Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Điều trị mụn trứng cá bằng cách thay đổi chế độ ăn

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng áp dụng một chế độ ăn uống lành mạnh có thể giúp ngăn ngừa và điều trị mụn trứng cá. Đặc biệt, các loại thực phẩm giàu các chất dưới đây có liên quan chặt chẽ đến làm giảm mức độ của mụn: tinh bột phức, vitamin A, E, kẽm, acid béo omega-3 và các chất chống oxy hóa.

  1. Mụn trứng cá là gì?

Mụn trứng cá là một vấn đề về da có thể gây ra các loại mụn bọc trên bề mặt da. Những vết sưng này có thể hình thành ở bất cứ đâu trên cơ thể nhưng phổ biến nhất là ở:

  • Khuôn mặt
  • Cổ
  • Lưng
  • Vai

Mụn trứng cá thường được kích hoạt bởi sự thay đổi nội tiết tố trong cơ thể, do đó, nó phổ biến nhất ở trẻ lớn hơn và thanh thiếu niên bước qua tuổi dậy thì.

Mụn trứng cá sẽ từ từ biến mất mà không cần điều trị, nhưng đôi khi chúng không biến mất mà còn xuất hiện nhiều hơn. Những trường hợp nghiêm trọng của mụn trứng cá hiếm khi có hại, nhưng có thể gây ra tự ti và có thể để lại sẹo trên da.

Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của nó, bạn có thể chọn không điều trị, điều trị không kê đơn hoặc thuốc trị mụn theo toa để đối phó với mụn của mình.

  1. Nguyên nhân gây ra mụn trứng cá

Để hiểu mụn trứng cá phát triển như thế nào, bạn nên tìm hiểu về cấu trúc và cách hoạt động của da: Bề mặt da được bao phủ bởi các lỗ nhỏ kết nối với các tuyến dầu hoặc tuyến bã nhờn bên dưới da. Những lỗ này được gọi là lỗ rỗng. Các tuyến dầu tạo ra một chất lỏng nhờn gọi là bã nhờn. Các tuyến dầu của bạn đưa bã nhờn lên bề mặt da thông qua một kênh mỏng gọi là nang.

Dầu loại bỏ các tế bào da chết bằng cách mang chúng qua nang lông lên bề mặt da. Một phần tóc mỏng cũng mọc lên qua nang lông.

Mụn trứng cá xảy ra khi các lỗ chân lông trên da bị tắc nghẽn do tế bào da chết, dầu thừa và đôi khi là vi khuẩn. Trong giai đoạn dậy thì, các hormone thường khiến các tuyến dầu sản xuất dầu thừa, làm tăng nguy cơ bị mụn.

Có ba loại mụn chính:

  • Mụn đầu trắng là một lỗ chân lông bị tắc và đóng lại nhưng nhô ra khỏi da. Chúng xuất hiện như những vết sưng cứng, màu trắng.
  • Mụn đầu đen là một lỗ chân lông bị tắc nhưng vẫn mở. Chúng xuất hiện dưới dạng những đốm đen nhỏ trên bề mặt da.
  • Mụn bọc một lỗ chân lông có các màng mở ra, cho phép dầu, vi khuẩn và tế bào da chết đi vào dưới da. Những nốt mụn này xuất hiện dưới dạng mụn đỏ, đôi khi có phần đầu màu trắng chứa đầy mủ (phản ứng của cơ thể với vi khuẩn).
  1. Chế độ ăn ảnh hưởng đến làn da như thế nào?

Một điều có thể ảnh hưởng đến làn da của bạn là chế độ ăn uống. Một số loại thực phẩm làm tăng lượng đường trong máu của bạn nhanh hơn những loại khác.

Khi lượng đường trong máu của bạn tăng nhanh chóng, nó sẽ khiến cơ thể tiết ra một loại hormone gọi là insulin. Lượng insulin dư thừa trong máu có thể khiến các tuyến dầu của bạn tiết ra nhiều dầu hơn, làm tăng nguy cơ bị mụn trứng cá.

Một số thực phẩm kích hoạt insulin tăng đột biến được làm từ đường đơn, bao gồm:

  • Mỳ ống
  • Gạo trắng
  • Bánh mì trắng
  • Đường

Do tác dụng sản xuất insulin của chúng, những thực phẩm này được coi là carbohydrate có “đường huyết cao”. Điều đó có nghĩa là chúng làm tăng đường máu nhanh sau khi ăn

Theo một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí Da liễu Lâm sàng và Thẩm mỹ, sô cô la cũng được cho là làm trầm trọng thêm tình trạng mụn trứng cá, nhưng dường như nó không ảnh hưởng đến tất cả mọi người.

Các nhà nghiên cứu khác đã nghiên cứu mối liên hệ giữa cái gọi là "chế độ ăn phương Tây" hoặc "chế độ ăn uống tiêu chuẩn của Mỹ" và mụn trứng cá. Loại chế độ ăn kiêng này chủ yếu dựa trên:

  • Cacbohydrat đường huyết cao
  • Sản phẩm bơ sữa
  • Chất béo bão hòa
  • Chất béo chuyển hóa

Theo nghiên cứu được báo cáo trên Tạp chí Da liễu Lâm sàng, Mỹ phẩm và Điều tra, những loại thực phẩm này kích thích sản xuất hormone có thể khiến dầu thừa được tạo ra và tiết ra bởi các tuyến dầu.

Họ cũng phát hiện ra rằng chế độ ăn phương Tây có liên quan đến tình trạng viêm nhiều hơn, cũng có thể góp phần gây ra các vấn đề về mụn.

  1. Thực phẩm nào tốt cho làn da?

Ăn thực phẩm có hàm lượng đường huyết thấp làm từ carbohydrate phức hợp có thể làm giảm nguy cơ phát triển mụn trứng cá. Carbohydrate phức hợp được tìm thấy trong các loại thực phẩm sau:

  • Các loại ngũ cốc
  • Cây họ đậu
  • Trái cây và rau chưa chế biến

Thực phẩm có chứa các thành phần sau đây cũng được cho là có lợi cho da vì chúng làm giảm viêm:

  • Kẽm
  • Vitamin A và E
  • Chất chống oxy hóa

Một số lựa chọn thực phẩm thân thiện với da bao gồm:

  • Trái cây và rau màu vàng và cam như cà rốt, mơ và khoai lang
  • Rau bina và các loại rau lá và màu xanh đậm khác
  • Cà chua
  • Quả việt quất
  • Bánh mì nguyên cám
  • Gạo lức
  • Quinoa
  • Ức gà
  • Hạt bí ngô
  • Các loại đậu (đậu đen, đậu nành, đậu đỏ, đậu Hà Lan…)
  • Cá hồi, cá thu và các loại cá béo khác
  • Các loại hạt

Cơ thể của mỗi người là khác nhau và một số người thấy rằng họ nổi nhiều mụn hơn khi ăn một số loại thực phẩm cụ thể. Bạn hãy thử nghiệm với chế độ ăn uống của mình để xem những gì phù hợp nhất với bạn, sau đó lập một kế hoạch ăn kiêng trị mụn hiệu quả.

Một số nghiên cứu cho thấy một số loại thực phẩm có thể giúp loại bỏ mụn trứng cá và cải thiện sức khỏe làn da, nhưng không có thực phẩm nào "chữa khỏi" dứt điểm. Lời khuyên về chế độ ăn uống tốt nhất để đối phó với mụn trứng cá dường như là ăn một chế độ ăn uống lành mạnh, cân bằng, giàu trái cây và rau tươi, nguồn protein lành mạnh và ngũ cốc nguyên hạt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vị trí mọc mụn nói lên điều gì về sức khỏe của bạn

Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm