Hội chứng HELLP: tai biến sản khoa nguy hiểm

Một số phụ nữ có thai bị chứng huyết áp cao có thể xuất hiện một hội chứng gọi là HELLP.

HELLP là biến chứng rất nặng của tiền sản giật với các chữ viết tắt đại diện cho:

• H – Hemolysis (Tán huyết): Hồng cầu bị vỡ hàng loạt
• EL – Elevated liver enzymes (Tăng men gan): Dấu hiệu cho thấy gan bị tổn thương
• LP – Low platelet count (Số lượng tiểu cầu thấp): Giảm chức năng đông máu

Hội chứng HELLP hiếm khi xảy ra nhưng lại là một cấp cứu sản khoa rất nghiêm trọng. Cứ 10 phụ nữ mang thai với chứng tiền sản giật hoặc sản giật thì có 1- 2 người (khoảng 10- 20%)  gặp phải hội chứng HELLP.

Tiền sản giật có thể xảy ra sau tuần thứ 20 thai kỳ hoặc ngay sau khi vừa mang thai, là một biến chứng thường gặp ở những người phụ nữ bị huyết áp cao và các cơ quan như gan, thận thường không thể hoạt động bình thường. Một số dấu hiệu của tiền sản giật bao gồm có protein niệu, thay đổi thị giác và đau đầu dữ dội. Sản giật là một biến chứng xuất hiện sau tiền sản giật có thể gây co giật ở phụ nữ mang thai.

Dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng HELLP

Dấu hiệu của HELLP có thể xuất hiện trong thai kỳ hoặc sau khi sinh. Phần lớn những phụ nữ mắc hội chứng HELLP đều biểu hiện triệu chứng trước tuần thứ 37, tuy nhiên một số ít những người khác lại chỉ xuất hiện triệu chứng sau khi họ sinh con.

Các triệu chứng của HELLP

• Nhìn mờ
• Mệt mỏi (cực kỳ kiệt sức)
• Tăng cân nhanh và bị sưng phù
• Đau đầu
• Buồn nôn, nôn
• Chảy máu mũi hoặc xuất huyết không thể cầm được tại vị trí khác
• Co giật
• Đau bụng trên

Trường hợp bạn xuất hiện những triệu chứng trên, hãy đến bệnh viện ngay lập tức.

Chẩn đoán hội chứng HELLP

Các bác sỹ sẽ tiến hành kiểm tra để xác định xem bạn:

• Có bị đau bụng, nhất là vùng bụng trên hay không
• Có gan to hay không
• Có bị huyết áp cao hay không
• Có bị sưng phù ở chân hay không

Ngoài ra, các xét nghiệm chức năng gan cũng được thực hiện để kiểm tra nồng độ men gan trong máu cũng như xét nghiệm số lượng tiểu cầu. Phương pháp chụp cắt lớp có thể giúp xác định mức độ xuất huyết tại gan.

Điều trị

Nếu được chẩn đoán mắc hội chứng HELLP, bác sỹ sẽ kê thuốc để giúp kiểm soát huyết áp và phòng co giật. Đôi khi, tình trạng xuất huyết sẽ yêu cầu cần phải truyền máu.

Những phụ nữ bị mắc hội chứng HELLP cần phải sinh càng sớm càng tốt ngay cả khi thai nhi ít hơn 37 tuần tuổi. Việc sinh sớm là cần thiết để làm giảm thiểu các nguy cơ gây hại cho cả mẹ và con.

Đối với những bà mẹ bị hội chứng HELLP, bác sỹ có thể kê thuốc corticosteroid để kích thích sự phát triển phổi của trẻ. Việc chuyển dạ có thể cần phải sử dụng thuốc kích thích đẻ. Một số phụ nữ sẽ phải dùng phương pháp sinh mổ.

Nếu không được điều trị sớm và kịp thời, khoảng 25% trường hợp mắc hội chứng HELLP sẽ gặp phải các biến chứng rất nghiêm trọng và thậm chí tử vong.

Nguyên nhân gây hội chứng HELLP

Hiện vẫn chưa rõ nguyên nhân. Tuy nhiên, nếu bạn đã từng bị hội chứng này, bạn sẽ có nguy cơ tái phát nó tới 25% trong lần mang thai tiếp theo.

Việc giảm thiểu những nguy cơ của hội chứng HELLP có thể được thực hiện bằng cách tiến hành thăm khám định kỳ ngay từ giai đoạn sớm của thai kỳ và trong suốt thời gian mang thai. Nhờ đó, các bác sỹ có thể phát hiện sớm và điều trị kịp thời nếu bạn có những dấu hiệu của hội chứng nguy hiểm này. 

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Tai biến sản khoa: Vỡ tử cung