Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

7 cách để giữ mát và ngăn ngừa các triệu chứng say nắng

Say nắng là một trường hợp cấp cứu y tế xảy ra khi cơ thể không còn khả năng tự làm mát. Cơ thể bị mất nước vì không thể giải phóng nhiệt bên trong ra môi trường, dẫn đến nhiệt độ cơ thể trên 40 độ C. Điều quan trọng nữa là tránh các hành động làm tăng nguy cơ say nắng, chẳng hạn như tham gia vào các hoạt động thể chất, chẳng hạn như yoga nóng và tập thể dục dưới ánh nắng mặt trời trực tiếp.

Để ngăn ngừa say nắng, hãy thực hiện các biện pháp phòng ngừa sau khi tiếp xúc với nhiệt độ nóng:

1. Uống nhiều nước

Điều quan trọng nhất bạn có thể làm để tránh say nắng là uống nhiều nước hơn bình thường vì bạn đang mất nước qua mồ hôi. Uống 2 - 4 cốc mỗi giờ khi bạn ở bên ngoài hoặc tập thể dục. Đừng đợi đến khi khát mới bắt đầu uống nước. Đến lúc đó, bạn đã bị mất nước và có nguy cơ bị say nắng. Ngoài ra, hãy đảm bảo rằng con bạn và những người khác có nguy cơ bị say nắng cao hơn uống đủ nước trong ngày.

Nếu bạn không phải là người thích uống nước cả ngày thì có những loại đồ uống khác sẽ giúp bạn giữ nước, chẳng hạn như sinh tố trái cây, nước ép rau, nước lọc, chanh hoặc nước chanh và kombucha.

2. Ăn thực phẩm nhiều nước

Để tránh mất nước và khả năng bị say nắng, hãy ăn trái cây và rau quả có khả năng cung cấp nước. Chúng có hàm lượng nước cao và chứa các chất điện giải có giá trị, giúp bạn duy trì cân bằng chất lỏng, giữ cho huyết áp ổn định và giúp truyền tín hiệu thần kinh.

Một số thực phẩm tốt nhất để đánh bại các triệu chứng say nắng bao gồm:

  • Nước dừa
  • Dưa hấu
  • Cam
  • Bưởi
  • Quả dứa
  • Quả mọng
  • Chuối
  • Quả nho
  • Quả kiwi
  • Quả dưa chuột
  • Ớt chuông
  • Cà rốt
  • Quả bí
  • Trái bơ
  • Cà chua
  • Củ cải
  • Rau xà lách
  • Bông cải xanh

Đọc thêm bài viết: 6 loại thực phẩm chống nắng cho làn da

3. Tránh đồ uống có đường, rượu và caffein

Điều quan trọng là ngăn ngừa mất nước bằng cách tránh tiêu thụ đồ uống có đường, ngọt, rượu và caffein. Tất cả những đồ uống khử nước này đều gây ra tình trạng đi tiểu nhiều và mất chất điện giải. Thêm vào đó, tiêu thụ quá nhiều đường có thể dẫn đến viêm nhiễm. Điều này làm cho các triệu chứng say nắng thậm chí còn tồi tệ hơn.

Mặc dù đồ uống thể thao được bán trên thị trường để giữ cho bạn đủ nước trong khi hoạt động thể chất, nhưng nhiều sản phẩm trong số này chứa rất nhiều đường bổ sung và hương liệu tổng hợp, vì vậy hãy chọn chất điện giải tự nhiên để thay thế.

4. Tránh ánh nắng trực tiếp

Để tránh bị say nắng hoặc các bệnh liên quan đến nhiệt khác, hãy hạn chế ra ngoài trời vào những ngày nắng nóng, đặc biệt là giữa trưa khi mặt trời nóng nhất. Nếu bạn ở bên ngoài vào một ngày rất nóng, hãy ở trong bóng râm. Nếu bạn đang ở trong một không gian mở, hãy mang theo một chiếc ô. Đối với các vận động viên tập luyện ngoài trời, hãy lên lịch tập luyện sớm hơn hoặc muộn hơn trong ngày, khi nhiệt độ mát hơn.

5. Ở trong tòa nhà có điều hòa

Bạn phải giữ nhiệt độ cơ thể mát mẻ trong thời gian cực nóng. Chỉ sử dụng quạt làm thiết bị làm mát của bạn sẽ không đủ trong những ngày thực sự nóng bức. Bạn sẽ cần phải ở trong một ngôi nhà hoặc tòa nhà có điều hòa nhiệt độ càng lâu càng tốt. Nếu bạn không có máy điều hòa không khí trong nhà, hãy tìm một nơi có điều hòa nhiệt độ và ở đó trong vài giờ. Ví dụ như: trung tâm mua sắm, rạp chiếu phim, thư viện địa phương, trung tâm cộng đồng và nhà hàng. Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng việc mở cửa sổ và sử dụng quạt cùng lúc có thể bảo vệ bạn chống say nắng trong một đợt nắng nóng. 

Các cách khác để giảm nhiệt độ cơ thể của bạn bao gồm:

  • Tắm nước mát hoặc tắm bồn
  • Chườm mát lên đầu hoặc sau gáy
  • Mặc quần áo nhẹ và sáng màu
  • Tránh hoạt động gắng sức

6. Kiểm tra thuốc của bạn

Một số loại thuốc có thể làm tăng nguy cơ say nắng vì chúng ảnh hưởng đến cách cơ thể bạn phản ứng với sức nóng hoặc cản trở sự cân bằng muối và nước của bạn. Các loại thuốc có thể làm thay đổi khả năng đối phó với nhiệt độ cao của bạn bao gồm:

  • Kháng sinh
  • Thuốc chống trầm cảm
  • Thuốc chống loạn thần
  • Thuốc kháng histamin
  • Thuốc điều trị bệnh tim, huyết áp và cholesterol
  • Thuốc nhuận tràng
  • Thuốc lợi tiểu
  • Thuốc trị động kinh

Nếu bạn đang dùng bất kỳ loại thuốc nào trong số này, hãy nói chuyện với bác sĩ về việc tăng nguy cơ say nắng.

Đọc thêm bài viết: 5 thực phẩm hỗ trợ để giúp chữa lành vết cháy nắng

7. Kiểm tra những người có nguy cơ

Vào những ngày thực sự nóng bức, hãy nhớ kiểm tra những người có nguy cơ cao mắc các triệu chứng say nắng. Những người này bao gồm: người trên 65 tuổi, những người mắc bệnh mạn tính, trẻ sơ sinh và trẻ em và những người không có máy lạnh trong nhà. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng sự cô lập xã hội có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến nhiệt. Điều này bao gồm những người chưa kết hôn hoặc góa bụa, sống một mình hoặc những người có xu hướng ở nhà cả ngày.

Hãy chắc chắn rằng những người thân yêu của bạn được tiếp cận với một nơi mát mẻ và họ đang uống đủ chất lỏng dưỡng ẩm. Không bao giờ để trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ trong xe đang đỗ. Ngoài ra, hãy đảm bảo mặc cho chúng những bộ quần áo rộng rãi, nhẹ nhàng. Bên cạnh đó, bạn cũng đừng quên thú cưng của mình. Chúng có thể mắc các bệnh liên quan đến nhiệt do bị bỏ ngoài trời nóng quá lâu và không được tiếp cận với chất lỏng.

Kết luận

Say nắng là một trường hợp cấp cứu y tế xảy ra khi nhiệt độ trung tâm của cơ thể đạt trên 39,5 độ C, khiến bạn có nguy cơ bị suy nội tạng và tử vong. 4 giai đoạn của bệnh nhiệt là ngất do nhiệt, chuột rút do nhiệt, kiệt sức vì nóng và giai đoạn nghiêm trọng nhất là say nắng. Những người có nguy cơ cao nhất bị say nắng bao gồm người già, trẻ sơ sinh và trẻ em, những người mắc bệnh mãn tính, những người không có điều hòa nhiệt độ, vận động viên và những người làm việc ngoài trời.

Khi ai đó bị say nắng, nhiệt độ cơ thể hầu như sẽ giảm ngay lập tức và phải được truyền nước qua đường tĩnh mạch cho đến khi mức chất lỏng trở lại bình thường. Để ngăn ngừa say nắng một cách tự nhiên, hãy uống nhiều nước trong ngày, tránh đồ uống làm mất nước, ở nơi có máy lạnh, mặc quần áo rộng và nhẹ, tránh ánh nắng trực tiếp, kiểm tra xem thuốc của bạn có ảnh hưởng đến quá trình hydrat hóa của bạn không và kiểm tra những người thân yêu có nguy cơ mắc bệnh liên quan đến nhiệt.

Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM cung cấp các dịch vụ tư vấn, thăm khám dinh dưỡng cho trẻ  em và người lớn với cam kết hỗ trợ nâng cao sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và cải thiện các tình trạng như còi xương, suy dinh dưỡng, thừa cân,… Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline: 0935 18 3939 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

Hồng Ngọc - Viện Y học Ứng dụng Việt Nam - Theo Draxe
Bình luận
Tin mới
  • 26/07/2026

    5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia

    Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.

  • 26/07/2026

    Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh

    Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.

  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

  • 24/07/2026

    Quả măng cụt không tốt cho sức khỏe trong trường hợp nào?

    Măng cụt là loại trái cây nhiệt đới nổi tiếng với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, liệu việc ăn măng cụt có gây ra tác hại nào cho sức khỏe hay không và sử dụng thế nào mới đúng cách?

  • 24/07/2026

    Hướng dẫn quản lý dinh dưỡng và phục hồi thể lực trong thi đấu bóng đá

    Sự kiện World Cup đang đến gần, thu hút sự quan tâm lớn đối với môn thể thao vua. Trong bóng đá hiện đại, thể lực và sức bền là những yếu tố quyết định thành bại trên sân cỏ. Một trận đấu kéo dài đòi hỏi các cầu thủ phải tiêu hao một lượng năng lượng khổng lồ thông qua các chuỗi vận động cường độ cao ngắt quãng. Dưới góc độ y học thể thao, việc thiết lập một chiến lược dinh dưỡng chuyên sâu không chỉ giúp duy trì phong độ mà còn giảm thiểu tối đa nguy cơ chấn thương cơ xương khớp.

  • 23/07/2026

    Cách phục hồi hệ tiêu hóa cho trẻ sau sử dụng kháng sinh

    Có một kịch bản quá quen thuộc tại các gia đình Việt Nam: Con chớm ho, sốt, viêm họng… đi khám hoặc tự mua thuốc uống một đợt kháng sinh 5-7 ngày. Con hết sốt, cắt ho, cha mẹ thở phào nhẹ nhõm, nghĩ rằng "cuộc chiến" đã kết thúc.

  • 23/07/2026

    Sốc nhiệt mùa nắng nóng: Nhận biết dấu hiệu và xử trí khẩn cấp đúng cách

    Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng vọt vượt ngưỡng an toàn, có thể gây tổn thương não và các cơ quan nội tạng, thậm chí tử vong nếu không được xử lý ngay lập tức. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm tại Việt Nam, hiểu biết về sốc nhiệt có thể cứu sống một người.

Xem thêm