Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cách đơn giản và hiệu quả giúp kiểm soát 2 di chứng hậu COVID

Trầm cảm và đái tháo đường là 2 căn bệnh thuộc di chứng hậu COVID-19 được ghi nhận trong những nghiên cứu gần đây. Có cách nào để kiểm soát chúng?

Trong thời gian gần đây, thực hành trên lâm sàng và thực tiễn tại cộng đồng đã ghi nhận chứng trầm cảm và đái tháo đường type 2 tăng lên hoặc bệnh đái tháo đường đang mắc trở nặng hơn ở người bệnh sau khi mắc COVID-19.

Nhiều nghiên cứu cũng đã chỉ ra chính tình trạng viêm toàn thân do COVID gây ra là một trong những nguyên nhân chính gây COVID kéo dài.

Có nhiều biện pháp đã được khuyến cáo để kiểm soát mức đường huyết và chứng trầm cảm hậu COVID, trong đó tập thể dục là một biện pháp hiệu quả và dễ áp dụng cho mọi người.

1. Chỉ cần đi bộ 30 phút mỗi ngày

Nghiên cứu gần đây tại Hoa Kỳ cho thấy, tập thể dục có thể phá vỡ vòng luẩn quẩn của chứng viêm do COVID gây ra. Nghiên cứu đã được đăng tải trên tạp chí Exercise and Sport Sciences Reviews.

Tiến sĩ Candida Rebello, Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Pennington, Đại học Louisiana Hoa Kỳ, một chuyên gia trong nhóm nghiên cứu cho biết: "Một người có thể không bị bệnh nặng do COVID-19, nhưng sau đó 06 tháng, rất lâu sau khi hết ho hoặc hết sốt, có thể phát triển căn bệnh đái tháo đường type 2".

Đái tháo đường có thể phát triển sau mắc COVID-19.

Qua nghiên cứu, các chuyên gia nhận thấy: Hậu COVID gây ra trầm cảm. Ngoài ra, COVID-19 có thể làm tăng lượng đường trong máu đến mức phát triển nhiễm toan ceton do đái tháo đường, một tình trạng có khả năng đe dọa tính mạng phổ biến ở người bệnh đái tháo đường.

Nhưng điều may mắn là: "Tập thể dục có thể là biện pháp hữu ích... Tập thể dục ví như một người điều tiết các triệu chứng thần kinh liên tục của COVID-19" - Tiến sĩ Candida Rebello nhận xét.

Theo Tiến sĩ John Kirwan, Giám đốc Điều hành Trung tâm Y sinh Pennington, đồng tác giả của nghiên cứu trên: "Nghiên cứu đã cho thấy, tập thể dục có thể phá vỡ chuỗi phản ứng của chứng viêm do COVID gây ra. Chứng viêm khiến lượng đường trong máu cao, và sau đó phát triển nguy cơ mắc đái tháo đường hoặc thúc đẩy sự tiến triển của bệnh đái tháo đường type 2".

Tiến sĩ Rebello nói rằng: "Bạn không nhất thiết phải chạy một dặm (1609 mét) hoặc đi bộ một dặm với tốc độ nhanh. Đi bộ tốc độ chậm cũng là tập thể dục rèn luyện sức khỏe. Tốt nhất, mỗi ngày bạn nên tập 30 phút. Nhưng nếu bạn chỉ có thể tập 15 phút mỗi lần, hãy cố gắng tập 2 lần và mỗi lần 15 phút. Điều quan trọng là bạn cố gắng. Không quan trọng bạn bắt đầu từ mức nào. Bởi vì bạn có thể tập luyện dần dần để tiến đến mức tập luyện được khuyến cáo".

Trầm cảm là một trong những di chứng sau mắc COVID.

2. Vậy đi bộ như thế nào để hiệu quả sau mắc COVID?

Có một số chú ý khi đi bộ nhằm đạt hiệu quả cao trong phục hồi sức khỏe sau COVID, vừa kiểm soát tốt đường máu và giảm chứng trầm cảm, vừa giảm nhiều biến chứng khác của hậu COVID (hụt hơi, khó thở, mệt mỏi…). Cụ thể như sau:

Thời điểm đi bộ

Có thể buổi sáng thức dậy hoặc tối trước ngủ. Riêng ban tối, nên đi bộ sau ăn 1-2 tiếng là phù hợp, không gây áp lực cho hệ tiêu hóa. Không nên đi bộ vào thời điểm nắng nóng gay gắt, nhất là 11 giờ trưa đến 3 giờ chiều.

Thời gian đi bộ

Đi 30 phút cho mỗi ngày, có thể chia ra 2-3 lần trong ngày nếu sức khỏe không cho phép đi trọn 30 phút.

Nơi đi bộ

Nên chọn nơi ít ô nhiễm bụi khói, nơi ít tiếng ồn, nơi không phải tránh né xe cộ, nơi không quá nhiều người. Tốt nhất, bạn nên chọn đi trong các lối đi công viên có nhiều cây xanh và yên tĩnh.

Đi bộ kèm thở sâu

Vừa đi bộ, vừa tập thở sâu nhiều đợt: mỗi đợt khoảng 5 phút, hít sâu vào từ từ bằng mũi, rồi thở ra hết sức từ từ bằng miệng. Xong từng đợt tập thở sâu, bạn có thể thở lại nhẹ nhàng bình thường theo bước đi.

Tốc độ đi bộ

Bạn có thể đi bộ tốc độ vừa phải, không cần quá nhanh. Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí y học uy tín JAMA cho thấy các bước đi được thực hiện, bất kỳ tốc độ đi nào, đều giúp bạn sống lâu hơn. 

Nghiên cứu cho thấy rằng việc có được 4.000 bước - 8.000 bước mỗi ngày có thể làm giảm gần 2/3 nguy cơ mắc bệnh tim (đi bộ 2.000 bước với tốc độ bình thường mất khoảng 15 phút).

Đi bộ kèm thả lỏng cơ thể và suy nghĩ

Chỉ cần kiên trì tập thể dục bằng cách đi bộ 30 phút mỗi ngày sẽ giúp bạn kiểm soát di chứng hậu COVID.

Chỉ cần đi bộ bước đều chân, thả lỏng cơ thể, thả lỏng suy nghĩ, thiền trong từng bước đi. Không nên nói chuyện quá nhiều trong khi đi bộ với người bên cạnh, không nên "buôn" điện thoại suốt trong khi đi bộ làm não bạn quá bận rộn với nhiều dòng suy tư.

Nên đi bộ với một người thân

Bạn sẽ thấy vui hơn, vừa cảm nhận an toàn, vừa có thể giải quyết bất trắc khi có người thân bên cạnh. Và thực tiễn cho thấy, đi bộ cùng chung với một người thân, thỉnh thoảng trao đổi một vài câu làm cho đường đi ngắn lại và không nản, khi bạn cần duy trì việc đi bộ trong thời gian lâu dài.

Tiếp tục đi bộ trong nhà khi thời tiết xấu

Cố gắng đừng bỏ bữa đi bộ. Những ngày thời tiết xấu, bạn có thể đi bộ trong nhà hay sân nhà có mái che. Nếu bạn có thể thực hiện các bước đi mạnh mẽ hơn, như leo cầu thang, bạn có thể trải nghiệm những lợi ích cao hơn. Nhưng nếu các bước đi chủ yếu là bề mặt phẳng, vẫn có thể đạt yêu cầu đề ra, miễn đủ 30 phút mỗi ngày.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Hậu COVID: triệu chứng và phục hồi.

TS.BS. Lê Thanh Hải - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 02/02/2026

    Ăn gì để không bị mất cơ, giữ dáng săn chắc?

    Phát triển cơ bắp đã khó, duy trì và bảo toàn khối lượng cơ theo thời gian còn khó hơn trong hành trình xây dựng hình thể khỏe đẹp...

  • 02/02/2026

    Bí quyết giảm stress mùa sắm Tết và chuẩn bị cho năm mới

    Mùa Tết luôn mang đến không khí vui tươi, sum họp, nhưng đồng thời cũng là thời điểm tâm lý cuối năm dễ bị ảnh hưởng bởi áp lực từ việc chuẩn bị. Từ việc mua sắm quà tặng, thực phẩm đến dọn dẹp nhà cửa, nhiều người cảm thấy lo âu và mệt mỏi, dẫn đến tình trạng stress kéo dài. Chính vì vậy, việc tìm kiếm những bí quyết giảm stress cho mùa Tết là điều cần thiết để mọi người có thể tận hưởng trọn vẹn không khí xuân an lành. Bài viết này sẽ khám phá các bí quyết khoa học để giảm stress mua sắm và chuẩn bị Tết, giúp bạn đón năm mới với tinh thần thoải mái và năng lượng tích cực.

  • 01/02/2026

    Chiến lược 15 ngày detox cơ thể đón Tết 2026

    Một cơ thể nhẹ nhàng, khỏe khoắn và tràn đầy năng lượng không đến từ việc nhịn ăn khắc nghiệt vài ngày, mà là kết quả của sự tái thiết lập có hệ thống các thói quen chuyển hóa.

  • 31/01/2026

    Uống trà xanh hay trà đen tốt cho sức khỏe hơn?

    Trà xanh và trà đen đều là nguyên liệu từ cây trà. Sự khác biệt chính nằm ở cách chế biến, hàm lượng caffeine và chất chống oxy hóa. Vậy loại nào tốt cho sức khỏe hơn?

  • 31/01/2026

    Thảo dược và tác dụng bảo vệ gan - Góc nhìn khoa học ứng dụng

    Gan là cơ quan chuyển hoá trung tâm của cơ thể, giữ vai trò then chốt trong chuyển hoá dinh dưỡng, tổng hợp protein, bài tiết mật và giải độc.

  • 31/01/2026

    Các vấn đề về tim mạch trong mùa đông

    Thời tiết lạnh có thể khiến bạn cảm thấy sảng khoái, nhưng bạn có biết nguy cơ đau tim tăng mạnh vào mùa đông khi nhiệt độ giảm không? Tim của bạn phải làm việc nhiều hơn khi trời lạnh, điều này khiến các cơn đau tim có dịp xuất hiện ở những người đã có sẵn vấn đề tim mạch. Không khí lạnh có thể gây ra những cơn đau ngực, tăng huyết áp và gây căng thẳng đột ngột cho hệ thống tim mạch của bạn vào mùa đông. Hãy cùng tìm hiểu với bài viết dưới đây để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề tim mạch trong mùa đông và cách phòng ngừa.

  • 30/01/2026

    Có nên ăn bánh mì để giảm cân?

    Bánh mì thường bị gắn mác là 'thủ phạm' gây tăng cân và là nguyên nhân gây ra các vấn đề về đường huyết. Tuy nhiên, bánh mì không hoàn toàn xấu mà nằm ở loại bánh mì bạn chọn và cách bạn tiêu thụ nó.

  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

Xem thêm