Nhiều người thường đặt mục tiêu luyện tập một thói quen ăn uống lành mạnh hơn, nhưng thực tế việc tuân thủ một chế độ ăn kiêng hoặc chương trình cụ thể có thể khó khăn nếu bạn quá bận rộn. Ngoài ra, không ít người cảm thấy khó ăn những bữa ăn lành mạnh và cân bằng.
Vậy, cách đơn giản nào giúp bạn tiếp cận tốt nhất với chế độ ăn lành mạnh mà không thay đổi hoàn toàn chế độ ăn uống của bạn mà chủ yếu tập trung vào thời gian của bữa ăn? Nhiều nghiên cứu đang chỉ ra rằng thời điểm bạn ăn có thể giúp ngăn ngừa bệnh tật và giảm cân. Khái niệm này được gọi là "chrononutrition."
![]()
Chrononutrition là dinh dưỡng theo thời gian.
Hai người ăn cùng một loại thực phẩm và cùng một lượng calo sẽ không nhận được những tác động giống nhau tùy thuộc vào thời điểm họ ăn. Chính trong bối cảnh này, chế độ ăn kiêng chrononutrition xuất hiện, được Tiến sĩ Alain Delabos công bố vào năm 1986. Thuật ngữ dinh dưỡng đồng thời được tạo thành từ dinh dưỡng và từ chronos, có nghĩa là "thời gian": trên thực tế, mục tiêu của nó là hài hòa chế độ ăn uống với nhu cầu sinh học của một người.
Nói một cách đơn giản, dinh dưỡng theo thời gian hoặc ăn uống có giới hạn thời gian xem xét tác động của dinh dưỡng đối với quá trình trao đổi chất của bạn thông qua nhịp sinh học của cơ thể. Nhịp sinh học (đồng hồ bên trong cơ thể bạn) chi phối chu kỳ của các quá trình sinh lý và sinh học, như giấc ngủ, nhiệt độ cơ thể và sự tỉnh táo của tinh thần.
Ăn uống theo một lịch trình phù hợp hơn với nhịp điệu tự nhiên của bạn sẽ có lợi cho sức khỏe của bạn.
"Người ta cho rằng việc sắp xếp các bữa ăn phù hợp với nhịp sinh học của bạn có thể giúp cải thiện sức khỏe khác nhau, bao gồm giảm nguy cơ mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường và tăng huyết áp. Ngoài ra, chế độ ăn uống này cũng có thể giúp cải thiện giấc ngủ " – Tiến sĩ Lisa Young, giáo sư trợ giảng về dinh dưỡng tại Đại học New York cho biết.

Việc ăn uống có giới hạn thời gian là nhằm duy trì nhịp sinh học bình thường trong suốt cả ngày.
Tiến sĩ John Hawley, Giám đốc Chương trình Nghiên cứu Dinh dưỡng và Tập thể dục tại Đại học Công giáo Úc ở Melbourne cho biết ăn uống thời điểm nào rất quan trọng.
Tiến sĩ Hawley cho biết dinh dưỡng theo thời gian là giảm khoảng thời gian bạn ăn. Ví dụ: nếu bạn ăn sáng lúc 7 giờ sáng, sau đó ăn tối lúc 8 giờ tối, mục tiêu là rút ngắn khoảng thời gian 13 giờ đó xuống còn 11 hoặc 10 giờ. Việc ăn uống có giới hạn thời gian là nhằm duy trì nhịp sinh học bình thường trong suốt cả ngày.
Điều này có thể đặc biệt hiệu quả nếu bạn không phải tuân thủ một chế độ dinh dưỡng bệnh lý hoặc vì những lý do sức khỏe khác.
Đặc biệt, tránh các bữa ăn khuya là một thành phần quan trọng của chế độ ăn uống điều độ. Theo Hawley, cơ thể bắt đầu phản ứng nội tiết tố bất cứ khi nào bạn ăn bất cứ thứ gì. Nếu bạn ăn trong khoảng thời gian mà bạn không tiêu tốn nhiều năng lượng, bạn sẽ tăng cảm giác đói và thèm ăn. Hơn nữa, ăn khuya có liên quan đến chức năng trao đổi chất bị suy giảm.
Hawley nói: "Vào buổi tối, lượng đường trong máu cao bởi vì bạn có khả năng đang nằm và không hoạt động hay làm bất cứ điều gì, nên nó vẫn ở mức cao. Bằng cách chuyển bữa ăn tối đến sớm hơn, việc ăn uống có giới hạn thời gian sẽ giúp giảm lượng đường trong máu về đêm."
Hãy nghĩ về nó như một phản ứng dây chuyền: Ăn sớm hơn có thể có nghĩa là lượng đường trong máu khỏe mạnh hơn, có nghĩa là giảm nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường và béo phì.
Tuy nhiên, chuyên gia lưu ý, thực phẩm chất lượng vẫn là vấn đề có ý nghĩa, bạn ăn gì và ăn bao nhiêu rất quan trọng, nếu ăn đồ ăn vặt thường xuyên sẽ vẫn cung cấp cho bạn quá nhiều muối, đường, chất béo bão hòa và quá nhiều calo, đồng thời sẽ lấy đi các vitamin và khoáng chất quan trọng của cơ thể bạn.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ăn tối muộn dễ gây tăng cân.
Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.
Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.
Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.
Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.
Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.
Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).
Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.
Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.