Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều bạn cần biết trước khi bắt đầu ăn chay

Bạn có ý định chuyển sang chế độ ăn chay? Vậy thì dưới đây là những điều bạn nên biết về trước khi thực hiện sự thay đổi này về chế độ ăn.

Những điều bạn cần biết trước khi bắt đầu ăn chay

Bạn sẽ cần bổ sung thêm vitamin B12

Vitamin B12 có mặt tự nhiên trong các loại thực phẩm có nguồn gốc động vật, do vậy, bạn sẽ phải ăn/uống thêm rất nhiều thực phẩm được bổ sung vitamin B12 trong thành phần cũng như uống vitamin B12 dưới dạng thực phẩm chức năng. Vitamin B12 giúp các tế bào máu và thần kinh của cơ thể luôn khỏe mạnh, hỗ trợ quá trình hình thành DNA. Vì vây, khi thiếu vitamin B12, bạn sẽ có những biểu hiện như mệt mỏi, suy nhược, táo bón, mất cảm giác ngon miệng, sụt cân, các vấn đề về thần kinh và trầm cảm. Để biết được liệu mình có cần phải tăng cường bổ sung vitamin B12 hay không, hãy đề nghị bác sỹ cho bạn tiến hành làm xét nghiệm máu.

Bạn cũng có thể sẽ cần bổ sung thêm sắt

Sắt có hai dạng: sắt hem và sắt không hem. Sắt hem chiếm 40% tổng lượng sắt trong các loại thực phẩm có nguồn gốc động vật và là loại sắt mà cơ thể dễ hấp thu hơn. Chế độ ăn chay chủ yếu chứa sắt không hem, loại sắt mà cơ thể khó hấp thu hơn, do vậy, bạn sẽ cần bổ sung thêm sắt để đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Các nguồn rau giàu sắt bao gồm các loại đậu, hạt hướng dương, mận khô, và rau có lá màu xanh đậm. Các loại thực phẩm giàu vitamin C (ví dụ như ớt chuông đỏ, trái cây họ cam quýt và bông cải xanh) sẽ giúp hỗ trợ hấp thu sắt tốt hơn.

Bạn sẽ cần phải tìm nguồn cung cấp protein mới

Tất cả các bữa ăn đều cần có chứa protein. Protein là thành phần cơ bản của sự sống: protein sẽ được chia nhỏ thành các axit amin, giúp kích thích tế bào phát triển và tự sửa chữa. Viện Nghiên cứu Y học Hoa Kỳ (IOM) khuyến nghị rằng người trưởng thành nên bổ sung 0.8g protein/kg cân nặng/ngày – tương đương khoảng 54g protein với người nặng 68kg. Nguồn cung cấp protein tốt nhất cho chế độ ăn chay là đậu nành tự nhiên, các loại đậu đỗ, hạt quinoa, và mì căn.

Không nên thay thế các thực phẩm có nguồn gốc động vật bằng đồ ăn vặt

Khi bắt đầu ăn chay, không nên ăn bánh mỳ trắng, mỳ pasta và các loại thực phẩm đóng hộp/đóng túi khác thay vì ăn thịt. Không nên thay thế thịt (một loại thực phẩm rất giàu protein, vitamin, khoáng chất) bằng các loại đồ ăn chế biến sẵn (chứa rất ít giá trị dinh dưỡng, và lại rất giàu năng lượng). Tiêu thụ những loại thực phẩm này sẽ khiến bạn đói hơi, nhanh tăng cân hơn và thường xuyên cáu gắt.

Bạn nên chuyển đối chế độ ăn một cách từ từ.

Để ăn chay có hiệu quả, bạn cần có thời gian để thay đổi chế độ ăn của mình, không thể thay đổi chế độ ăn hoàn toàn ngay sau 1 đêm được. Hãy bắt đầu bằng cách bổ sung thêm nhiều loại rau củ quả vào chế độ ăn hàng ngày của bạn, cùng lúc đó, cắt giảm bớt lượng thực phẩm có nguồn gốc động vật, đặc biệt là những loại thực phẩm tinh chế, chế biến sẵn từ động vật. Chìa khóa của việc ăn chay hiệu quả chính là thay đổi từ từ và lắng nghe cơ thể bạn xem bạn cảm thấy thế nào khi ăn chay.

Cần phải đọc thật kỹ nhãn thực phẩm

Nếu bạn là một người muốn thực hiện chế độ ăn chay một cách nghiêm túc, thì bắt buộc, bạn cần phải đọc kỹ nhãn thực phẩm và đánh dấu từng thành phần. Đôi khi, những thực phẩm bạn nghĩ là phù hợp với chế độ ăn chay lại không thực sự ‘chay’ như bạn vẫn nghĩ.

Ví dụ, đạm casein và đạm whey có trong sữa, cũng có mặt rất nhiều trong các loại bánh mỳ, ngũ cốc ăn sáng hoặc ngũ cốc dạng thanh, trong khi đó, gelatin cũng được chiết xuất từ thịt. Màu thực phẩm đỏ (hay còn gọi là phẩm son) là một loại màu thực phẩm tự nhiên cũng được làm từ xác khô của con bọ cánh cứng cái. Những điều này có nghĩa là, bánh mỳ, ngũ cốc có chứa đạm whey, casein, thực phẩm có chứa gelatin hay thực phẩm có sử dụng phẩm son để tạo màu, chưa chắc đã thích hợp với chế độ ăn chay nghiêm ngặt của bạn.

Bạn sẽ cảm thấy hạnh phúc hơn

Chắc hẳn, việc bạn chuyên sang ăn chay sẽ khiến…nhiều loại động vật cảm thấy hạnh phúc hơn (vì chúng sẽ không bị bạn ăn thịt). Nhưng bản thân bạn cũng sẽ cảm thấy hạnh phúc hơn. Nguyên nhân là vì, so với chế độ ăn chay, thì chế độ ăn thông thường (ăn thịt) có chứa nhiều axit arachidonic hơn – đây là loại axit đã được một nghiên cứu năm 2012 trên tạp chí  Nutrition Journal chứng minh là có thể tạo ra những thay đổi về mặt thần kinh khiến cảm xúc của bạn diễn biến theo chiều hướng tiêu cực.

Bạn vẫn có thể đáp ứng đủ nhu cầu canxi của cơ thể     

Theo khuyến nhgị, người trưởng thành 19-50 tuổi nên bổ sung ít nhất 1.000mg canxi một ngày, Tuy nhiên, nghiên cứu ban đầu cho thấy những người ăn chay thường chỉ cần nạp vào lượng canxi ít hơn con số ngày là đủ. Nghiên cứu tại Châu Âu chỉ ra rằng, khi những người ăn chay tiêu thụ ít nhất 525mg canxi/ngày, nguy cơ gãy xương của họ sẽ tương đương với những người bình thường tiêu thụ 1.000mg canxi. Nguyên nhân là vì, các loại rau thường chứa nguồn canxi rất đa dạng. Cải xoăn, cải thìa, hạnh nhân, đậu nành, quả sung và cam Úc cũng như các loại thực phẩm được bổ sung canxi như ngũ cốc, sữa thực vật và đậu phụ đều chứa canxi sulfate. Ngoài ra, đậu nành, rau có lá xanh và đa số các loại thực phẩm được bổ sung canxi đều rất giàu vitamin D, giúp hỗ trợ hấp thu canxi tốt hơn.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Lựa chọn thực phẩm đủ dinh dưỡng cho người ăn chay

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Health
Bình luận
Tin mới
  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

  • 12/11/2026

    Hội chứng dị ứng miệng (OAS) khi ăn trái cây sống

    Nhiều người thường cảm thấy ngứa rát môi, sưng nhẹ lưỡi hoặc ngứa cổ họng ngay khi cắn một miếng táo, đào, dưa hấu hay dưa chuột sống. Đây không phải là ngộ độc thực phẩm mà là biểu hiện của Hội chứng dị ứng miệng (OAS) - một phản ứng chéo kỳ lạ giữa phấn hoa và thực phẩm.

  • 12/11/2026

    Những điều cần biết về bệnh lao

    Bệnh lao (hay còn gọi là tuberculosis) là một bệnh truyền nhiễm do vi trùng lao gây nên. Nếu vi trùng lao thâm nhập vào một cơ quan nào đó trong cơ thể, chúng sẽ sinh sôi và khi cơ thể không thể chống lại, nó sẽ trở thành bệnh lao.

Xem thêm