Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tại sao Gen Z lại dễ bị trầm cảm?

Bài viết này xem xét những lý do có thể dẫn đến trầm cảm ở Gen Z và những cách họ có thể tìm kiếm sự giúp đỡ.

Các thành viên của Gen Z là những người sinh sau năm 1996 và trước năm 2013 đang lớn lên cùng với sự gia tăng các báo cáo về bạo lực, quấy rối và tấn công tình dục, cũng như những lo ngại về biến đổi khí hậu. Đại dịch COVID-19 đã làm gián đoạn cuộc sống hàng ngày cũng như các kế hoạch dài hạn của Gen Z và Gen Z đang ở giai đoạn không vững chắc về tài chính, khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe và thậm chí cả chính phủ của họ.

Tuy nhiên, Gen Z cũng có nhiều khả năng tìm kiếm sự giúp đỡ hơn so với các thế hệ trước để giải quyết chứng trầm cảm, căng thẳng và lo lắng, điều này có thể giúp Gen Z kiểm soát các tác nhân gây căng thẳng chung và cá nhân.

Bài viết này xem xét những lý do có thể dẫn đến trầm cảm ở Gen Z và những cách họ có thể tìm kiếm sự giúp đỡ.

Thống kê theo độ tuổi

Theo một nghiên cứu năm 2019 được công bố trên Tạp chí ournal of Abnormal Psychology, từ năm 2009 đến 2017, tỷ lệ trầm cảm đã tăng nhiều hơn:

  • 47% ở thanh thiếu niên 12–13 tuổi
  • 60% ở thanh thiếu niên 14–17 tuổi
  • 46% ở thanh niên từ 18–21 tuổi

Gen Z cũng nhận thức được cuộc đấu tranh. Một cuộc khảo sát năm 2018 đối với thanh thiếu niên từ 13–17 tuổi báo cáo rằng 70% số người được hỏi coi lo lắng và trầm cảm là “vấn đề lớn” của các bạn cùng trang lứa.

Một nghiên cứu khác năm 2019 báo cáo tỷ lệ tự tử tăng lên trong số: thanh thiếu niên 15–19 tuổi, từ 8 trên 100.000 năm 2000 lên 11,8 trên 100.000 vào năm 2017, thanh niên từ 20–24 tuổi, từ 12,5 trên 100.000 vào năm 2000 lên 17 trên 100.000 vào năm 2017.

Tại sao Gen Z dễ bị trầm cảm hơn?

Mặc dù trẻ em, thanh thiếu niên Gen Z gặp phải nhiều yếu tố gây căng thẳng giống như các thế hệ trước, nhưng có thể họ sẽ trải qua một phiên bản căng thẳng hơn, đặc biệt là trước vô số tin tức và phương tiện truyền thông xã hội.

Ví dụ, Gen Z đã chứng kiến rất nhiều bạo lực trong một khoảng thời gian tương đối ngắn. Những thập kỷ sau vụ tấn công 11/9 vào Trung tâm Thương mại Thế giới của Thành phố New York năm 2001 đã kéo theo nhiều vụ tấn công khủng bố quy mô lớn hơn, bao gồm cả những vụ ở Boston, London, Paris và Madrid. Không có gì ngạc nhiên khi mối lo ngại của công chúng về chủ nghĩa khủng bố đã tăng lên kể từ giữa những năm 1990.

Ngoài ra, các vụ nổ súng chủ động đã tăng lên kể từ năm 2000. Ở Mỹ, con số đã tăng từ 1 vụ vào năm 2000 lên 30 vụ vào năm 2017 và phần lớn các vụ xả súng đó diễn ra ở những nơi công cộng dễ bị tổn thương như trường học, doanh nghiệp thương mại và không gian mở. Vào năm 2018, Khảo sát hàng năm về Căng thẳng ở Mỹ của Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ (APA) báo cáo 75% thanh niên Gen Z được khảo sát cho biết các vụ xả súng hàng loạt là một nguồn gây căng thẳng đáng kể.

Đọc thêm  bài viết: Cách tăng cân cho trẻ tuổi teen

Liên quan đến các vấn đề chính trong tin tức quốc gia, cuộc khảo sát tương tự nói rằng về tổng thể, Gen Z  bị căng thẳn gnhiều hơn người lớn  về:

  • Tăng tỷ lệ tự tử nói chung
  • Chia cắt và trục xuất các gia đình nhập cư và di cư
  • Ngày càng có nhiều thông tin về quấy rối và tấn công tình dục

Mặc dù không phải chỉ có mỗi gen Z sử dụng phương tiện truyền thông xã hội, nhưng mạng xã hội đem đến một số thách thức lớn với người trẻ, đặc biệt là gen Z. Ví dụ: trong một nghiên cứu năm 2021 về thanh thiếu niên Gen Z ở độ tuổi 10–17, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy mối quan hệ giữa việc sử dụng mạng xã hội và:

  • Những thách thức với kiểm soát bạo lực
  • Khó khăn với hành vi định hướng mục tiêu
  • Sự trì hoãn
  • Căng thẳng

Các vấn đề và trở ngại tiềm ẩn khác đối với Gen Z

Không có gì ngạc nhiên khi đại dịch COVID-19 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần của Gen Z. Theo Khảo sát về Căng thẳng tại Mỹ năm 2021 của Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ:

  • 37% người trưởng thành thuộc Gen Z cho biết họ quá căng thẳng về đại dịch đến mức họ phải vật lộn để đưa ra các quyết định cơ bản; 50% đấu tranh để đưa ra quyết định quan trọng trong cuộc sống.
  • 79% báo cáo trải qua thay đổi hành vi do căng thẳng.
  • Gần một nửa (45%) số người tham gia khảo sát Gen Z cho biết họ không biết cách kiểm soát căng thẳng liên quan đến đại dịch.

Ngoài ra, đại dịch COVID-19, cũng như việc cách ly, đã làm gián đoạn các vấn đề hàng ngày vốn có thể là nguyên nhân gây ra trầm cảm và căng thẳng cho Gen Z, bao gồm:

  • Chăm sóc sức khỏe
  • Giáo dục
  • Thuê người làm
  • Tài chính cá nhân và nợ
  • Nền kinh tế

Sự kỳ thị

Theo Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ, Gen Z có xu hướng tìm kiếm sự giúp đỡ về các tình trạng sức khỏe tâm thần, chẳng hạn như trầm cảm và lo lắng cao hơn đáng kể so với các thế hệ trước. Do đó, có thể giả định rằng có lẽ Gen Z ít phải đối mặt với các vấn đề liên quan đến kỳ thị hơn về sức khỏe tâm thần so với các thế hệ trước.

Điều đó nói rằng, một số Gen Z vẫn phải đối mặt với sự kỳ thị liên quan đến cả sức khỏe tâm thần và cộng đồng của họ.

Ví dụ: một cuộc khảo sát năm 2021 với gần 35.000 thanh thiếu niên cộng đồng những người đồng tính (LGBTQ) và thanh niên từ 13–24 tuổi cho thấy:

  • 48% người tham gia không thể nhận được tư vấn từ chuyên gia sức khỏe tâm thần trong năm qua.
  • 42% cân nhắc nghiêm túc về việc tự tử trong năm qua.

Tỷ lệ tự tử thấp hơn ở những người LGBTQ Gen Z, những người có thể thay đổi tên hoặc giới tính của họ trên các tài liệu pháp lý, những người có đại từ nhân xưng được tôn trọng và những người có quyền truy cập vào những nơi khẳng định lại xu hướng tính dục hoặc bản dạng giới của họ.

Tìm sự giúp đỡ

Gen Z đang tìm kiếm sự giúp đỡ trong việc kiểm soát trầm cảm, lo lắng và căng thẳng có thể cân nhắc:

  • Nói chuyện với một chuyên gia sức khỏe tâm thần. Cách ly trong đại dịch COVID-19 đã bình thường hóa chăm sóc sức khỏe từ xa và trị liệu từ xa, giúp mọi người dễ dàng tiếp cận các cố vấn và nhà trị liệu có kinh nghiệm bất kể ở đâu.
  • Thuốc theo đơn hoặc liệu pháp y học thay thế. Tùy thuộc vào tình huống, bác sĩ có thể đề nghị dùng thuốc tâm thần ngắn hạn hoặc dài hạn để giúp ai đó kiểm soát chứng trầm cảm và lo lắng của họ; tương tự như vậy, họ có thể xem xét các lợi ích của các liệu pháp thay thế và bổ sung.
  • Tham gia một nhóm hỗ trợ. Gen Z có thể tìm thấy các nhóm hỗ trợ trực tiếp hoặc trực tuyến, biến chúng thành một cách thuận tiện và tiết kiệm chi phí để nói ra các vấn đề của họ với những người có cùng mối quan tâm.

Khi bạn có những băn khoăn lo lắng về chế độ dinh dưỡng lành mạnh để đảm bảo sức khỏe cho bản thân và cả gia đình, hãy trao đổi với các chuyên gia đầu ngành tại Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM - trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam TẠI ĐÂY hoặc qua Hotline 0935183939 hoặc 02436335678.

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medical News Today
Bình luận
Tin mới
  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

Xem thêm