Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những cách dự phòng ung thư đại trực tràng tốt nhất

Ung thư đại trực tràng thường sẽ có thể xuất hiện khi bước vào tuổi 50. Tuy nhiên, trước giai đoạn này, bạn có thể làm gì để dự phòng ung thư? Tin tốt là bạn có thể làm được rất nhiều việc.

Những cách dự phòng ung thư đại trực tràng tốt nhất

Ung thư đại trực tràng có thể được dự phòng khi thực hiện một vài biện pháp đơn giản dưới đây:

Thỉnh thoảng sử dụng aspirin

Các thuốc chống viêm không chứa steroid (NSAIDs), ví dụ như aspirin, được cho là có thể làm giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, việc thường xuyên sử dụng những loại thuốc này có thể gây ra các vấn đề nghiêm trọng, ví dụ như chảy máu đường tiêu hóa. Những người có nguy cơ nhồi máu cơ tim cao có thể sử dụng aspirin hàng ngày, nhưng nếu sử dụng aspirin với liều cao để dự phòng ung thư đại trực tràng, thì nguy cơ có thể sẽ cao hơn lợi ích mà việc này mang lại. Cũng chỉ có những người có nguy cơ ung thư đại tràng rất cao mới cần cân nhắc đến việc sử dụng NSAIDs để dự phòng ung thư.

Không hút thuốc lá

Đa số mọi người đều biết rằng, hút thuốc lá có thể gây ung thư phổi và nhồi máu cơ tim, nhưng lại không biết rằng, hút thuốc lá có thể làm tăng nguy cơ bị ung thư đại trực tràng. Người hút thuốc có nguy cơ bị mắc ung thư đại trực tràng cao hơn 18% và có nguy cơ tử vong vì ung thư đại trực tràng cao hơn 25% so với những người không hút thuốc. Một phân tích năm 2009 được tiến hành bởi Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ chỉ ra rằng, những người đã từng hút thuốc lá trong vòng 40 năm hoặc chưa bao giờ cai thuốc lá khi ở tuổi 40 sẽ có nguy cơ bị ung thư đại trực tràng cao hơn từ 30-50%.

Tránh ăn thịt đỏ

Thịt đỏ có vẻ như là món ăn không được tốt cho hệ tiêu hóa của bạn lắm. Rất nhiều nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa việc tiêu thụ thịt đỏ và tăng nguy cơ ung thư đại trực ràng, đặc biệt là thịt đỏ chế biến sẵn, có nhiều muối, hun khói hoặc đã qua xử lý như xúc xích, hotdog. Nếu bạn không thể sống được nếu không ăn thịt đỏ, thì bạn nên hạn chế lượng thịt đỏ mà mình tiêu thụ xuống dưới 2 lần/tuần, mỗi lần không quá 110g thịt, và cố gắng hãy chọn các miếng thịt nạc, đã cắt bỏ mỡ và cố gắng không nướng thịt.

Không uống quá nhiều rượu

Uống quá nhiều rượu sẽ làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng của bạn. Một phân tích năm 2010 chứng minh rằng, những người uống từ 2-3 ly rượu/ngày sẽ có nguy cơ bị ung thư đại trực tràng cao hơn 21% so với những người không bao giờ uống rượu hoặc thỉnh thoảng mới uống. Những người uống nhiều hơn 4 ly/ngày có nguy cơ cao hơn 52%. Và điều này đúng cho mọi loại đồ uống có cồn. Nguyên nhân một phần của việc tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng là vì những người uống nhiều thường sẽ có ít lượng axit folic hơn (axit folic có thể giúp bảo vệ bạn khỏi bệnh ung thư). Nếu bạn sử dụng đồ uống có cồn, tốt nhất, bạn nên uống đúng như lượng khuyến nghị là 1 ly/ngày với nữ và 2 ly/ngày với nam.

Bổ sung đủ canxi và vitamin D

Bổ sung đủ canxi và vitamin D có thể giúp dự phòng tình trạng ung thư đại trực tràng, nhưng bạn cũng không nên lạm dụng 2 chất này. Bạn chỉ cần bổ sung đủ lượng vitamin D và canxi theo khuyến nghị là được. Lượng canxi khuyến nghị cho phụ nữ 19-50 tuổi và nam giới 19-70 tuổi là 1000mg, và +50mg cho nam giới trên 70 tuổi và nữ giới itrên 50 tuổi. Lượng vitamin D khuyến nghị là 600IU/ngày với nam giới và nữ giới dưới 70 tuổi và 800IU/ngày với những người trên 70 tuổi.

Theo dõi số đo vòng 2 của bạn

Béo phì có liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng, đặc biệt là với nam giới. Và có một số bằng chứng cho thấy rằng, béo bụng là yếu tố nguy cơ quan trọng nhất. Nam giới dưới 50 tuổi bị béo bụng thì nguy cơ có các tế bào tiền ung thư đại trực tràng cũng tương đương với nam giới gầy trên 50 tuổi, theo kết quả của một nghiên cứu năm 2010. Và vì béo bụng cũng làm tăng nguy cơ mắc phải rất nhiều bệnh lý khác, từ bệnh tim mạch cho đến bệnh tiểu đường, nên bạn cần phải giảm số đo vòng bụng của bạn.

Ăn mâm xôi đen

Mặc dù các bằng chứng về lợi ích của việc ăn mâm xôi đen không thuyết phục bằng các bằng chứng về lợi ích của việc cai thuốc lá, nhưng cũng đã có một vài nghiên cứu trong phòng thí nghiệm chỉ ra rằng, ăn mâm xôi đen có thể làm giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng của bạn. Và không chỉ có mâm xôi đen, ăn đa dạng trái cây và rau xanh nói chung có thể làm giảm nhẹ nguy cơ bị ung thư đại trực tràng của bạn, trong khi ăn không đủ trái cây và rau xanh có thể sẽ làm nguy cơ ung thư tăng lên. Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ khuyến nghị, bạn nên ăn từ 5 khẩu phần trái cây và rau xanh trở lên mỗi ngày.

Luyện tập

Nếu bạn thực sự muốn giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng của bạn xuống, thì hãy tích cực luyện tập. Có những bằng chứng rất mạnh mẽ chỉ ra rằng, luyện tập thể thao sẽ làm giảm nguy cơ ung thư và polyp đại trực tràng, và lối sống thụ động sẽ làm tăng những nguy cơ này. Một nghiên cứu chỉ ra rằng, luyện tập có thể làm giảm nguy cơ ung thư đại tràng đi 25% mặc dù luyện tập có vẻ như không liên quan đến ung thư trực tràng. Vậy thì bạn nên luyện tập ở mức nào? Hãy luyện tập ở mức độ trung bình hoặc nặng ít nhất 30 phút/lần, ít nhất 5 ngày/tuần, theo khuyến nghị của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ. Lợi ích mà bạn thu được sẽ lớn hơn nếu bạn luyện tập 45-60 phút mỗi lần.

Khám sàng lọc

Sàng lọc ung thư đại trực tràng là một trong số rất ít loại sàng lọc có thể dự phòng được bệnh ung thư. Khám sàng lọc nên được bắt đầu khi bạn 50 tuổi và các lựa chọn bao gồm nội soi đại tràng, nội soi đại tràng sigma, và xét nghiệm máu trong phân. Mặc dù xét nghiệm máu trong phân không phải là loại xét nghiệm đặc hiệu để phát hiện ung thư đại trực tràng (như nội soi đại tràng) nhưng nếu được tiến hành đúng thì cũng có thể làm giảm nguy cơ mắc và tử vong do ung thư đại trực tràng. Cũng có rất nhiều lựa chọn khác dành cho bạn, phụ thuộc vào vấn đề cũng như mong muốn của từng người.

Biết rõ về tiền sử gia đình

Yếu tố di truyền đóng một vai trò quan trọng trong ung thư đại trực tràng, Khoảng 20% số người bị ung thư đại trực tràng có người thân cũng mắc căn bệnh này. Bạn nên tìm hiểu xem trong số những người thân của mình, có ai bị ung thư đại trực tràng hoặc polyp hay không. Nếu có, bạn cũng nên tìm hiểu về việc họ mắc bệnh khi bao nhiêu tuổi. Nếu những người thân nhất của bạn (bố mẹ, anh chị em hoặc con cái) mắc bệnh trước tuổi 60 hoặc có nhiều hơn 1 người trong số những người này mắc bệnh, thì bạn nên được khám sàng lọc ung thư đại trực tràng sớm hơn, ngay từ khi 40 tuổi, hoặc sớm hơn 10 năm so với tuổi mà người thân của bạn được chẩn đoán mắc bệnh.

Cân nhắc đến việc tư vấn di truyền

Khoảng 10% số trường hợp ung thư đại trực tràng là do khiếm khuyến hoặc đột biến trong gen. Ung thư đại trực tràng di truyền không polyp và đa polyp trực tràng gia đình là hai dạng ung thư đại trực tràng thường liên quan đến gen nhất. Nếu bạn có người thân nhất bị ung thư đại trực tràng hoặc các loại ung thư liên quan, ví dụ như lạc nội mạc tử cung, và nếu bệnh xuất hiện ở ít nhất 2 thế hệ trong gia đình bạn, thì bạn nên trao đổi với bác sỹ về xét nghiệm gen gây ung thư đại tràng của mình. Trong nhiều trường hợp, bạn sẽ cần tiến hành nhiều xét nghiệm và thậm chí là cả phẫu thuật nữa.

Uống trà xanh

Có một vài báo cáo cho thấy rằng trà xanh có thể giúp dự phòng ung thư, nhưng thông tin vẫn còn có rất nhiều tranh cãi. Một nghiên cứu trên nam giới Trung Quốc vào năm 2011 chỉ ra rằng những người thường xuyên uống trà xanh sẽ giảm được khoảng 54% nguy cơ ung thư đại trực tràng. Các nghiên cứu vẫn đang được tiến hành để xác định vai trò của trà xanh trong việc dự phòng nhiều loại ung thư khác nhau, bao gồm cả ung thư phổi và ung thư tụy. Mặc dù kết luận chính thức vẫn chưa được đưa ra, nhưng việc uống trà xanh được coi là khá an toàn, do vậy, bạn có thể uống trà xanh ở mức độ vừa phải vì biết đâu, lại có thể giảm được nguy cơ ung thư đại trực tràng thì sao?

Thông tin thêm trong bài viết: 5 dấu hiệu ung thư đại trực tràng phụ nữ cần chú ý

 

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Health)
Bình luận
Tin mới
  • 03/05/2026

    6 triệu chứng bạn không nên bỏ qua

    Hầu hết các cơn đau nhức hiếm khi là vấn đề lớn. Nhưng có một số triệu chứng quan trọng mà bạn nên kiểm tra càng sớm càng tốt. Hãy đi khám bác sĩ nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây.

  • 02/05/2026

    4 loại hạt tốt nhất giúp hạ đường huyết tự nhiên

    Ăn các loại hạt có thể giúp giữ mức đường huyết ổn định bằng cách làm chậm quá trình tiêu hóa và ngăn ngừa sự tăng đột biến. Vậy những loại hạt nào giúp hạ đường huyết tự nhiên?

  • 02/05/2026

    Đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh: Có hiệu quả không?

    Việc đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh, bằng các phương pháp như xông hoặc tập thể dục, có thể giúp giảm các triệu chứng nghẹt mũi, ho và đau họng. Tuy nhiên, hiệu quả tạm thời này không có nghĩa là bạn có thể nhanh chóng khỏi cảm lạnh.

  • 01/05/2026

    Cách thoa kem chống nắng đúng cách

    Bạn không phải là người duy nhất bị cháy nắng dù đã dành thời gian thoa kem chống nắng. Các chuyên gia khuyên bạn nên thoa kem chống nắng hàng ngày, nhưng không phải lúc nào cũng cung cấp hướng dẫn sử dụng đúng cách.

  • 30/04/2026

    3 cách ăn quả lựu tốt nhất giúp chống lão hóa

    Quả lựu từ lâu được xem là thực phẩm hỗ trợ làm đẹp da nhờ giàu chất chống oxy hóa. Các hoạt chất này giúp bảo vệ tế bào, làm chậm lão hóa, nên lựu được ứng dụng rộng rãi trong mỹ phẩm và thực phẩm chức năng.

  • 30/04/2026

    Rối loạn tiêu hóa ở người cao tuổi

    Khi tuổi thọ trung bình ngày càng tăng, điều quan trọng cần phải chú trọng là những thay đổi của cơ thể khi quá trình lão hóa bắt đầu. Những thay đổi về đường tiêu hóa ở người cao tuổi rất là phổ biến, dẫn đến rối loạn tiêu hóa. Một số rối loạn tiêu hóa là do sinh lý, còn lại là do bệnh lý của người cao tuổi ảnh hưởng tới hệ tiêu hóa.

  • 29/04/2026

    Cách dùng rau mồng tơi chữa lành da mụn trứng cá

    Mồng tơi không chỉ là loại rau quen thuộc trong những bát canh giải nhiệt ngày hè mà còn là nguồn dưỡng chất tốt cho làn da. Với đặc tính mát, chứa nhiều chất nhầy và vitamin, mồng tơi từ lâu đã được sử dụng như một phương thuốc tự nhiên để hỗ trợ làm dịu làn da trứng cá.

  • 29/04/2026

    Dinh dưỡng hỗ trợ trí nhớ trong mùa thi

    Mùa thi cử luôn là giai đoạn căng thẳng, đòi hỏi sự nỗ lực bền bỉ và khả năng tập trung cao độ từ các sĩ tử. Trong bối cảnh áp lực học tập đè nặng, bộ não cơ quan điều khiển thầm lặng của mỗi người buộc phải hoạt động với cường độ liên tục. Để giúp các em vượt qua thử thách này với sự minh mẫn và hiệu suất tối ưu, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về dinh dưỡng khoa học, cung cấp đủ dinh dưỡng để bảo vệ sức khỏe trí não lâu dài.

Xem thêm