Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

1. Liệt mặt hai bên là gì?

Liệt mặt hai bên nghĩa là các cơ ở cả hai bên mặt đều bị yếu cùng một lúc. Do ảnh hưởng đến cả hai bên, khuôn mặt có thể trông đờ đẫn bất thường thay vì bị xệ rõ rệt ở một bên, điều này đôi khi khiến tình trạng bệnh chậm được phát hiện.

Khác với chứng liệt một bên điển hình, tình trạng yếu cơ hai bên rất hiếm gặp và thường báo hiệu một bệnh lý tiềm ẩn, chẳng hạn như nhiễm trùng, viêm, rối loạn thần kinh, hay bệnh lý toàn thân. Vì lý do đó, tình trạng này thường đòi hỏi quy trình thăm khám kỹ lưỡng để tìm ra nguyên nhân gây bệnh.

Khi tới khám tại bệnh viện, việc thăm khám của bác sĩ sẽ tập trung vào việc xác định nguyên nhân gốc rễ và phối hợp điều trị với các chuyên khoa khác khi cần thiết, nhằm đảm bảo phương pháp điều trị giải quyết được cả nguồn gốc vấn đề, bảo vệ cả hai mắt và các chức năng của khuôn mặt.

Đọc thêm tại bài viết: Mắc bệnh ở tai có thể gây liệt mặt và những điều cần lưu ý

2. Triệu chứng liệt mặt hai bên là gì?

Người bệnh có thể gặp khó khăn khi nhắm cả hai mắt, khả năng mỉm cười hoặc biểu lộ cảm xúc bị giảm đều ở cả hai bên, khó nói rõ ràng và khó giữ thức ăn hoặc chất lỏng trong miệng. Khuôn mặt có thể trông đờ đẫn bất thường.

Do các thay đổi diễn ra đối xứng, bệnh có thể khó nhận biết hơn so với tình trạng yếu cơ một bên. Đôi khi bệnh chỉ được phát hiện khi xuất hiện các triệu chứng như khô mắt hoặc khó khăn trong việc nói và ăn uống.

3. Nguyên nhân gây ra tình trạng liệt mặt hai bên là gì?

Tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt có thể liên quan đến các bệnh nhiễm trùng như bệnh Lyme, các bệnh lý thần kinh như hội chứng Guillain-Barré, các rối loạn viêm như bệnh sarcoidosis, một số bệnh tự miễn, chấn thương và đôi khi do nguyên nhân ít phổ biến hơn là khối u.

Do các nguyên nhân này đòi hỏi những phương pháp điều trị rất khác nhau, việc xác định chính xác bệnh lý tiềm ẩn đóng vai trò then chốt trong quá trình điều trị bệnh.

4. Chẩn đoán liệt mặt hai bên như thế nào?

Quá trình đánh giá thường bao gồm việc khai thác chi tiết bệnh sử và thăm khám thần kinh, kết hợp với việc phân độ khả năng cử động cơ mặt và đánh giá khả năng nhắm mắt. Ngoài ra, tình trạng yếu cơ hai bên thường đòi hỏi các bước thăm khám và xét nghiệm chuyên sâu hơn so với yếu cơ một bên.

Các bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm máu, chẩn đoán hình ảnh, kiểm tra thính lực, kiểm tra chức năng thần kinh và đôi khi là chọc dò tủy sống để chấn đoán xác định nguyên nhân. Các quy trình này thường được thực hiện với sự phối hợp giữa chuyên khoa thần kinh và các chuyên khoa khác.

5. Các phương pháp điều trị

Việc điều trị tình trạng liệt mặt hai bên tập trung vào cả nguyên nhân gốc rễ lẫn chức năng của cơ mặt, bao gồm:

  • Điều trị tình trạng bệnh lý cụ thể gây ra chứng yếu cơ
  • Bảo vệ mắt bằng thuốc nhỏ/gel dưỡng ẩm và các biện pháp chăm sóc vào ban đêm
  • Sử dụng thuốc (như corticosteroid hoặc kháng sinh) khi cần thiết
  • Vật lý trị liệu vùng mặt và tái huấn luyện chức năng thần kinh - cơ
  • Thực hiện các thủ thuật tái tạo cử động hoặc thủ thuật cố định đối với tình trạng yếu cơ kéo dài

Quá trình điều trị thường có sự phối hợp đa chuyên khoa do nguyên nhân gây liệt mặt có thể xuất phát từ các bệnh lý toàn thân.

Đọc thêm tại bài viết: Liệt Bell có hồi phục được không?

6. Lời khuyên từ bác sĩ

Hãy đi khám ngay nếu bị yếu cơ mặt ở cả hai bên, đặc biệt là khi tình trạng yếu mặt kèm theo khó thở, khó nuốt hoặc xuất hiện tình trạng yếu tay/chân mới khởi phát, vì một số nguyên nhân có thể tiến triển nhanh chóng và trở thành tình trạng cấp cứu y tế.

Việc bảo vệ mắt rất quan trọng khi mắt không thể nhắm kín hoàn toàn do tình trạng liệt mặt hai bên, do đó, việc thăm khám kịp thời cũng giúp ngăn ngừa tổn thương mắt.

https://norellehealth.org/conditions/bilateral-facial-paralysis/

Bình luận
Tin mới
Xem thêm