Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tất cả những gì bạn cần biết về các loại sữa

Hiện nay, có rất nhiều loại sữa trên thị trường, từ sữa nguyên kem, sữa 2%, sữa 1%, sữa gầy (sữa tác béo) và thậm chí là cả sữa không chứa lactose.

Với những người đang ăn kiêng hoặc mắc phải các chứng dị ứng, có rất nhiều loại sữa khác có thể thay thế cho sữa bò. Sữa hạnh nhân, sữa đậu nành, sữa gạo đều là những sự thay thế rất phổ biến cho sữa bò, và ngày càng trở nên dễ mua hơn trong các siêu thị. Mỗi loại sữa lại có ưu và nhược điểm riêng, tùy thuộc vào chế đôn ăn của bạn, tình trạng sức khỏe, nhu cầu dinh dưỡng cũng như khẩu vị. Ví dụ, với những người đang ở trong những giai đoạn phát triển quan trọng, ví dụ như trẻ em trên 2 tuổi, thanh thiếu niên hoặc phụ nữ mang thai, họ sẽ cần nhiều protein, vitamin D và canxi hơn. Tất cả những chất dinh dưỡng đó đều có trong sữa bò. Nhưng ngược lại, với những người đang kiểm soát lượng calo nạp vào hoặc kiểm soát lượng cholesterol, để giảm cân hoặc vì các vấn đề về tim mạch, thì không nên uống sữa bò. Sữa bò nguyên kem có chứa nhiều calo và cholesterol hơn bất kỳ loại sữa nào khác.

Bằng việc biết được những đặc điểm của từng loại sữa, bạn sẽ xác định được loại sữa nào phù hợp với nhu cầu của mình nhất.

Sữa bò

Sữa bò nguyên kem là sữa bò vẫn còn nguyên hàm lượng chất béo, mà chưa được tách ra. Sữa bò nguyên kem chứa khoảng 8g chất béo mỗi 200ml sữa, 8.5% chất rắn sữa không có chất béo và 88% là nước. Và không có bất cứ thành phần tự nhiên nào của sữa được loại bỏ cả. Sữa bò nguyên kem thường rất giàu protein, chất béo, canxi và vitamin D.

Các sản phẩm sữa bò khác, sẽ có một phần hoặc toàn bộ lượng chất béo được loại bỏ. Trong khi sữa bò nguyên kem cung cấp khoảng 150 calo mỗi 200ml thì sữa 1% chỉ cung cấp 110 calo và sữa gầy (sữa tách béo) chỉ cung cấp 80 calo. Sữa không béo có tất cả những lợi ích dinh dưỡng của sữa bò, như protein, canxi, vitamin và chất khoáng, chỉ trừ chất béo bão hòa và calo. Các chuyên gia dinh dưỡng thường khuyến nghị đa số mọi người nên sử dụng sữa tách béo.

Sữa bò không chứa lactose là sữa bò đã được chế biến để phá vỡ lactose, một loại đường tự nhiên có trong các sản phẩm sữa. Cũng như các loại sữa khác, sữa bò không chứa lactose là nguồn cung cấp protein, canxi, vitamin và chất khoáng tuyệt vời. Chất béo và cholesterol có trong sữa không chứa lactose rất khác nhau, bởi có thể chiếm 1-2% hoặc có thể hoàn toàn không chứa chất béo, tùy thuộc vào từng loại sữa.

3 ưu điểm của sữa bò:

  • Sữa bò nguyên kem cung cấp các protein cần thiết và cung cấp rất nhiều calo từ chất béo, cũng như các loại vitamin và chất khoáng cần thiết cho trẻ sơ sinh và người cao tuổi.
  • Sữa bò không chứa lactose thích hợp cho những người mắc chứng không dung nạp lactose
  • Sữa bò có mặt ở tất cả các siêu thị và tiệm tạp hóa ở mọi nơi.

Nhược điểm của sữa bò: Những loại sữa không tách béo thường rất giàu chất béo bão hòa và calo, do vậy, không thích hợp cho những người mắc các vấn đề về tim mạch, cholesterol cao hoặc những người đang muốn giảm cân.

Sữa hạnh nhân

Sữa hạnh nhân là sữa làm từ hạt hạnh nhân và chứa rất ít calo so với các loại sữa khác, và cũng không ngọt như các loại sữa khác. Sữa hạnh nhân không chứa cholesterol, chất béo bão hòa và hoàn toàn không có lactose. Mặc dù hạnh nhân là nguồn cung cấp protein  tuyệt vời, nhưng sữa hạnh nhân thì không. Sữa hạnh nhân cũng không phải là nguồn cung cấp canxi. Tuy nhiên, rất nhiều loại sữa hạnh nhân trên thị trường đã được bổ sung thêm canxi và vitamin D.

3 lợi ích của sữa hạnh nhân:

  • Sữa hạnh nhân chứa ít calo và không chứa chất béo bão hòa, hoặc cholesterol
  • Sữa hạnh nhân là nguồn cung cấp vitamin A và D
  • Sữa hạnh nhân hoàn toàn không chứa lactose.

Nhược điểm của sữa hạnh nhân: Sữa hạnh nhân không phải là nguồn cung cấp protein, trừ khi đó là loại sữa được bổ sung protein, sữa hạnh nhân cũng không chứa canxi – một chất rất cần thiết cho những người bị loãng xương. Những người bị dị ứng với hạnh nhân hoặc các loại hạt cũng nên tránh uống sữa hạnh nhân.

Sữa đậu nành

Sữa đậu nành được làm từ hạt đậu nành. Đây là loại sữa được sử dụng thay thế cho sữa bò phổ biến nhất, được những người ăn chay hoặc không dung nạp lactose thường xuyên sử dụng. Do sữa đậu nành có nguồn gốc từ thực vật, nên trong thành phần tự nhiên hoàn toàn không chứa cholesterol, lượng chất béo bão hòa thấp và hoàn toàn không chứa lactose. Đậu nành và sữa đậu nành cũng là nguồn cung cấp protein, canxi (khi được bổ sung thêm vào sữa) và kali rất tốt.

3 ưu điểm của sữa đậu nành:

  • Sữa đậu nành là nguồn cung cấp protein, vitamin A, B12, vitamin D và kali tuyệt vời
  • Sữa đậu nành có chứa lượng protein tương đương với sữa bò, nhưng lại chứa ít calo hơn sữa bò nguyên kem và tương đương với sữa gầy.
  • Sữa đậu nành không chứa cholesterol – một thông tin rất quan trọng cho những người mắc bệnh về tim mạch.

Nhược điểm của sữa đậu nành: Qúa nhiều đậu nành có thể gây ra các vấn đề với những người mắc bệnh lý tuyến giáp hoặc các bệnh khác. Một nghiên cứu năm 2008 tại trường đại học Harvard cho thấy sử dụng quá nhiều các sản phẩm có nguồn gốc từ đậu nành có thể gây ra các vấn đề về sinh sản và giảm số lượng tinh trùng.

Sữa gạo

Sữa gạo là sữa được làm từ gạo xay và nước. Đây là loại sữa ít gây dị ứng nhất trong số tất cả các loại sữa, do vậy, là sự lựa chọn tốt cho những người dị ứng với lactose hoặc dị ứng với các loại hạt. Trong khi sữa gạo có thể được bổ sung thêm canxi và vitamin D, thì sữa gạo không phải là nguồn cung cấp tự nhiên 2 loại chất dinh dưỡng này, cũng như sữa đậu nành và sữa hạnh nhân.

3 lợi ích của sữa gạo:

  • Sữa gạo là loại sữa chứa ít tác nhân gây dị ứng nhất, trong số tất cả các loại sữa có thể thay thế sữa bò
  • Sữa gạo có thể được bổ sung và trở thành nguồn cung cấp canxi
  • Sữa gạo có thể dùng cho người ăn chay

Nhược điểm: Sữa gạo rất giàu carbohydrate, và rất ít protein, do vậy, đây không phải là lựa chọn lý tưởng cho những người bị tiểu đường, cũng như những người muốn tăng cường lượng protein, ví dụ như các vận động viên hoặc người cao tuổi.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sữa dê có phù hợp với bạn hay không?

Ths. Lưu Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 30/01/2026

    Có nên ăn bánh mì để giảm cân?

    Bánh mì thường bị gắn mác là 'thủ phạm' gây tăng cân và là nguyên nhân gây ra các vấn đề về đường huyết. Tuy nhiên, bánh mì không hoàn toàn xấu mà nằm ở loại bánh mì bạn chọn và cách bạn tiêu thụ nó.

  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

  • 29/01/2026

    6 thức uống thải độc thận buổi sáng

    Thải độc cơ thể đúng cách, đặc biệt là hỗ trợ chức năng thận, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe lâu dài. Một số loại thức uống buổi sáng giúp thanh lọc thận tự nhiên, tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân và góp phần ngăn ngừa bệnh gout (gút)

  • 29/01/2026

    Bí kíp lựa chọn thực phẩm Tết an toàn và chất lượng

    Thời điểm này, nguồn cung hàng hóa, thực phẩm Tết hiện khá dồi dào để người tiêu dùng cân nhắc, lựa chọn các mặt hàng phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình mình. Tất nhiên, tiêu chí chất lượng và an toàn vẫn được đặt lên hàng đầu.

  • 29/01/2026

    Vi khuẩn Bacillus cereus – Thủ phạm gây độc trong các lon sữa

    Bacillus cereus (B. cereus) là một vi sinh vật tiết ra các độc tố có hại, đây cũng chính là thủ phạm gây ra ngộ độc trong các sản phẩm thực phẩm không đạt chuẩn trên thị trường hiện nay, bao gồm một số loại sữa, cơm nguội và các món ăn khác. Bằng cách tiết ra một loại độc tố tên là Cereulide, nó có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa. Tuy nhiên đấy không phải là tất cả, B. cereus có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và nguy hiểm đến tính mạng con người. Cùng tìm hiểu về vi khuẩn B. cereus qua bài viết sau đây!

  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

  • 28/01/2026

    Hiểm họa từ thực phẩm ngâm "thủy tinh lỏng" Natri Silicate

    Thời gian gần đây, natri silicate bị lợi dụng nhờ đặc tính tạo màng và giữ nước để bảo quản thực phẩm. Khi ngâm thực phẩm vào dung dịch này, hóa chất thẩm thấu giúp tăng trọng lượng ảo, làm nguyên liệu trương nước và tạo vẻ ngoài bóng bẩy, tươi mới.

Xem thêm