Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cách thiết lập thói quen ngủ tốt cho trẻ nhỏ

Chăm sóc một em bé mới sinh có thể khiến bạn cảm thấy luôn trong tình trạng mệt mỏi và thiếu ngủ. Và có một điều không thể tránh khỏi: Khi em bé mới sinh không thể ngủ suốt đêm, thì bạn cũng không thể.

Tin tốt là đoạn thời gian không ngủ này không kéo dài mãi mãi. Số giờ ngủ mà một em bé cần phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, nhưng dưới đây là một số hướng dẫn chung:

Nhu cầu ngủ của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

1-4 tuần tuổi: 15-16 giờ ngủ mỗi ngày

Những em bé ở độ tuổi này vẫn chưa có "đồng hồ" sinh học nào khuyến khích trẻ ngủ vào ban đêm và thức dậy vào ban ngày. Do đó, trẻ thường ngủ khoảng 15 đến 18 giờ mỗi ngày, nhưng mỗi giấc ngủ của trẻ chỉ kéo dài từ 2 đến 4 giờ và trẻ sẽ ngủ nhiều giấc ngắn trong ngày.

Những em bé sinh non có thể ngủ nhiều hơn, trong khi những em bé bị đau bụng do triệu chứng Colic (có thể khóc suốt 3 giờ trở lên mỗi ngày) có thể ngủ ít hơn.

1-4 tháng tuổi: 14-15 giờ mỗi ngày

Ngay từ 6 tuần tuổi, bạn có thể bắt đầu nhận thấy trẻ có các giấc ngủ đều đặn hơn. Bây giờ em bé của bạn có thể ngủ tới 4 đến 6 giờ liên tiếp, thường là vào ban đêm.

4-12 tháng tuổi: 14-15 giờ mỗi ngày

Ở độ tuổi này, trẻ không chỉ năng động hơn mà cả cữ ngủ của trẻ cũng bắt đầu trở nên giống như người lớn. Mặc dù 15 giờ ngủ là lý tưởng ở độ tuổi này, hầu hết trẻ 11 tháng tuổi chỉ ngủ khoảng 12 giờ mỗi ngày.

Trong lứa tuối này, ban ngày trẻ có thể ngủ ba giấc mỗi ngày. Giấc ngủ buổi sáng có thể bắt đầu từ 9 giờ sáng và kéo dài khoảng một giờ.  Giấc ngủ giữa trưa thường kéo dài đến 2 giờ chiều và có thể dài một hoặc hai giờ. Và giấc ngủ chiều muộn của trẻ có thể bắt đầu từ 3 giờ chiều đến 5 giờ chiều và thay đổi về thời lượng ở mỗi trẻ.

Khi trẻ có khả năng ngủ suốt đêm (thường khi trẻ khoảng 6 tháng tuổi), trẻ có thể giảm từ ba giấc ngủ xuống còn hai trong ban ngày

Để giúp trẻ mới sinh và trẻ nhỏ thiết lập giấc ngủ lý tưởng, dưới đây là một số bước đơn giản mà bạn có thể tuân thủ.

Nhận biết các dấu hiệu trẻ đã bắt đầu buồn ngủ

Em bé sẽ cho bạn biết khi cần ngủ. Hãy chú ý các dấu hiệu thông thường sau đây để nhận biết khi trẻ cảm thấy mệt mỏi:

  • Dụi nhẹ vùng mắt;
  • Ngáp;
  • Ngước mắt ra xa bạn.

Đừng chờ đến khi em bé mệt quá mức mới đưa trẻ vào giường ngủ. Một em bé mệt mỏi thực sự sẽ gặp khó khăn hơn khi ngủ và duy trì giấc ngủ. Hãy cố gắng đi trước một bước bằng cách tìm kiếm các dấu hiệu cho thấy trẻ đang muốn ngủ trước khi trẻ trở nên cáu kỉnh gắt ngủ.

Thiết lập chu kỳ giấc ngủ cho trẻ

Bắt đầu từ khi trẻ 2 tuần tuổi, hãy cố gắng dạy cho trẻ biết rằng ban đêm là thời gian để ngủ và ban ngày là lúc để vui chơi. Trong thời gian ban ngày, hãy giữ mọi thứ sôi động và hoạt động cho trẻ. Hãy cố gắng giữ cho trẻ tỉnh táo sau khi ăn, nhưng đừng lo lắng nếu trẻ ngủ quên.

Khi bên ngoài trời trở nên tối dần, hãy làm mọi thứ dịu dàng hơn cho em bé của bạn. Ví dụ, nếu bạn phải vào phòng của trẻ để cho ăn, hãy giữ đèn mức yếu và với giọng nói nhẹ nhàng. Trẻ sẽ sớm học được rằng ban đêm không hấp dẫn lắm, vì vậy trẻ có thể ngủ khi ngoài trời đang tối.

Đọc thêm tại bài viết: 12 cách giúp bạn có một giấc ngủ ngon

Tách biệt thời gian ăn và ngủ

Sau tháng đầu, hãy cố gắng không để em bé ngủ trong khi bạn đang cho ăn. Bạn muốn trẻ tự mình học cách tự ngủ mà không cần sự giúp đỡ của bạn.

Trẻ có thể ăn một chút, ngủ một chút, sau đó ăn thêm một chút. Trẻ có thể thực hiện điều này một vài lần liên tiếp. Nếu trẻ ngủ và tiếp tục ngủ khi bạn đang cho ăn, hãy dừng việc ăn của trẻ lại và đưa trẻ vào giường ngủ.

Có thể bạn đã nghe nói rằng cho trẻ ăn thêm sữa công thức, sữa mẹ, hoặc thức ăn dành cho trẻ có thể sẽ giúp trẻ ngủ lâu hơn. Điều này không đúng. Giống như khi bạn ăn quá nhiều, trẻ bị nuôi dưỡng quá nhiều cũng sẽ không thoải mái để nghỉ ngơi tốt.

Lưu ý: Không bao giờ đặt chai sữa trong miệng trẻ khi đưa trẻ vào giường ngủ. Điều này có thể dẫn đến nguy cơ bị sưng họng, viêm tai, và sâu răng.

Không nên đánh thức trẻ để cho ăn sau 2 tháng tuổi

Nếu em bé của bạn khỏe mạnh và tăng cân đúng chuẩn, thì thường sau khi đủ 2 tháng, bạn không cần phải đánh thức trẻ vào ban đêm để cho ăn.

Dưới đây là một số trường hợp khi bạn nên đánh thức trẻ để cho ăn vào ban đêm:

  • Trẻ ngủ nhiều hơn vào ban ngày hơn là vào ban đêm và bỏ lỡ bữa ăn trong ngày;
  • Trẻ đã qua 4 giờ mà không ăn vào ban ngày (3 giờ đối với trẻ bú sữa mẹ). Trong trường hợp này, có thể cần phải đánh thức trẻ để cho ăn vào ban đêm, nhưng có lẽ việc thay đổi thói quen ăn uống ban ngày của trẻ sẽ tốt hơn việc đánh thức trẻ mỗi 4 giờ vào ban đêm.
  • Đối với trẻ sinh non hoặc trẻ cần chăm sóc đặc biệt, có thể cần điều chỉnh cách ăn.

Hãy chăm sóc trẻ một cách thống nhất

Hãy nói chuyện với người chăm sóc khác, như chồng của bạn, ông bà, người giữ trẻ, hoặc các thành viên trong gia đình, về cách bạn đang cố gắng giúp trẻ ngủ. Điều này giúp mọi người tuân theo một lịch trình và thực hiện các hoạt động theo cách nhất quán.

Ví dụ, tạo một lịch trình yên bình cho phòng ngủ giúp trẻ bắt đầu học khi nào là thời điểm để ngủ. Có thể bạn phát nhạc nhẹ, tắt đèn, hoặc nhẹ nhàng ru trẻ. Sau khi trẻ vào giường, đảm bảo phòng ngủ của trẻ tối, mát (nhưng không lạnh), và yên tĩnh.

Nếu bạn có trẻ lớn, hãy xem xét việc đặt giờ đi ngủ và thức dậy cố định để theo dõi—kể cả vào các ngày cuối tuần. Như vậy, bạn sẽ biết rằng trẻ đang có đủ giấc ngủ mà trẻ cần.

Đọc thêm tại bài viết: Trẻ khóc dạ đề, phải làm sao?

Hãy kiên nhẫn

Trong vài tháng đầu đời của trẻ, thói quen ngủ có thể khó dự đoán. Nếu có thể, hãy cố gắng ngủ khi trẻ ngủ—điều này có thể là cơ hội tốt nhất để nghỉ ngơi. Nếu chu kỳ giấc ngủ của trẻ thay đổi đột ngột, hãy kiểm tra xem có dấu hiệu bệnh tật nào không. Đôi khi, ngủ quá nhiều hoặc quá ít có thể là dấu hiệu của một bệnh nào đó, chẳng hạn như viêm tai. Hoặc đơn giản chỉ là trẻ đang phát triển. Nếu không chắc chắn, hãy gọi điện cho bác sĩ nếu có bất kỳ vấn đề nào.

Bác sĩ Đoàn Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 03/05/2026

    3 món ăn nhẹ buổi sáng từ yến mạch giúp giảm cân hiệu quả

    Yến mạch giàu chất xơ, giúp bạn no lâu và có thể hỗ trợ mục tiêu giảm cân khi được kết hợp vào chế độ ăn uống cân bằng.

  • 03/05/2026

    6 triệu chứng bạn không nên bỏ qua

    Hầu hết các cơn đau nhức hiếm khi là vấn đề lớn. Nhưng có một số triệu chứng quan trọng mà bạn nên kiểm tra càng sớm càng tốt. Hãy đi khám bác sĩ nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây.

  • 02/05/2026

    4 loại hạt tốt nhất giúp hạ đường huyết tự nhiên

    Ăn các loại hạt có thể giúp giữ mức đường huyết ổn định bằng cách làm chậm quá trình tiêu hóa và ngăn ngừa sự tăng đột biến. Vậy những loại hạt nào giúp hạ đường huyết tự nhiên?

  • 02/05/2026

    Đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh: Có hiệu quả không?

    Việc đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh, bằng các phương pháp như xông hoặc tập thể dục, có thể giúp giảm các triệu chứng nghẹt mũi, ho và đau họng. Tuy nhiên, hiệu quả tạm thời này không có nghĩa là bạn có thể nhanh chóng khỏi cảm lạnh.

  • 01/05/2026

    Cách thoa kem chống nắng đúng cách

    Bạn không phải là người duy nhất bị cháy nắng dù đã dành thời gian thoa kem chống nắng. Các chuyên gia khuyên bạn nên thoa kem chống nắng hàng ngày, nhưng không phải lúc nào cũng cung cấp hướng dẫn sử dụng đúng cách.

  • 30/04/2026

    3 cách ăn quả lựu tốt nhất giúp chống lão hóa

    Quả lựu từ lâu được xem là thực phẩm hỗ trợ làm đẹp da nhờ giàu chất chống oxy hóa. Các hoạt chất này giúp bảo vệ tế bào, làm chậm lão hóa, nên lựu được ứng dụng rộng rãi trong mỹ phẩm và thực phẩm chức năng.

  • 30/04/2026

    Rối loạn tiêu hóa ở người cao tuổi

    Khi tuổi thọ trung bình ngày càng tăng, điều quan trọng cần phải chú trọng là những thay đổi của cơ thể khi quá trình lão hóa bắt đầu. Những thay đổi về đường tiêu hóa ở người cao tuổi rất là phổ biến, dẫn đến rối loạn tiêu hóa. Một số rối loạn tiêu hóa là do sinh lý, còn lại là do bệnh lý của người cao tuổi ảnh hưởng tới hệ tiêu hóa.

  • 29/04/2026

    Cách dùng rau mồng tơi chữa lành da mụn trứng cá

    Mồng tơi không chỉ là loại rau quen thuộc trong những bát canh giải nhiệt ngày hè mà còn là nguồn dưỡng chất tốt cho làn da. Với đặc tính mát, chứa nhiều chất nhầy và vitamin, mồng tơi từ lâu đã được sử dụng như một phương thuốc tự nhiên để hỗ trợ làm dịu làn da trứng cá.

Xem thêm