Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hồi phục tâm lý và thể chất sau sinh

Có thể bạn đã lên một danh sách dài những dự định cần hoàn thành trong thời gian nghỉ thai sản. Tuy nhiên, bạn nhận ra rằng mình quên mất một điều: đó không phải là một kì nghỉ. Thay vào đó, đó là thời gian để hồi phục, để hiểu hơn về con bạn và học cách làm mẹ. Bạn có thể quên những điều khác nhưng đừng quên ba điều trên.

Quá trình hồi phục rất quan trọng. Cơ thể bạn vừa trải qua một sự thay đổi lớn trong 9 tháng qua; đừng kì vọng nó trở về bình thường trong chốc lát. Trong khi xã hội của chúng ta thường cho rằng phụ nữ “hồi phục” sau 6 - 12 tuần – khi họ đã có thể sinh hoạt tình dục và trở lại làm việc – thì nhiều người mất tới 9 tháng tiếp theo để trở lại bình thường.

Vậy nên hãy thư giãn và làm theo những gợi ý sau:

  • Đi ngủ khi trẻ đã ngủ. Vài tháng đầu làm mẹ gần như là quãng thời gian mệt mỏi nhất. Đừng nên tranh thủ hoàn thành các việc khi trẻ ngủ. Dần dần, khi bạn đã lấy lại được sức lực, bạn có thể giữ tỉnh táo lâu hơn.
  • Cố gắng ra khỏi nhà mỗi ngày. Dù đôi khi chỉ là đi bộ vài vòng quanh nhà. Ánh nắng và không khí trong lành sẽ giúp bạn cảm thấy yêu đời.
  • Chia sẻ việc nhà và hài lòng với cuộc sống hơn. Nhờ chồng, người thân, bạn bè giúp đỡ nấu nướng, dọn dẹp và trợ giúp nếu cần. Đừng quá đặt nặng việc nhà cửa phải tuyệt đối sạch sẽ tươm tất.
  • Chăm sóc cẩn thận vùng đáy chậu. Nếu vùng đó bị rách khi sinh hoặc phải cắt tầng sinh môn, giữ vệ sinh sạch sẽ, dùng nước ấm để rửa hoặc ngâm vùng chậu không chỉ giúp làm sạch mà còn làm dịu vết đau. Bạn có thể giảm sưng tấy bằng túi nước đá hoặc miếng đệm nước làm lạnh.
  • Ăn uống đúng cách. Tức là khẩu phần ăn lành mạnh như khi còn đang mang thai và kiêng rượu nếu đang cho con bú.
  • Chú ý các dấu hiệu bất thường. Nếu bạn đột nhiên chảy máu lại, nhiễm trùng sốthoặc cảm thấy đau vùng chậu, hãy gọi ngay cho bác sỹ. .

Cảm thấy xuống tinh thần

Cảm giác ủ rũ sau sinh (baby blues) không phải là không có thật. Sau khi cơn mệt mỏi sau sinh đi qua thì cơn mệt mỏi của quá trình làm mẹ - cùng với việc ngủ ít hơn – lại tới (với sự đóng góp của sụt giảm hormone), làm bạn xuống tinh thần, khóc lóc, trầm cảm. Điều này hoàn toàn bình thường và thường biến mất trong vòng 10 ngày.

Nếu cảm giác ủ rũ vẫn tồn tại thậm chí nặng hơn, có thể bạn đang bị trầm cảm sau sinh. Các triệu chứng khác bao gồm:

  • Cảm thấy bồn chồn, cáu kỉnh, lo âu
  • Không còn thoải mái và hài lòng với cuộc sống
  • Không ăn ngon miệng
  • Ít sức sống và động lực (không liên quan đến thiếu ngủ)
  • Gặp vấn đề với giấc ngủ hoặc thức dậy quá sớm vào buổi sáng.
  • Cảm thấy vô dụng, vô vọng hoặc có lỗi
  • Cảm thấy không muốn sống
  • Ít quan tâm đến đứa trẻ
  • Sụt cân hoặc tăng cân không lý do

Nếu bạn có vài triệu chứng trên trong hơn một tuần hoặc 2 tuần, hãy hỏi bác sỹ hoặc trao đổi với người thân để tìm sự trợ giúp kịp thời.

Trầm cảm sau sinh không phải là một quá trình bình thường. Sự hỗ trợ của những người xung quanh, các liệu pháp tâm lý, yoga và thiền thông thường sẽ giúp bạn hồi phục. Tuy nhiên, đôi khi bạn phải cần đến sự điều trị của các bác sỹ . Hãy nhờ đến sự giúp đỡ nếu bạn cảm thấy cần.

Bình luận
Tin mới
  • 17/11/2026

    Stress ảnh hưởng đến ham muốn tình dục như thế nào?

    Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.

  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

Xem thêm