Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Uớc lượng nguy cơ sức khỏe với chỉ số vòng eo/vòng hông (WHR)

Bạn có thể sử dụng thước dây để tự ước lượng nguy cơ sức khỏe của mình bằng một phép đo đơn giản tại nhà, đó là tính tỉ số vòng eo/vòng hông.

Ước lượng nguy cơ sức khỏe với chỉ số vòng eo/vòng hông (WHR)

WHR là gì

Tỷ số vòng eo/vòng hông (Waist-to-Hip WHR) được tính bằng cách lấy chu vi vòng eo chia cho chu vi vòng hông.

WHR một trong các phép đo mà bác sĩ có thể sử dụng kết hợp với tính toán chỉ số khối cơ thể BMI để ước lượng nguy cơ dinh dưỡng và bệnh tật của bạn. Không giống như chỉ số khối cơ thể BMI được tính toán dựa trên tỷ lệ giữa cân nặng và chiều cao, WHR là tỷ lệ chu vi vòng eo/chu vi vòng hông của bạn. 

Chỉ số WHR được qui ước để cảnh báo những nguy cơ sức khỏe nhất định. Với cùng một chỉ số WHR giống nhau, kết quả nhận định sẽ khác nhau ở mỗi người. Những người có thân hình dạng quả táo (tập trung nhiều mỡ hơn ở khu vực trung tâm cơ thể vùng bụng và mông) có nguy cơ cao bị bệnh tim, tiểu đường type 2 và các bệnh chuyển hóa hơn so với những người thân hình quả lê (tập trung nhiều mỡ hơn ở hông và đùi).

Ngay cả khi chỉ số BMI của bạn bình thường, nguy cơ mắc bệnh của bạn cũng có thể tăng lên nếu chỉ số WHR vượt quá mức khuyến nghị.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tỉ số WHR khỏe mạnh là:

  • < 0,9 ở nam giới
  • < 0,85 ở nữ giới.
  • Ở cả nam và nữ, WHR từ 1.0 trở lên làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch và rối loạn sức khỏe khác có liên quan đến thừa cân.

Cách tính WHR 

Bạn có thể tự đo chỉ số WHR hoặc bác sĩ sẽ kiểm tra cho bạn khi thăm khám. Dưới đây là một vài hướng dẫn để bạn có thể tự tính chỉ số WHR của bản thân.

  • Đứng thẳng và thở ra. Sử dụng thước dây để đo chu vi vòng eo của bạn. Vòng eo được tính là chu vi của phần eo vào nhỏ nhất trên khu vực bụng, nằm ngay trên rốn.
  • Vòng hông được tính bằng cách đo chu vi vùng hông có kích thước lớn nhất.
  • Lấy vòng eo chia cho vòng hông bạn sẽ tính được chỉ số WHR của bản thân mình.

Ưu điểm của WHR

WHR là một phép đo dễ dàng, không tốn kém và có giá trị để đánh giá nguy cơ sức khỏe dựa trên kích thước các vòng cơ thể. WHR cũng có thể giúp dự đoán nguy cơ mắc bệnh tim mạch và tiểu đường.

Một số nghiên cứu cho thấy WHR thậm chí còn chính xác hơn BMI để ước lượng nguy cơ mắc bệnh tim mạch và tử vong sớm (premature death). Một nghiên cứu năm 2015 trên hơn 15.000 người trưởng thành cho thấy rằng tỉ số WHR cao có liên quan đến tăng nguy cơ tử vong sớm ngay cả ở những người có chỉ số BMI bình thường.

Phương pháp đo này có thể đặc biệt hữu ích trong một số nhóm đối tượng. Ví dụ, WHR có thể cho một ước lượng tình trạng thừa cân tốt hơn ở người lớn tuổi so với chỉ số BMI, vì những thay đổi thành phần cơ thể khi về già.

Bảng chỉ số tham khảo 

Lưu ý

Bạn dễ mắc sai sót khi tự thực hiện đo chu vi vòng eo & vòng hông. Sai sót về vị trí đặt thước, tư thế không chuẩn, không thở ra khi đo vòng eo…

Tỉ số WHR cũng cao khi bạn có thêm nhiều cơ bắp ở vùng bụng sau một thời gian luyện tập, WHR cao trong trường hợp này sẽ không có nhiều giá trị ước lượng rủi ro bệnh tật.

Ngoài ra, WHR không được khuyến nghị đo cho trẻ em, những người có chiều cao < 150cm (5 feet) và những người có chỉ số BMI > 35.

Tổng kết

Tính tỉ số eo/hông là một cách nhanh chóng và dễ dàng để kiểm tra trọng lượng dư thừa tập trung ở vùng trung tâm cơ thể của bạn.

Chỉ số này rất hữu ích khi kết hợp cùng với BMI, giúp bác sĩ có thể ước lượng về tình trạng cân nặng và sức khỏe của bạn. Bạn cũng có thể thường xuyên theo dõi chỉ số này để kiểm soát quá trình giảm cân và theo dõi tiến triển một số bệnh lý khác.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: BMI và tình trạng thiếu cân ở người trưởng thành

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 28/05/2026

    5 nhóm thực phẩm quan trọng trong chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50

    Sau tuổi 50, hệ tiêu hóa và khả năng hấp thụ không còn tốt như thời trẻ. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng sau tuổi 50 đóng vai trò là ‘liều thuốc’ tự nhiên giúp sửa chữa cơ thể và nâng cao chất lượng cuộc sống.

  • 28/05/2026

    Bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời trong mùa hè

    Mùa hè đến mang theo những ngày nắng rực rỡ, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn cho làn da của bạn. Ánh nắng mặt trời, dù cần thiết để tổng hợp vitamin D và mang lại cảm giác ấm áp, lại chứa tia cực tím (UV) có khả năng gây tổn thương da nghiêm trọng nếu không được bảo vệ đúng cách.

  • 27/05/2026

    6 loại trái cây tốt cho thận

    Thận đảm nhiệm nhiều chức năng để duy trì sức khỏe như điều hòa lượng nước và loại bỏ chất thải. Nếu không chăm sóc thận đúng cách, chức năng thận có thể bị suy giảm. Tham khảo một số loại trái cây tốt cho thận.

  • 27/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe từ vỏ cam

    Có lẽ ít người biết rằng vỏ cam rất giàu một số chất dinh dưỡng, bao gồm chất xơ, vitamin C và các hợp chất thực vật như polyphenol rất có lợi cho sức khỏe.

  • 27/05/2026

    Ngủ đúng giờ: Bí mật đơn giản giúp giảm huyết áp hiệu quả

    Bạn có biết một thói quen đơn giản, dễ thực hiện vào mỗi đêm lại có thể là "chiến lược vàng" để quản lý huyết áp của mình không? Câu trả lời là: Đi ngủ đều đặn mỗi tối.

  • 26/05/2026

    3 nhóm người nên ăn hoặc uống nước dâu tằm

    Dâu tằm là loại quả dân dã nhưng giàu dinh dưỡng, đặc biệt là hàm lượng chất chống oxy hóa dồi dào có lợi cho sức khỏe, nhất là với một số nhóm người cụ thể.

  • 26/05/2026

    Chiều cao của người Việt: Không chỉ là câu chuyện bữa ăn

    Mặc dù chiều cao trung bình của người Việt đã cải thiện đáng kể song vẫn còn khá khiêm tốn so với thế giới. Hành trình nâng cao tầm vóc cho thế hệ trẻ đòi hỏi một chiến lược đồng bộ, dài hạn từ chính sách vĩ mô đến từng bữa ăn của mỗi gia đình.

  • 26/05/2026

    Cha mẹ cần làm gì nếu con chán ăn khi bị ốm?

    Tình trạng trẻ em từ chối thực phẩm trong giai đoạn mắc bệnh cấp tính, hay còn gọi là chán ăn bệnh lý (Pathological Anorexia), là một cơ chế tự vệ sinh học nhưng đồng thời cũng là một thách thức đối với quá trình điều trị.

Xem thêm