Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hồi phục tâm lý và thể chất sau sinh

Có thể bạn đã lên một danh sách dài những dự định cần hoàn thành trong thời gian nghỉ thai sản. Tuy nhiên, bạn nhận ra rằng mình quên mất một điều: đó không phải là một kì nghỉ. Thay vào đó, đó là thời gian để hồi phục, để hiểu hơn về con bạn và học cách làm mẹ. Bạn có thể quên những điều khác nhưng đừng quên ba điều trên.

Quá trình hồi phục rất quan trọng. Cơ thể bạn vừa trải qua một sự thay đổi lớn trong 9 tháng qua; đừng kì vọng nó trở về bình thường trong chốc lát. Trong khi xã hội của chúng ta thường cho rằng phụ nữ “hồi phục” sau 6 - 12 tuần – khi họ đã có thể sinh hoạt tình dục và trở lại làm việc – thì nhiều người mất tới 9 tháng tiếp theo để trở lại bình thường.

Vậy nên hãy thư giãn và làm theo những gợi ý sau:

  • Đi ngủ khi trẻ đã ngủ. Vài tháng đầu làm mẹ gần như là quãng thời gian mệt mỏi nhất. Đừng nên tranh thủ hoàn thành các việc khi trẻ ngủ. Dần dần, khi bạn đã lấy lại được sức lực, bạn có thể giữ tỉnh táo lâu hơn.
  • Cố gắng ra khỏi nhà mỗi ngày. Dù đôi khi chỉ là đi bộ vài vòng quanh nhà. Ánh nắng và không khí trong lành sẽ giúp bạn cảm thấy yêu đời.
  • Chia sẻ việc nhà và hài lòng với cuộc sống hơn. Nhờ chồng, người thân, bạn bè giúp đỡ nấu nướng, dọn dẹp và trợ giúp nếu cần. Đừng quá đặt nặng việc nhà cửa phải tuyệt đối sạch sẽ tươm tất.
  • Chăm sóc cẩn thận vùng đáy chậu. Nếu vùng đó bị rách khi sinh hoặc phải cắt tầng sinh môn, giữ vệ sinh sạch sẽ, dùng nước ấm để rửa hoặc ngâm vùng chậu không chỉ giúp làm sạch mà còn làm dịu vết đau. Bạn có thể giảm sưng tấy bằng túi nước đá hoặc miếng đệm nước làm lạnh.
  • Ăn uống đúng cách. Tức là khẩu phần ăn lành mạnh như khi còn đang mang thai và kiêng rượu nếu đang cho con bú.
  • Chú ý các dấu hiệu bất thường. Nếu bạn đột nhiên chảy máu lại, nhiễm trùng sốthoặc cảm thấy đau vùng chậu, hãy gọi ngay cho bác sỹ. .

Cảm thấy xuống tinh thần

Cảm giác ủ rũ sau sinh (baby blues) không phải là không có thật. Sau khi cơn mệt mỏi sau sinh đi qua thì cơn mệt mỏi của quá trình làm mẹ - cùng với việc ngủ ít hơn – lại tới (với sự đóng góp của sụt giảm hormone), làm bạn xuống tinh thần, khóc lóc, trầm cảm. Điều này hoàn toàn bình thường và thường biến mất trong vòng 10 ngày.

Nếu cảm giác ủ rũ vẫn tồn tại thậm chí nặng hơn, có thể bạn đang bị trầm cảm sau sinh. Các triệu chứng khác bao gồm:

  • Cảm thấy bồn chồn, cáu kỉnh, lo âu
  • Không còn thoải mái và hài lòng với cuộc sống
  • Không ăn ngon miệng
  • Ít sức sống và động lực (không liên quan đến thiếu ngủ)
  • Gặp vấn đề với giấc ngủ hoặc thức dậy quá sớm vào buổi sáng.
  • Cảm thấy vô dụng, vô vọng hoặc có lỗi
  • Cảm thấy không muốn sống
  • Ít quan tâm đến đứa trẻ
  • Sụt cân hoặc tăng cân không lý do

Nếu bạn có vài triệu chứng trên trong hơn một tuần hoặc 2 tuần, hãy hỏi bác sỹ hoặc trao đổi với người thân để tìm sự trợ giúp kịp thời.

Trầm cảm sau sinh không phải là một quá trình bình thường. Sự hỗ trợ của những người xung quanh, các liệu pháp tâm lý, yoga và thiền thông thường sẽ giúp bạn hồi phục. Tuy nhiên, đôi khi bạn phải cần đến sự điều trị của các bác sỹ . Hãy nhờ đến sự giúp đỡ nếu bạn cảm thấy cần.

Bình luận
Tin mới
  • 25/05/2026

    Bổ sung kẽm có thực sự giúp cải thiện giấc ngủ và năng lượng?

    Giấc ngủ là một hành vi sinh lý thiết yếu, giúp điều hòa hoạt động của cơ thể ở mọi lứa tuổi. Chất lượng giấc ngủ tốt có liên quan mật thiết đến trí nhớ, khả năng học tập và sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng rối loạn giấc ngủ ngày càng gia tăng, bao gồm ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), hội chứng chân không yên (RLS), mất ngủ và thiếu ngủ kéo dài. Tỷ lệ rối loạn giấc ngủ ở người trẻ được ghi nhận khá cao, ảnh hưởng rõ rệt đến hiệu suất làm việc, năng suất cá nhân và tạo ra gánh nặng kinh tế lớn cho xã hội.

  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

Xem thêm