Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thực phẩm bẩn hủy hoại cơ thể như thế nào?

Thực phẩm bẩn là một trong những nguyên nhân dẫn tới tỷ lệ người bị ung thư tăng mạnh do việc lạm dụng hóa chất trong nuôi trồng, chế biến, bảo quản thực phẩm. Bài viết dưới đây của TS. BS Trương Hồng Sơn - Viện trưởng Viện Y học Ứng dụng Việt Nam về mối nguy hại của thực phẩm bẩn đối với sức khỏe con người.

1. Thực phẩm bẩn là gì?

Thực phẩm bẩn là tên gọi chung chỉ những thực phẩm chứa các chất gây hại cho sức khỏe người dùng. Các chất này thường là những chất hóa học và thuốc kháng sinh vượt quá mức an toàn mà Bộ Y tế cho phép trong quá trình nuôi trồng.

Ngoài ra, thực phẩm bẩn còn có thể chứa những hợp chất gây hại từ việc xâm nhập và phát triển của vi khuẩn, nấm mốc, thậm chí là virus trong quá trình sơ chế, chế biến và bảo quản thực phẩm không đúng cách.

2. Tác hại của thực phẩm bẩn

Thực phẩm không đảm bảo an toàn vệ sinh sẽ dễ bị ô nhiễm bởi các tác nhân lý, hóa, sinh học, nếu được tiêu thụ sẽ gây hại cho cơ thể. Tác động tức thời có thể gây ra ngộ độc thực phẩm từ nhẹ cho đến nặng như đau bụng, nôn mửa, tiêu chảy...

Tuy nhiên nguy hiểm hơn là sự tích lũy lâu dài của các độc tố trong thực phẩm bẩn gây ra những hậu quả mạn tính mà không có biểu hiện ngay ra bên ngoài, nguy hiểm nhất có thể kể đến là ung thư.

Hiện nay, thực phẩm bẩn là một trong những "thủ phạm" được cho là liên quan đến tỷ lệ người bị ung thư ngày càng tăng cao đặc biệt là ở các nước đang phát triển. Ung thư đại trực tràng là loại ung thư có mối liên quan tới thực phẩm bẩn.

Ung thư đại trực tràng xếp hàng thứ 5 sau ung thư phổi, dạ dày, gan, ung thư vú. Bởi, trực tràng nằm vị trí sát hậu môn, cách hậu môn khoảng 15 phân, là chỗ chứa phân trước khi cơ thể đưa ra ngoài, chứa nhiều siêu vi trùng, nấm nên dễ gây viêm nhiễm. Khi viêm nhiễm mạn tính sẽ dễ dẫn tới ung thư.

3. Nguyên nhân dẫn đến thực phẩm bẩn

Ngày nay, thực phẩm bẩn xuất hiện rất nhiều, người tiêu dùng gặp khó khăn trong vấn đề nhận biết, khó phân biệt đâu là thực phẩm bẩn đâu là thực phẩm sạch, an toàn. Dưới đây là một số nguyên nhân dẫn đến thực phẩm bẩn như:

Tác nhân sinh học: Bao gồm các loại vi khuẩn, virus, ký sinh trùng trong thực phẩm.

Thực phẩm bẩn giết mòn cơ thể như thế nào? - Ảnh 1.

TS. BS Trương Hồng Sơn - Viện trưởng Viện Y học Ứng dụng Việt Nam.

Thực phẩm đã sơ chế nhưng không hợp vệ sinh hoặc thực phẩm được chế biến nhưng không được bảo quản đúng cách để côn trùng (ruồi, nhặng...) đậu lên sẽ truyền các vi sinh vật gây bệnh cho con người nếu như ăn phải.

Tác nhân hóa học: Hầu hết nguyên nhân gây ra ung thư có liên quan đến thực phẩm đều đến từ nhóm tác nhân này.

Thực phẩm bẩn giết mòn cơ thể như thế nào? - Ảnh 3.

Thực phẩm chế biến, bảo quản không hợp vệ sinh bị mọc nấm mốc, gây ngộ độc cho người ăn.

Dưới đây là một số tác nhân trong thực phẩm bẩn gây nguy cơ mắc ung thư:

  • Lạm dụng thuốc, hóa chất trong quá trình chăn nuôi, chế biến thực phẩm: Trong quá trình trồng trọt, thực phẩm có thể bị tồn dư các loại kháng sinh và hóa chất từ việc lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, hóa chất trong phân bón hoặc trong thức ăn công nghiệp (đối với chăn nuôi) vượt quá tiêu chuẩn của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho phép. Hàm lượng chất tăng trọng, chất tạo nạc trong thịt lợn, các chất kích thích. khiến nhiều người mắc ung thư.

  • Một trong những nguyên nhân dẫn tới tình trạng ung thư ngày càng tăng là do thực phẩm bẩn chứa những hợp chất gây hại từ việc dùng thuốc chống ôi thiu (được sử dụng cho các loại thịt), thuốc trừ sâu (diệt cỏ), thuốc nhuộm màu trong quá trình bảo quản, sơ chế thực phẩm; Sử dụng tràn lan hóa chất công nghiệp độc hại để ngâm cá khô, mực khô như hydrogen peroxide interox ST50.

Thực phẩm bẩn giết mòn cơ thể như thế nào? - Ảnh 5.

Do cần thu hoạch sớm và đưa thực phẩm ra ngoài thị trường tiêu thụ, người nuôi trồng có thể lạm dụng các chất kích thích khiến cho cây trồng phát triển nhanh, mau chín và màu sắc đẹp hơn.

  • Sử dụng chất kích thích trong trồng trọt, chăn nuôi: do cần thu hoạch sớm và đưa thực phẩm ra ngoài thị trường tiêu thụ, người nuôi trồng có thể lạm dụng các chất kích thích khiến cho cây trồng phát triển nhanh, mau chín và màu sắc đẹp hơn, hoặc tăng trọng lượng của vật nuôi vì lợi ích kinh tế.

  • Người trồng trọt, chăn nuôi có thể tìm mua dễ dàng những hóa chất này trên thị trường và sử dụng sai cách hoặc quá liều lượng quy định, khiến chất độc tích lũy trong thực phẩm gây độc khi con người ăn phải.

  • Việc sử dụng các chất phụ gia trong sản xuất trở nên phổ biến. Các loại phẩm màu, đường hóa học đang bị lạm dụng trong pha chế nước giải khát, sản xuất bánh kẹo, chế biến thức ăn sẵn như thịt quay, giò chả, ô mai... Phần lớn, thịt chế biến sẵn được xử lý bằng nitrat giúp giữ màu hồng của thịt và hương vị thơm ngon. Tuy nhiên, nitrat có nguy cơ gây ung thư. Theo nghiên cứu, tỷ lệ người ở các nước châu Âu có thói quen ăn nhiều đồ muối, người dân Trung Quốc có thói quen ăn xì dầu là những nơi có số người mắc ung thư đại trực tràng cao.

Bên cạnh đó, nhiều loại thịt bán trên thị trường không qua kiểm duyệt thú y, không đảm bảo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Tình hình sản xuất thức ăn, đồ uống giả, không đảm bảo chất lượng và không theo đúng thành phần nguyên liệu cũng như quy trình công nghệ đã đăng ký với cơ quan quản lý nhà nước đe ;dọa sức khỏe người sử dụng.

Thực phẩm bẩn giết mòn cơ thể như thế nào? - Ảnh 5.

Do thói quen ăn uống, chế biến thực phẩm sai cách:

  •  Ung thư trực tràng cũng do thói quen ăn uống, sử dụng triền miên, dài ngày thực phẩm lên men, thực phẩm muối, thực phẩm chế biến sẵn tồn dư nhiều chất bảo quản như: thịt muối, dưa muối, cà, cá muối, thịt hun khói, xúc xích, xì dầu… 

  •  Thói quen cho đồ ăn vào hộp nhựa để quay trong lò vi sóng là thói quen không tốt cần từ bỏ. Nhựa khi cho vào nhiệt độ cao sẽ giải phóng ra chất độc nhiễm vào thức ăn. Phthalates là chất hóa học làm cho nhựa dẻo và bền hơn nhưng lại là chất gây rối loạn nội tiết gây rối loạn hoạt động của hormone và có thể gây ung thư. 

  •  Do thói quen chế biến thức ăn trong nhiệt độ quá cao và cháy xém như lò nướng, chảo chiên... Khi các loại thịt như thịt gà, thịt lợn, thịt bò hoặc cá, đặc biệt là các loại thịt đỏ được nấu chín hoặc chiên ở nhiệt độ cao sẽ tạo thành các hợp chất được gọi là amin dị vòng, (HCAs), cũng như hydrocacbon thơm đa vòng (PAHs). Những hợp chất này có thể thúc đẩy những thay đổi DNA có thể làm tăng nguy cơ ung thư trực tràng.

Tham khảo thông tin tại bài viết: Nguồn gốc của dầu ăn bẩn và nguy cơ cho sức khoẻ.

TS.BS Trương Hồng Sơn - Theo Sức khỏe đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 20/05/2022

    Cha mẹ cần chú ý dấu hiệu tự kỷ ở trẻ 12 - 18 tháng

    Tự kỷ là một trong những rối loạn phát triển thường gặp ở trẻ em. Trẻ bị tự kỷ không chỉ phát triển chậm trong việc giao tiếp, trong tương tác với mọi người xung quanh, gặp khó khăn trong việc kiểm soát ngôn ngữ mà còn có những rối loạn hành vi có thể ảnh hưởng tới gia đình và xã hội.

  • 20/05/2022

    Hướng dẫn chăm sóc trẻ bị chốc lở tại nhà hiệu quả

    SUCKHOE+ | Chốc lở là bệnh do vi khuẩn gây ra có khả năng lây nhiễm cao ở trẻ em. Để phòng ngừa các biến chứng của bệnh, cha mẹ cần có phương pháp chăm sóc trẻ hợp lý, khoa học.

  • 20/05/2022

    Hoạt động thể chất bổ ích cho trẻ trong mùa Hè

    Sau 2 mùa Hè bị ảnh hưởng do COVID-19, năm nay, trẻ đã có cơ hội tham gia các hoạt động tập thể trong trạng thái “bình thường mới”. Một vài gợi ý sau giúp cha mẹ tìm được hoạt động bổ ích cho trẻ phát triển thể chất trong mùa Hè này.

  • 20/05/2022

    Coronavirus có thể liên quan đến các trường hợp viêm gan bí ẩn ở trẻ em

    Theo một nghiên cứu gần đây về COVID-19, các nhà nghiên cứu đã phát hiện sự lây nhiễm virus SARS-CoV-2 không được phát hiện có thể gây ra các trường hợp viêm gan bí ẩn được báo cáo ở hàng trăm trẻ nhỏ trên khắp thế giới.

  • 20/05/2022

    Sử dụng thận của người hiến tặng bị mắc COVID-19 có an toàn?

    Ngay cả trước khi đại dịch COVID-19 xảy ra, nhu cầu cần ghép thận đã vượt xa nguồn cung cấp. Sự thiếu hụt càng trở nên trầm trọng hơn khi các bệnh viện bắt đầu từ chối sử dụng thận từ những người hiến tặng dương tính với SARS-CoV-2.

  • 20/05/2022

    Loại thực phẩm quen thuộc này cần giảm bớt để phòng ung thư và nhiều bệnh hiểm

    TS Phạm Văn Bình, Phó giám đốc Bệnh viện K, khi khuyến cáo người dân các biện pháp phòng nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng, điều đầu tiên ông đề cập là nên giảm lượng thịt đỏ.

  • 20/05/2022

    Lưu ý không thể bỏ qua cho người mắc bệnh tim mạch khi xem bóng đá

    SEA Games 31 đang diễn ra với lịch thi đấu giữa các đội, trong đó có môn thể thao vua là bóng đá. Và không ít người bệnh tim mạch là "fan" hâm mộ môn thể thao này, muốn hòa mình vào không khí sôi động của các trận túc cầu.

  • 20/05/2022

    Những loại tinh dầu nào tốt cho bệnh cảm cúm?

    Cúm là một bệnh lây truyền qua đường hô hấp, ảnh hưởng đến mũi, họng và phổi. Trong một số trường hợp, bệnh cúm có thể trở năng và đe dọa đến tính mạng. Virus cúm thay đổi liên tục, có thể khiến bệnh trở nên khó điều trị. Sử dụng thuốc giúp giảm các triệu chứng của cúm, một số liệu pháp thay thế như xông hoặc sử dụng tinh dầu cũng có hiệu quả cao.

Xem thêm