Rh không tương thích và thai nghén

Về nhân tố Rh

Có 4 nhóm máu khác nhau: A, B, AB và O. Mỗi nhóm máu nhất định lại được phân chia ra dựa vào sự có mặt của loại protein khác là Rh. Nếu bạn mang loại protein này thì bạn sẽ có nhóm máu Rh dương tính và ngược lại.

Hầu hết mọi người, khoảng 85% là mang Rh dương tính. Nhưng nếu phụ nữ mang Rh âm tính kết hôn với người đàn ông mang Rh dương tính thì rất có khả năng đứa con sẽ có vấn đề về sức khỏe. Thai nhi đang nằm trong người mẹ mang Rh âm tính lại có Rh dương tính được truyền từ bố. Khoảng 1 nửa số trẻ sinh ra từ mẹ mang Rh- và bố Rh+ sẽ mang Rh+.

Rh không tương thích thường không phải là vấn đề nếu đây là lần mang thai đầu tiên của người phụ nữ bởi vì nếu không có bất cứ điều gì bất thường thì máu của thai nhi không can thiệp vào máu của mẹ trong thai kì.

Tuy nhiên, trong quá trình sinh, máu của mẹ và con có thể hòa lẫn. Cơ thể mẹ sẽ nhận ra yếu tố Rh và coi đó là một vật ngoại lai rồi tiết ra kháng thể chống lại Rh. Ngoài ra, cơ thể người mẹ còn tiết ra chất kháng thể gồm có sự truyền máu sang máu có Rh+ gây ra sảy thai hay mang thai lạc vị.

Kháng thể Rh sẽ vô hại cho đến lần sinh sau. Nếu người mẹ tiếp tục mang bầu em bé có Rh+ thì kháng thể Rh sẽ coi tế bào máu của con là vật ngoại lai và sẽ tấn công những tế bào này. Do đó, những bệnh liên quan đến chứng tan máu hay liên quan đến Rh ở trẻ sơ sinh sẽ xảy ra.

Ngăn chặn và chữa trị bệnh liên quan đến Rh ở trẻ sơ sinh

Ở thế hệ trước, Rh không tương thích là vấn đề rất nghiêm trọng. Thật may là nhờ những tiến bộ vượt bậc trong y học mà các bác sĩ đã ngăn chặn được những căn bệnh do Rh không tương thích và chữa trị được bệnh cho các bé sơ sinh.

Ngày nay, nếu phụ nữ có nguy cơ bị Rh không tương thích thì bác sĩ sẽ tiêm 2 mũi globulin miễn dịch với Rh trong lần mang bầu đầu tiên. Mũi tiêm đầu tiên được thực hiện vào tuần thứ 28 của thai kì và mũi thứ hai là trong vòng 72 giờ sau khi sinh. Globulin có tác dụng giống như một loại vaccine, giúp cơ thể mẹ không sản sinh ra những kháng thể Rh nguy hiểm có thể gây ra bệnh tật đối với trẻ.

Một liều globulin cũng được tiêm cho phụ nữ nếu cô bị sảy thai, chọc dò ối hay chảy máu trong thai kì.

Nếu bác sĩ phát hiện ra thai phụ đã sản sinh ra chất kháng thể Rh thì bà bầu cần đi khám thường xuyên để chắc chắn rằng mức độ này không quá cao. Trong trường hợp hiếm, nếu sự không tương thích là rất nghiêm trọng và thai nhi bị đặt vào tình thế nguy hiểm, thì cần phải truyền máu đặc biệt kể cả khi bé vẫn nằm trong bụng mẹ hay đã được sinh ra.

Truyền máu tức là thay thế máu thai nhi bằng tế bào máu mang Rh-. Biện pháp này giúp bình ổn mức độ tế bào máu của thai nhi và giảm thiểu những tác hại do kháng thể Rh xuất hiện trong máu thai nhi.

Nếu bệnh liên quan đến Rh không thể ngăn chặn được

Rh không tương thích ít khi gây ra những vấn đề nghiêm trọng trong lần sinh đầu tiên cũng như ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ. Nhưng kháng thể Rh ở lần mang bầu sau có thể nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi. Bệnh liên quan đến Rh có thể kể tên là: thiếu máu, vàng da, bại não, bệnh tim. Trong trường hợp đặc biệt, nó có thể gây ra thai chết lưu.