Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phát hiện mối liên hệ giữa chu kỳ kinh nguyệt và nhịp sinh học

Quan niệm trước đây cho rằng chu kỳ kinh nguyệt của chị em phụ thuộc vào chu kỳ mặt trăng. Nghiên cứu mới đăng tải trên tạp chí Tiến bộ Khoa học (Science Advances) phát hiện, chu kỳ kinh nguyệt diễn ra nhịp nhàng có thể nhờ một “chiếc đồng hồ” trong não tương tự như nhịp sinh học hàng ngày.

Cơ chế nào giúp chu kỳ kinh nguyệt xuất hiện đều đặn hàng tháng?

Kinh nguyệt xuất hiện đều đặn hàng tháng là do hệ thống nội tiết sinh sản của phụ nữ phối hợp hoạt động nhịp nhàng. Mới đây, nhóm chuyên gia về sức khỏe sinh sản từ một số viện nghiên cứu tại Pháp và Mỹ phát hiện ra rằng, chu kỳ kinh nguyệt hàng tháng của phụ nữ còn có liên hệ mật thiết với nhịp sinh học.

Cơ chế thời gian của chu kỳ kinh nguyệt luôn là bí ẩn với giới khoa học hàng trăm năm qua. Thông thường, độ dài chu kỳ kinh nguyệt là 28 ngày, còn chu kỳ trăng từ khi trăng non tới trăng tròn là 29,5 ngày. Vì vậy, một trong những giả thuyết được nhiều người tin tưởng nhất đó là do chu kỳ mặt trăng. Nhà bác học Charles Darwin từng cho rằng, mối liên kết này hình thành từ khi loài người còn sống gần bờ biển, nơi thủy triều chịu tác động sâu sắc từ mặt trăng. 

Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây phát hiện ra rằng, không có nhiều bằng chứng cho thấy mặt trăng ảnh hưởng đến chu kỳ hàng tháng của chị em. Thay vào đó, cơ chế kiểm soát ngày rụng trứng, “đèn đỏ” hàng tháng có thể là nhịp sinh học. 

Nhịp sinh học ngày đêm (circadian rhythm) được định nghĩa là những thay đổi về thể chất, tinh thần và hành vi mà con người trải qua trong chu kỳ 24 giờ. Ví dụ điển hình nhất là giấc ngủ chịu tác động của nhịp sinh học, khi cứ khi đêm xuống thì chúng ta buồn ngủ.

Dựa trên dữ liệu y khoa từ hơn 3.000 phụ nữ sống ở châu Âu và Bắc Mỹ, sau khi phân tích 27.000 chu kỳ kinh nguyệt, các nhà khoa học tìm thấy bằng chứng cho thấy, rất có thể chu kỳ kinh nguyệt diễn ra nhịp nhàng là nhờ một cơ chế bên trong cơ thể tương tự như đồng hồ sinh học. Đây là “bộ đếm thời gian” sinh học nằm ở vùng dưới đồi, giúp điều phối thời gian cho các bộ phận khác trong cơ thể. 

Theo Claude Gronfier – Trung tâm Nghiên cứu Khoa học thần kinh (Lyon, Pháp), một trong các tác giả nghiên cứu, cơ chế đồng bộ hóa này giúp chu kỳ kinh nguyệt dao động trong khoảng thời gian cố định. Nếu chẳng may vòng kinh kéo dài hoặc rút ngắn hơn, cơ thể sẽ thay đổi nhịp sinh học trong vài tháng để đưa chu kỳ trở về bình thường. Các nhà nghiên cứu nhận định hiện tượng này với giống với cách đồng hồ sinh học điều chỉnh ở người bị lệch múi giờ (jet lag).  

Ngoài ra, thay đổi nhịp sinh học cũng kéo theo rối loạn chu kỳ kinh nguyệt. GS. Juan Antonio Madrid – Đại học Murcia (Tây Ban Nha) cho biết, phụ nữ có kinh nguyệt không đều thường có nhịp sinh học hàng ngày không ổn định, giấc ngủ chất lượng kém.

Nhóm nghiên cứu cũng lưu ý, nhịp sinh học còn chịu ảnh hưởng của các yếu tố bên ngoài như ánh sáng, hay chu kỳ mặt trăng. Người ta thường đi ngủ muộn, ngủ ít hơn trong những đêm trước ngày trăng tròn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 5 lầm tưởng về kinh nguyệt bạn cần biết.

Quỳnh Trang - Theo suckhoecong
Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm