Tiêm chủng trong điều trị bệnh hồng cầu hình liềm
Những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm có nguy cơ nhiễm khuẩn cao hơn và việc tiêm chủng là một phần quan trọng trong chăm sóc bệnh nhân hồng cầu hình liềm.
Tiêm chủng trong điều trị bệnh hồng cầu hình liềm
Hầu hết mọi người nghĩ rằng tiêm chủng chỉ cần cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ vì hệ miễn dịch còn yếu và có nguy cơ nhiễm khuẩn cao. Tuy nhiên, tiêm chủng đúng lúc đóng một vai trò quan trọng trong chăm sóc sức khỏe, nhất là những người mắc bệnh mãn tính. Những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm có nguy cơ tăng nhiễm khuẩn và việc tiêm chủng là một phần quan trọng trong quá trình chăm sóc và điều trị bệnh.
Tại sao những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm có nguy cơ nhiễm khuẩn cao?
Những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm bắt đầu có tổn thương các cơ quan nội tạng ngay từ những năm đầu đời.
Một trong những cơ quan đầu tiên bị ảnh hưởng đó là lách. Lách là một cơ quan nhỏ nằm bên trái của ổ bụng ngay dưới khung sườn, có nhiệm vụ lọc máu và loại bỏ những tế bào máu già cỗi và bị tổn thương. Lách cũng đóng một vai trò quan trọng trong hệ miễn dịch là sản xuất lympho bào (một loại bạch cầu hỗ trợ tạo kháng thể để chống nhiễm khuẩn).
Trong quá trình lọc máu, các hồng cầu có thể uốn cong để đi qua những vùng rất nhỏ ở lách. Khi tế bào hồng cầu hình liềm đi qua lách, do cấu tạo khác biệt nên có thể gây tổn thương lách. Tổn thương này xảy ra lặp đi lặp lại nên đối với những trẻ mắc bệnh hồng cầu hình liềm nặng, chức năng lách có thể bị mất trước năm 5 tuổi. Chức năng của lách bị mất đi sẽ làm tăng nhanh nguy cơ nhiễm trùng.
Những bệnh nhân hồng cầu hình liềm hay bị nhiễm khuẩn những loại nào?
- Streptococcus pneumonia (phế cầu): loại vi khuẩn này là nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh viêm phổi ở trẻ và người lớn. Ngoài ra, vi khuẩn này có thể gây viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết hoặc nhiễm trùng.
- Neisseria meningitidis (não mô cầu): đây là loại vi khuẩn số một gây viêm màng não ở trẻ em và thanh thiếu niên; cũng có thể gây nhiễm khuẩn huyết và nhiễm trùng.
- Hib: loại vi khuẩn này thường là nguyên nhân hàng đầu gây viêm màng não ở trẻ em.
- Virus cúm: là loại virus gây nhiễm trùng đường hô hấp. Những người bị bệnh hồng cầu hình liềm nếu bị nhiễm virus cúm thường phải nhập viện. Ngoài ra, nhiễm cúm có thể khởi phát những biến chứng ở phổi như hội chứng viêm phổi cấp.
Tiêm chủng cho những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm
- Tiêm chủng phế cầu: loại vắc xin chống lại nhiễm phế cầu có tên gọi là Prevanr 13 hoặc PCV13. Vắc xin này nên tiêm cho tất cả trẻ sơ sinh (2,4,6 và 12-15 tháng tuổi). Trẻ em mắc bệnh hồng cầu hình liềm cũng nên tiêm Pneomovax (hoặc PPSV23) liều thứ nhất vào năm 2 tuổi với liều thứ 2 là 5 năm sau.
- Tiêm chủng viêm màng não do não mô cầu: tất cả trẻ em nên được tiêm chủng chống não mô cầu nhưng những trẻ mắc bệnh hồng cầu hình cần tiêm sớm hơn. Cân nhắc tiêm vắc-xin Meningococcal AC( phòng não mô cầu type A và C) Vắc xin MENGOC-BC và phải tiêm nhắc lại trong suốt cuộc đời.
- Hib: tiêm chủng Hib được lồng ghép trong mũi tiêm 5 trong 1 Quinvaxem của Chương trình tiêm chủng mở rộng hoặc vắc xin Pentaxim, Infarix hoặc Hexa Infarix, theo khuyến cáo tháng thứ 2, 3, 4 và nhắc lại vào tháng 12 đến 15. Hiện tại vắc xin được lựa chọn thay thế Quinvaxem có tên là ComBE Five. Đây là vắc xin phối hợp phòng 5 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho trẻ em là bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm phổi/ viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib do Ấn Độ sản xuất, được lưu hành tại Ấn Độ từ năm 2010. Vắc xin ComBE Five đã được ký lưu hành tại Việt Nam (QĐ số 196/QĐ-QLD ngày 30/05/2017) có giá trị trong 5 năm.
- Cúm: tiêm chủng cúm hằng năm được khuyến cáo cho những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm. Vắc xin cúm có thể được tiêm khi trẻ được 6 tháng tuổi. Năm đầu tiên một người dưới 18 tuổi tiêm vắc xin cúm thì cần tiêm 2 mũi (cách nhau ít nhất 4 tuần). Sau đó, mỗi năm chỉ cần tiêm 1 mũi. Vắc xin này được thay đổi hằng năm vì thế cần được tiêm chủng mỗi năm. Điều quan trọng cần biết là mùa cúm diễn ra từ tháng 10 đến tháng 3. Nếu bạn tiêm vắc xin cúm vào tháng 1, bạn cần tiêm một mũi khác vào tháng 10 để được bảo vệ trong mùa cúm mới.
Nhiễm những vi khuẩn này có vẻ rất đáng sợ, nhưng may mắn thay, việc tiêm chủng đã giảm đáng kể nguy cơ. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn loại vắc xin phù hợp nhé.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 6 triệu chứng thiếu máu hồng cầu hình liềm ở trẻ nhỏ
-
Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em
Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.
-
Tác động của việc bổ sung Vitamin D trong thai kỳ đối với sự phát triển nhận thức của trẻ em
Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí y khoa quốc tế cho thấy, việc bổ sung vitamin D3 liều cao trong thời kỳ mang thai có thể mang lại lợi ích vượt trội cho sự phát triển hệ thần kinh của trẻ.
-
Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân
Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?
-
Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?
Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.
-
Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?
Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.
-
Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng
Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.
-
Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?
Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?
-
Bệnh ghẻ ở trẻ em
Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.
