Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Khắc phục chứng đau núm vú khi cho con bú

Đau núm vú là nguyên nhân thường gặp khiến các bà mẹ ngừng cho con bú từ sớm. Trong phần lớn trường hợp, các sai sót kỹ thuật - ví dụ ngậm bắt vú không đúng cách - sẽ gây tổn thương núm vú, còn bé thì không thể bú cạn bầu sữa. Kết quả là vú bị cương, ống dẫn sữa bị tắc và nhiễm trùng xuất hiện.

Đau núm vú là một trong những than phiền phổ biến nhất của các bà mẹ trẻ.

Lý do từ mẹ:

- Tổn thương núm vú (do bé hoặc do máy hút sữa).

- Cương sữa (bầu vú quá đầy sữa).

- Tắc ống dẫn sữa.

- Mẹ quá nhiều sữa.

- Nhiễm trùng vú và núm vú.

- Bệnh ngoài da (ví dụ viêm da hay bệnh vẩy nến) gây tổn thương núm vú.

- Co thắt mạch máu núm vú, khiến lượng máu đổ về núm vú giảm.

Lý do từ con

- Dính phanh lưỡi, khiến bé khó di chuyển lưỡi một cách tự do và không thể hút sữa một cách hiệu quả.

- Chứng vẹo cổ khiến bé khó bú thoải mái ở cả hai bầu vú.

- Dị tật bẩm sinh ở miệng khiến bé khó ngậm bắt vú đúng cách.

- Lưỡi chuyển động không nhịp nhàng khiến việc hút sữa không hiệu quả. 

Cần phân biệt chứng đau núm vú do chấn thương và hiện tượng núm vú nhạy cảm - biểu hiện sinh lý thường gặp trong thai kỳ, đạt đỉnh điểm 4 ngày sau khi sinh.  

Phân biệt nhạy cảm núm vú sinh lý và chấn thương núm vú  

Phòng ngừa chấn thương núm vú:

- Chọn tư thế đúng khi cho con bú và khuyến khích bé há miệng rộng khi ngậm bắt vú. Nếu bé chỉ mút núm vú, hãy nhẹ nhàng ngắt quãng cữ bú bằng cách đặt một ngón tay sạch vào góc miệng của bé hoặc ấn vào cằm và cho bé ngậm vú lại. Tìm cách thay đổi tư thế mỗi lần cho con bú để dàn trải áp lực lên những phần khác nhau của bầu vú.

- Cho bé bú thường xuyên hơn để tránh những lần bé bú quá mạnh. 

- Sau khi cho bé bú, hãy vắt vài giọt sữa và dùng tay sạch nhẹ nhàng xoa lên núm vú. Sữa mẹ vừa làm dịu núm vú vừa làm giảm nguy cơ nhiễm trùng (không áp dụng biện pháp này nếu mẹ bị nấm núm vú). 

- Hong khô núm vú trong không khí sau mỗi cữ bú và giữ cho núm vú khô ráo.

- Không dùng xà phòng mạnh để làm vệ sinh bầu vú.

- Can thiệp sớm nếu bé có dị tật phanh lưỡi.

- Trường hợp thường xuyên bị bé cắn, mẹ cần điều chỉnh tư thế bế sao cho miệng con mở rộng trong khi bú, như vậy bé sẽ khó cắn hơn. Mỗi khi bé cắn mẹ, hãy đặt ngón tay vào giữa núm vú và miệng bé và nghiêm giọng nói “Không được!”. Ngừng cữ bú và đặt bé nằm xuống giường. Bé sẽ hiểu là không nên cắn mẹ.

Đẩy nhanh quá trình liền thương ở núm vú:

- Luôn bắt đầu cho bé bú bên vú không bị tổn thương.

- Nếu núm vú bị nứt hay trầy da chảy máu, mẹ có thể bôi thuốc mỡ chứa 100% lanolin (mỡ lông cừu) ví dụ Lansinoh HPA Lanolin, Pureland... rồi dùng miếng lót thấm sữa không dính phủ lên trên. Làm vậy giúp phòng ngừa nhiễm trùng núm vú và giữ cho phần bị tổn thương khỏi bị dính vào áo ngực. Cần đi khám bác sĩ nếu bạn nghĩ núm vú bị nhiễm trùng.

- Chườm mát hoặc chườm nóng nếu chườm giúp bạn cảm thấy dễ chịu. Không được chườm đá.

- Nếu đau nhiều, mẹ có thể dùng thuốc giảm đau paracetamol hoặc ibuprofen trước khi cho con bú.

- Chứng đau vú thường cản trở mẹ cho con bú đến cạn bầu sữa, vì vậy cần dùng tay hoặc máy vắt cạn sữa. Cách làm này giúp núm vú mau lành và tránh tình trạng cương sữa. 

BS Trần Thu Thủy - Theo Bệnh viện Nhi Trung Ương
Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm