Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Món ăn thuốc cho người bị rối loạn tiêu hóa do lạnh

Rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy rất hay gặp trong mùa đông do trời lạnh làm sức đề kháng suy giảm, do ăn uống thức ăn sống lạnh,...

Người bệnh có biểu hiện đau bụng liên miên, sôi bụng, sợ lạnh, sợ gió, đau đầu, mình lạnh, không khát, đại tiện lỏng, rêu lưỡi trắng dày, mạch phù hoãn hay nhu hoãn. Phép trị: giải biểu, tán hàn (ôn hàn táo thấp hay ôn trung táo thấp). Sau đây là một số món ăn thuốc hỗ trợ trị rối loạn tiêu hóa do lạnh.

Cháo bạch truật vỏ quýt: bạch truật 24g, vỏ quýt 14g, gạo tẻ 80g. Bạch truật, vỏ quýt được gói bằng vải xô, cùng nấu với gạo tẻ, nấu nhỏ lửa, cháo chín thì bỏ bã, có thể thêm đường, muối, gia vị. Dùng cho người bị tiêu chảy, đầy bụng chán ăn.

Cá bống kho tiêu gừng: cá bống liều lượng tùy ý, làm sạch, thêm gừng tươi, tiêu ớt, gia vị, kho khô nhừ. Dùng cho người cao tuổi, trẻ em, phụ nữ có thai hoặc sau sinh; người ăn kém, chậm tiêu, tiêu chảy, kiết lỵ.

Cháo phụ tử: gạo tẻ 50g, phụ tử tán bột 5g, bột gừng khô 2g, hành 2 củ đã thái mỏng, đường trắng hoặc đường đỏ vừa đủ. Gạo vo sạch nấu cháo, cháo chín nhừ cho phụ tử, hành gừng, khuấy đều, ăn nóng. Dùng tốt cho người đau mỏi thắt lưng, lạnh chi, liệt dương, di niệu (người già suy nhược hư hàn), tiêu chảy do lạnh.

Xi rô gừng tươi mạch nha tốt cho người tỳ vị hư nhược; lạnh gây nôn ói, trẻ nhỏ nôn ói tiêu chảy.

Cháo gừng nghệ: bột gừng khô 3g, bột nghệ 3g, gạo tẻ 80-100g, cùng đem nấu cháo. Có thể cho thêm chút đường, ăn nóng. Dùng cho người tỳ vị hư hàn, đau quặn vùng thượng vị, nôn ói tiêu chảy.

Cháo lá lốt: cành nụ lá lốt khô 30g, hồ tiêu 30g, quế 12g, cùng tán mịn; mỗi lần dùng 9g, gạo tẻ 80g. Lấy 1 nắm hành tươi đun lấy nước bỏ bã, cho gạo tẻ nấu cháo. Cháo chín cho bột thuốc vào khuấy đều, ăn khi đói. Hoặc lá lốt tươi thái nhỏ 20-30g và bột quế tiêu 6g, cùng cho vào khuấy đều. Dùng tốt cho người bị đầy bụng không tiêu, chán ăn do hư hàn, hàn thấp.

Cháo riềng: kê hoặc bột mỳ 100g, riềng đập giập 6g, đem nấu thành cháo, ăn khi đói. Dùng tốt cho người cao tuổi đầy bụng, lạnh bụng, không tiêu, đau tức vùng bụng và vùng hạ sườn.

Thịt bò kho gừng: thịt bò 200g thái lát, gừng tươi 30-40g gọt vỏ đập giập. Trộn bóp đều gừng và các gia vị khác như tỏi, bột tiêu, mắm muối với thịt bò lát, để 15-30 phút cho ngấm đều, đặt lên bếp đun nhỏ lửa cho đến khi chín nhừ. Dùng cho người ăn uống không tiêu đầy trướng bụng.

Bánh bột bạch truật can khương: gừng khô 60g, bạch truật 120g, đại táo bỏ hạt 250g cùng đem tán thành bột mịn, thêm chút hồ nước nhào thành bánh, hấp chín, ăn khi đói, cách ngày ăn 1 lần. Dùng cho người bị tiêu chảy do hư hàn.

Xi-rô gừng tươi mạch nha: gừng tươi 10g, đường nha (di đường) 30g. Gừng rửa sạch, đập giập, cho cùng với di đường vào ấm, cho nước sôi pha hãm trong 10 phút, uống nóng. Dùng cho người tỳ vị hư nhược; lạnh gây nôn ói, trẻ nhỏ nôn ói tiêu chảy.

Nước dấm nóng đinh hương: nụ đinh hương 2 cái, dấm ăn 50ml, cho vào bát, đun cách thủy 10 phút, uống nóng. Thích hợp cho người đau quặn bụng do lạnh.

Nước sắc riềng táo: riềng 8-12g, đại táo 3 quả. Hai vị cho vào nồi, thêm 300ml sắc hãm còn khoảng 100ml, chia 2 lần uống trong ngày. Dùng tốt cho người bị đầy bụng, đau quặn, nôn mửa.

Nước đường gừng ớt: ớt đỏ chín tươi 10-15g, gừng tươi 12-15g, đường đỏ vừa đủ, nấu hoặc hãm nước uống. Dùng cho người ăn kém chậm tiêu, đau bụng do lạnh.

Nước hãm tử tô tiêu gừng: bột tiêu 3g, gừng tươi 6g, tử tô 6g. Sắc hoặc hãm uống. Dùng cho người bị đau quặn bụng do lạnh, nôn thổ, rối loạn tiêu hóa.

Nước sắc ích trí nhân: ích trí nhân 60g, sắc đặc uống. Dùng cho người đầy bụng tiêu chảy, ngủ gà, mệt mỏi.

Rượu nóng muối rang: Rượu hâm nóng 60-80ml, muối rang nóng 1g cùng đem khuấy đều uống. Dùng tốt cho người đau quặn vùng bụng ngực do lạnh (lãnh khí tâm thống).

Để có hệ tiêu hóa khỏe mạnh, nên ăn uống đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, ăn chín uống sôi, thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng; tránh ăn sữa chua, đồ chiên rán, hạn chế đồ uống có ga, cà phê và các loại bánh kẹo nhiều đường, thực phẩm chế biến sẵn... Ăn uống đúng bữa, nhai kỹ. Ăn nhiều rau xanh, giảm bớt thịt và các chất đạm. Luyện tập thể dục thể thao điều độ tốt cho tim mạch, cơ bắp mà còn giúp bài tiết cũng như cân bằng nhu động ruột. Giữ vệ sinh môi trường xung quanh, luôn rửa tay trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Món ăn, bài thuốc giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh

BS. Phương Thảo - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 03/04/2026

    Mất điều hòa vận động

    Chứng mất điều hòa vận động có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động hàng ngày của người mắc bệnh. Vậy tình trạng này là gì, nguyên nhân gây ra bệnh và biện pháp điều trị như thế nào? Cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

Xem thêm