số lượng bạch cầu, mức protein albumin thấp và mức protein phản ứng C tăng cao tất cả các dấu hiệu viêm trong cơ thể bạn.

Xét nghiệm phân có thể được yêu cầu để loại trừ nhiễm trùng.

Nội soi đại tràng sigma

Bạn có thể cần nội soi đại tràng sigma để tìm hiểu xem bạn có bị viêm loét đại tràng hay không. Thủ tục thông thường này mất từ ​​15 đến 20 phút. Bác sĩ sẽ sử dụng kính soi đại tràng sigma để quan sát niêm mạc trực tràng và phần dưới ruột già hoặc đại tràng.

Ống soi sigmoid là một ống dài, linh hoạt có đường kính khoảng 1cm. Nó có đèn và một camera nhỏ ở cuối. Bác sĩ sẽ đưa nó vào trực tràng của bạn để  có thể nhìn vào các phần của ruột già. Bạn có thể được cho thuốc để giúp bạn thư giãn trong khi nội soi.

Bác sĩ sẽ có thể nhìn thấy mô ruột của bạn ngay lập tức, phát hiện tình trạng viêm và chảy máu, đồng thời có thể biết liệu bạn có bị viêm loét đại tràng hay một vấn đề nào khác hay không.

Bạn có thể sẽ được yêu cầu uống thuốc nhuận tràng dạng lỏng vào đêm trước khi xét nghiệm để làm sạch ruột để bác sĩ có thể nhìn rõ niêm mạc ruột của bạn. Bạn có thể rời đi ngay sau khi nó kết thúc. Nếu bạn có thuốc để thư giãn, bạn sẽ cần ai đó chở bạn về nhà.

Nội soi đại tràng

Một cách khác để chẩn đoán viêm loét đại tràng là nội soi đại tràng.

Đây cũng là một thủ tục ngoại trú, có nghĩa là bạn có thể về nhà khi hoàn tất. Nội soi đại tràng thường mất từ ​​30 phút đến một giờ. Bạn sẽ phải uống thuốc nhuận tràng dạng lỏng vào đêm hôm trước để làm sạch ruột. Điều này là do ruột già của bạn phải trong để thử nghiệm thành công. Bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn cách chuẩn bị vào ngày hôm trước.

Bác sĩ sẽ sử dụng một ống linh hoạt gọi là ống nội soi để quan sát toàn bộ đại tràng của bạn. Họ cũng có thể làm sinh thiết hoặc lấy mẫu mô nếu cần. Việc kiểm tra này có thể giúp xác định mức độ nghiêm trọng của viêm loét đại tràng và bệnh Crohn, cũng như phân biệt giữa hai bệnh.

Trong quá trình thủ thuật, một ống nội soi dài và mỏng được đưa vào trực tràng và di chuyển lên qua ruột già. Bạn có thể sử dụng thuốc an thần để giúp bạn thư giãn. Nếu làm vậy, bạn sẽ cần ai đó đưa bạn về nhà sau khi hoàn tất.

Chụp X-quang và CT

Bác sĩ có thể yêu cầu chụp X-quang để đảm bảo bạn không gặp phải vấn đề nào khác, chẳng hạn như thủng đại tràng. Hoặc bạn có thể cần chụp CT để phát hiện bất kỳ biến chứng nào do viêm loét đại tràng hoặc loại trừ các tình trạng khác tương tự.

Giống như các xét nghiệm khác, bạn sẽ sẵn sàng cho chụp CT vào đêm hôm trước. Một lần nữa, bác sĩ sẽ cung cấp cho bạn hướng dẫn. Chúng thường liên quan đến việc chỉ uống chất lỏng trong suốt sau nửa đêm và không ăn gì trong 4 giờ trước khi xét nghiệm.

Bạn có thể cần uống dung dịch cản quang hoặc tiêm dung dịch cản quảng vào tĩnh mạch, ngay trước khi chụp CT. Quá trình chụp CT có thể mất từ 15 phút đến một giờ và kết quả của bạn sẽ có trong vòng 24 giờ.

Các xét nghiệm hình ảnh khác mà bác sĩ có thể sử dụng trong chẩn đoán của bạn bao gồm:

  • Chụp cắt lớp CT: Bác sĩ sẽ yêu cầu bạn uống chất cản quang hoặc tiêm thuốc cản quang trước khi chụp. Chất này giúp bác sĩ nhìn rõ ruột của bạn hơn bằng hình ảnh X-quang. 
  • MRI: Trong một số trường hợp, có thể bạn nhận được hướng dẫn phải kiêng không nên ăn một số loại thực phẩm trong một hoặc hai ngày. Mất khoảng 45 phút cho mỗi bộ phận cơ thể. Đôi khi họ tiêm cho bạn một loại thuốc nhuộm đặc biệt. Đôi khi kỹ thuật viên phải thay đổi cách tiếp cận nếu bạn có máy điều hòa nhịp tim, hình xăm, van tim, vít kim loại để chữa gãy xương hoặc nếu bạn đang mang thai hoặc có một số vấn đề sức khỏe nhất định.
Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo WebMD
Bình luận
Tin mới
  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

Xem thêm