Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

5 tình huống bạn nên bổ sung sữa công thức cho trẻ

Bạn chắc chắn biết rằng “sữa mẹ là sữa tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ”. Nhưng, sự thật là, điều này chỉ đúng với đa số các bà mẹ, còn với một số ít các bà mẹ khác, thì sữa mẹ chưa chắc đã là tốt nhất. Khi đó, bạn nên bổ sung sữa công thức cho trẻ.

Dưới đây là 5 tình huống các bà mẹ nên bổ sung thêm sữa công thức cho trẻ, khi trẻ chưa đến tuổi ăn dặm và trong khi vẫn bú sữa mẹ.

Các tình huống phải dùng sữa công thức bổ sung ngoài sữa mẹ

Có rất nhiều lý do khiến các bà mẹ phải lựa chọn sữa công thức cho trẻ.

Trẻ hoặc mẹ bị bệnh rất nặng

Không phải lúc nào thai kỳ và quá trình sinh nở cũng diễn ra như đúng kế hoạch. Sau khi sinh, bạn có thể rất ốm hoặc em bé có thể cần được chăm sóc y tế đặc biệt. Nhưng cho dù là vì lý do gì, thì có một số trẻ, sẽ cần phải bổ sung thêm sữa công thức ngoài sữa mẹ.

Nếu bạn vẫn muốn nuôi con bằng sữa mẹ, thì trong tình huống này, bạn có thể vắt sữa mẹ ra bình rồi cho trẻ bú trong một vài hoặc tất cả những lần cho trẻ ăn. Rất nhiều loại thuốc cũng không an toàn nếu bạn đang cho con bú. Nếu bạn đang sử dụng những loại thuốc này, bạn nên cho trẻ dùng sữa công thức, trong khi vẫn duy trì việc cung cấp sữa mẹ bằng việc vắt sữa.

Em bé không tăng cân như quá trình phát triển bình thường

Trong năm đầu tiên, sự phát triển về thể chất của em bé cần được theo dõi rất chặt chẽ. Mặc dù biểu đồ tăng trưởng chỉ dựa vào các thông số của một số ít trẻ, nhưng bạn có thể thấy rằng, trẻ không tăng đủ cân. Tuy nhiên, không phải lúc nào việc tăng không đủ cân cũng là đáng lo ngại. Nếu biểu đồ tăng trưởng của trẻ giảm đáng kể, so với biểu đồ chuẩn, thì một số bác sỹ nhi khoa sẽ khuyên bạn nên cho trẻ dùng sữa công thức để có thêm dinh dưỡng và năng lượng.

Rất ít sữa

Nếu bạn không đủ sữa cho em bé? Người thân và bạn bè sẽ đưa ra rất nhiều lời khuyên để giúp bạn có thêm nhiều sữa hơn. Nhưng, nếu bạn không đủ sữa vì lý do như bạn vừa phẫu thuật ngực, gặp các vấn đề về hormone hoặc bất thường về tuyến giáp thì sao? Một số phụ nữ mắc phải tình trạng không đủ mô tuyến vú, có nghĩa là vú của họ không đủ các tuyến sản xuất sữa. Trong tình huống này, bạn nên trao đổi với bác sỹ và việc dùng sữa công thức cho trẻ có thể sẽ là một trong số các lựa chọn của bạn.

Bị tách khỏi em bé

Những bà mẹ phải đi làm thường gặp rất nhiều khó khăn trong việc cho con bú hoàn toàn bằng sữa mẹ. Bạn có thể sẽ không có thời gian để vắt sữa cho trẻ hoặc đơn giản chỉ là bạn không muốn ngồi vắt sữa ở nơi làm việc. Trong những trường hợp này, bạn có thể thuê vú nuôi để cho trẻ bú khi bạn đi làm, hoặc bổ sung sữa công thức cho trẻ, mỗi khi bạn không thể cho trẻ bú. Theo thời gian, một số bà mẹ sẽ cố gắng đảo ngược quá trình này, có nghĩa là, họ sẽ cố gắng cho trẻ bú nhiều hơn khi 2 mẹ con có thời gian ở bên nhau. Với cách này, lượng sữa công thức em bé phải dùng sẽ giảm đi đáng kể.

Sinh đa thai

Bạn sinh đôi, sinh ba hoặc thậm chí nhiều hơn thế? Việc cho nhiều hơn một em bé bú có thể sẽ rút kiệt sức lực và tinh thần của bạn. Bạn có thể tìm kiếm sự giúp đỡ của chồng hoặc của những người chăm sóc trẻ sơ sinh. Nhưng có rất nhiều cách khác bạn có thể làm khi ở vào trong tình huống này. Bạn có thể cho 1 em bé bú, trong khi bé còn lại dùng sữa công thức. Và trong lần bú tiếp theo, hãy đảo ngược lại, cho bé đã được bú mẹ dùng sữa công thức, và cho bé bú sữa công thức lần trước được bú mẹ trong lần này.

Thông tin cơ bản về các loại sữa công thức

Nếu bạn đã từng đi mua sữa công thức tại siêu thị hoặc các cửa hàng sữa, bạn sẽ thấy rằng, có vô vàn các loại sữa công thức khác nhau. Tuy nhiên, về cơ bản, sữa công thức có 3 dạng cơ bản, bao gồm:

  • Dạng bột, có thể pha với nước
  • Dạng đặc, có thể hòa tan trong nước
  • Dạng công thức pha sẵn, có thể cho bé dùng ngay lập tức

Thành phần của các loại sữa công thức cũng rất khác nhau. Nhưng về cơ bản sẽ có thể có:

  • Sữa bò: thường sẽ được bổ sung thêm sắt và sẽ thích hợp cho bé trong đa số các trường hợp
  • Sữa đậu nành: cũng được bổ sung thêm sắt và là lựa chọn tốt cho những trẻ bị dị ứng với lactose hoặc trong trường hợp cha mẹ trẻ không muốn trẻ ăn các sản phẩm có nguồn gốc từ động vật. Bạn cũng nên chú ý rằng, rất nhiều trẻ bị dị ứng với sữa bò cũng sẽ bị dị ứng với sữa công thức có bản chất sữa đậu nành.
  • Sữa công thức ít gây dị ứng: đây là một dạng sữa dễ tiêu hóa hơn và là lựa chọn thích hợp cho những trẻ bị dị ứng sữa bò và sữa đậu nành.

Một số loại sữa công thức đặc biệt sẽ được sử dụng cho trẻ sinh non hoặc trẻ có cân nặng sơ sinh thấp.

Vì có rất nhiều lựa chọn, nên việc chọn được loại sữa công thức thích hợp với trẻ có thể sẽ khiến bạn đau đầu. Bạn hãy chọn những loại sữa phù hợp với thói quen ăn uống của gia đình, phù hợp với kinh tế gia đình và nhu cầu của trẻ. Nếu trẻ thử uống và thấy không hợp, bạn có thể đổi loại khác. Bác sỹ nhi khoa cũng có thể sẽ giúp bạn tìm ra loại sữa thích hợp, dựa vào tiền sử bệnh tật của trẻ.

Làm thế nào để bổ sung sữa công thức cho trẻ

Bổ sung sữa công thức, trong khi vẫn tiếp tục bú sữa mẹ sẽ có những khó khăn riêng. Đây là quá trình cần được giữ cân bằng để không rút ngắn hoặc làm cản trở việc bú mẹ của trẻ. Tốt nhất, bạn chỉ nên cho trẻ dùng thêm sữa công thức khi trẻ đã bú đủ lượng sữa mẹ tối thiểu cần có. Nói cách khác, trong những ngày đầu đời, bạn không nên cho trẻ dùng sữa công thức thường xuyên.

Một số trẻ sẽ từ chối bú sữa công thức nếu người cho ăn là mẹ của trẻ. Do vậy, bạn có thể nhờ sự giúp đỡ của người thân hoặc bạn bè khi cho trẻ bú bình.

Ngoài ra, nếu bạn gặp khó khăn trong việc cho trẻ bú bình, bạn có thể thử thay đổi khung cảnh. Cho bé bú bình trong khung cảnh giống như khi bé bú mẹ có thể không phải là lựa chọn tốt vì khi đó, trẻ sẽ muốn bú mẹ hơn.

Lưu ý cho bạn

Là cha mẹ, ai cũng muốn cho con mình những điều tốt nhất. Nhưng không phải trong mọi tình huống, sữa mẹ sẽ là tốt nhất. Nếu việc bổ sung sữa ngoài là việc bạn cảm thấy có hiệu quả hơn hoặc phù hợp với hoàn cảnh của bạn, bạn có thể thử nghiệm việc cho bé dùng sữa ngoài. Bác sỹ nhi khoa có thể sẽ giúp bạn đối mặt với những khó khăn trong quá trình này và giúp bạn lên kế hoạch để thực hiện dễ dàng hơn.

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: Lợi ích, hiểu lầm và sự thật về nuôi con bằng sữa mẹ

Ths.Bs. Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 27/09/2026

    Tâm lý tuổi dậy thì THCS: Kết nối bạn bè và áp lực "phải người lớn"

    Giai đoạn Trung học cơ sở (THCS) đánh dấu một cột mốc chuyển giao quan trọng trong cuộc đời của mỗi đứa trẻ. Đây là thời kỳ các em không còn là những đứa trẻ vô tư, nhưng cũng chưa thực sự trở thành người lớn. Chính sự lấp lửng này, kết hợp cùng những biến đổi mạnh mẽ từ bên trong lẫn bên ngoài, đã khiến nhiều học sinh rơi vào trạng thái chông chênh, dễ dẫn đến những bất ổn tinh thần nghiêm trọng. Việc thấu hiểu sâu sắc thế giới nội tâm của trẻ ở giai đoạn này là chìa khóa vàng giúp gia đình và nhà trường ngăn ngừa những hệ lụy về mặt sức khỏe tâm thần.

  • 26/09/2026

    Lời khuyên để sống lâu hơn khi mắc ung thư

    Khi mắc ung thư, có rất nhiều điều bạn có thể làm mỗi ngày để không chỉ vượt qua bệnh tật mà còn cảm thấy khỏe khoắn và tận hưởng cuộc sống một cách tốt nhất. Dù bạn đang trong quá trình điều trị hay đã hoàn tất, dưới đây là những lời khuyên giúp bạn tự chăm sóc bản thân.

  • 26/09/2026

    Tác dụng bất ngờ của quả bưởi đối với sức khỏe con người

    Khám phá hàm lượng dinh dưỡng và lợi ích thiết thực từ quả bưởi giúp bảo vệ cơ thể toàn diện.

  • 26/09/2026

    9 dấu hiệu bất ngờ báo hiệu cơn đau nửa đầu sắp xảy ra

    Các cơn đau nửa đầu có thể bao gồm giai đoạn tiền triệu với những dấu hiệu cảnh báo tinh tế cho thấy cơn đau nửa đầu sắp xảy ra. Khi bạn bắt đầu nhận ra các triệu chứng tiền triệu, bạn có thể bắt đầu điều trị đau nửa đầu ở giai đoạn sớm đó để giảm mức độ nghiêm trọng và thời gian của cơn đau.

  • 25/09/2026

    Bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác (AMD)

    Bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác thường gặp ở người già, bệnh gây nhiều khó chịu do thị lực của bạn bị kém đi, nhạy cảm với ánh sáng, gặp khó khăn khi phải đọc sách hay nhận diện khuôn mặt. Cùng tìm hiểu về bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác có triệu chứng gì và hiện nay đang có phương pháp nào điều trị bệnh qua bài viết sau!

  • 25/09/2026

    Ăn hơn 30 g đạm một bữa có bị lãng phí?

    Nhiều người tin cơ thể chỉ có thể hấp thụ 20–30 g đạm (protein) trong một bữa, phần ăn thêm sẽ bị lãng phí. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu khoa học mới cho thấy đây là sự nhầm lẫn giữa khả năng hấp thụ đạm và mức kích thích tổng hợp protein cơ bắp.

  • 25/09/2026

    11 phương pháp điều trị lạc nội mạc tử cung tự nhiên

    Bệnh lạc nội mạc tử cung gây ra các triệu chứng đau đớn, nhưng các biện pháp tự nhiên có thể giúp giảm bớt các triệu chứng này. Tìm hiểu về các chất bổ sung, thảo dược và thay đổi lối sống có thể giúp giảm bớt sự khó chịu.

  • 24/09/2026

    4 lý do khiến đầu gối bạn luôn phát ra tiếng kêu răng rắc

    Nếu bạn cứ thắc mắc, “Tại sao đầu gối của tôi lại kêu răng rắc?”, dưới đây là bốn nguyên nhân phổ biến có thể giải thích tiếng kêu đó và cách nhận biết khi nào cần đến sự chăm sóc y tế.

Xem thêm