Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Dấu hiệu và triệu chứng có thể gặp khi lo lắng quá mức trong các kỳ thi

Đứng trước các kỳ thi quan trọng thì việc lo lắng là không thể tránh khỏi, tuy nhiên việc lo lắng quá mức có thể gây ra chứng lo lắng khi thi cử làm ảnh hưởng đến kết quả kỳ thi.

Lo lắng khi thi là một dạng lo lắng về kết quả được đặc trưng bởi sợ hãi, lo lắng, căng thẳng, và thậm chí là cảm giác ốm yếu khi đối mặt với kỳ thi. Nhiều người bị căng thẳng hoặc lo lắng trước kỳ thi. Trên thực tế, một chút lo lắng thực sự có thể giúp bạn vượt qua kỳ thi tốt hơn. Tuy nhiên, khi sự lo lắng này trở nên quá mức và thực sự cản trở thành tích trong một kỳ thi, thì nó được gọi là chứng lo lắng khi thi.

Các triệu chứng của chứng lo âu khi thi cử

Các triệu chứng của chứng lo lắng khi kiểm tra có thể khác nhau đáng kể và từ nhẹ đến nặng. Một số học sinh chỉ trải qua các triệu chứng nhẹ của chứng lo lắng khi thi và vẫn có thể làm bài khá tốt trong các kỳ thi. Những học sinh khác gần như mất khả năng thi vì lo lắng, điều này có thể dẫn đến kết quả làm bài thi kém hoặc thậm chí lên cơn hoảng sợ trước hoặc trong khi thi.

Các triệu chứng thể chất của chứng lo lắng khi thi bao gồm:

  • Đổ mồ hôi
  • Rùng mình
  • Tim đập loạn nhịp
  • Khô miệng
  • Ngất xỉu
  • Buồn nôn

Những trường hợp nhẹ hơn của tình trạng lo lắng về bài thi có thể gây ra cảm giác cồn cào trong bụng, trong khi những trường hợp nghiêm trọng hơn có thể thực sự khiến học sinh bị suy nhược cơ thể. Có trường hợp thậm chí có thể bị nôn mửa hoặc tiêu chảy trước khi thi.

Các triệu chứng cảm xúc của chứng lo lắng khi thi cử có thể bao gồm:

  • Trầm cảm
  • Lòng tự trọng thấp
  • Tức giận
  • Cảm giác tuyệt vọng
  • Phiền muộn
  • Cảm giác hụt ​​hẫng

Học sinh thường cảm thấy bất lực trong việc thay đổi hoàn cảnh của mình hoặc coi thường và trách móc bản thân về các triệu chứng và kết quả bài kiểm tra kém.

Các triệu chứng nhận thức và hành vi có thể bao gồm:

  • Lo lắng
  • Tránh hoàn toàn các bài thi 
  • Hay quên
  • Thiếu tự tin
  • Tự nói chuyện tiêu cực

Trong một số trường hợp, sự lo lắng về bài kiểm tra có thể trở nên nghiêm trọng đến mức học sinh sẽ bỏ học để tránh nguồn gốc của nỗi sợ hãi. Lạm dụng chất gây nghiện cũng có thể xảy ra vì nhiều học sinh cố gắng tự điều trị chứng lo âu của mình bằng cách dùng các loại thuốc giảm đau như thuốc kê đơn và rượu.

Sự lo lắng khi làm bài thi khiến bạn rất khó tập trung trong kỳ thi. Nhiều người mắc chứng lo lắng về bài kiểm tra nói rằng họ đã bỏ qua các câu trả lời cho bài kiểm tra mặc dù họ đã nghiên cứu kỹ lưỡng thông tin và chắc chắn rằng họ biết câu trả lời cho các câu hỏi. Tự nói chuyện tiêu cực, khó tập trung vào bài kiểm tra và suy nghĩ chạy đua cũng là những triệu chứng nhận thức phổ biến của chứng lo lắng về bài kiểm tra.

Nguyên nhân của chứng lo âu khi thi

Có một số yếu tố khác nhau có thể khiến học sinh cảm thấy lo lắng khi đối mặt với các bài kiểm tra. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc cha mẹ đặt quá nhiều áp lực học tập lên con cái của họ có thể góp phần gây ra chứng lo lắng khi thi. Một học sinh đang trải qua áp lực này của cha mẹ có nhiều khả năng gặp phải các triệu chứng lo lắng về thể chất trong các bài thi cũng như lo lắng nhiều hơn trước và trong các kỳ thi.

Một số nguyên nhân tiềm ẩn khác của chứng lo lắng khi kiểm tra bao gồm:

  • Kết quả thi thử trong quá khứ kém. Những học sinh đã làm bài kém trong các bài kiểm tra trước đây có thể có nhiều khả năng cảm thấy lo lắng hơn trong tương lai.
  • Thiếu sự chuẩn bị. Việc trì hoãn hoặc không học cho kỳ thi có thể làm tăng mức độ lo lắng trong quá trình kiểm tra.
  • Nỗi sợ thất bại. Những học sinh có sự kết nối ý thức về giá trị bản thân với điểm kiểm tra của họ sẽ phải trải qua rất nhiều áp lực để đạt thành tích tốt. Áp lực cao để thực hiện tốt sau đó có thể dẫn đến lo lắng nhiều hơn.

Chứng lo lắng cũng có thể tự tăng lên. Một khi học sinh đã trải qua một số mức độ lo lắng về bài kiểm tra vì bất kỳ lý do gì, cho dù đó là do sự chuẩn bị không tốt hay do áp lực từ bên ngoài cao từ giáo viên hoặc cha mẹ, thì các em có nhiều khả năng sẽ gặp lại sự lo lắng tương tự trong tương lai. Học sinh có thể trở nên sợ hãi khi trải qua các triệu chứng lo lắng, đến nỗi các em càng sợ hãi các tình huống thi cử hơn.

Một nghiên cứu cho thấy rằng những học sinh có khuyết tật về khả năng học tập có nhiều khả năng gặp phải loại lo lắng này hơn.

Điều trị

Điều trị chứng lo âu khi thi thường bao gồm các biện pháp tự lực và trị liệu để kiểm soát mức độ căng thẳng trước và trong khi thi. Học sinh thường được hỗ trợ về các kỹ thuật học tập và kỹ năng làm bài thi để đảm bảo rằng các em có sự chuẩn bị và khả năng cần thiết để thành công trong các bài thi. Giúp học sinh tự tin vào khả năng làm bài thi của mình cũng có thể hữu ích.

Học sinh lo lắng nghiêm trọng hoặc trải qua các cơn hoảng loạn cũng có thể được kê đơn thuốc chống lo âu để giúp kiểm soát các triệu chứng này. Liệu pháp nhận thức-hành vi (CBT), liệu pháp tiếp xúc và giảm căng thẳng dựa trên chánh niệm (MBSR) là những cách tiếp cận liệu pháp tâm lý có thể hữu ích trong việc điều trị các triệu chứng của chứng lo âu thi cử.

Các cách giúp vượt qua lo lắng khi thi

May mắn thay, học sinh có thể thực hiện các bước để giảm bớt các triệu chứng lo lắng có hại này. Các biện pháp bao gồm:

  • Thực hành các chiến lược quản lý căng thẳng. Các kỹ thuật thư giãn như hít thở sâu có thể giúp các em thư giãn trước và trong khi làm bài kiểm tra.
  • Thực hiện sửa đổi lối sống. Các thói quen tự chăm sóc bản thân như ngủ đủ giấc và ăn các bữa ăn lành mạnh có thể hữu ích để kiểm soát các triệu chứng lo âu.
  • Thiết lập những thói quen tốt. Cố gắng phát triển các thói quen học tập tốt và đảm bảo rằng các em đã chuẩn bị tốt cho các bài kiểm tra. Một cách tốt để làm điều này là tự thưởng cho bản thân vì những mục tiêu các em đã đặt ra khi học tập.
  • Học cách chấp nhận sai lầm. Đừng kết nối giá trị bản thân với kết quả của bài kiểm tra. Đó là một bài kiểm tra và giá trị của các em với tư cách là một con người không phụ thuộc vào điểm số.
  • Giảm thiểu sự phân tâm. Tập trung vào bài kiểm tra và cố gắng không bị phân tâm bởi những suy nghĩ xen vào.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Mạng xã hội có liên quan đến bệnh trầm cảm?

BS. Đoàn Thu Hồng - Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM (theo WebMD) -
Bình luận
Tin mới
  • 06/03/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể nếu thường xuyên ăn tỏi sống?

    Điều gì thực sự diễn ra bên trong cơ thể khi chúng ta kiên trì ăn tỏi sống mỗi ngày? Liệu thói quen này có phải là 'chìa khóa' giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ sức khỏe tim mạch không?

  • 06/03/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và thức uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng mật ong, trà sả, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 06/03/2026

    Sức khỏe đường ruột: Chìa khóa của một hệ miễn dịch khỏe mạnh

    Hệ tiêu hóa, đặc biệt là đường ruột, không chỉ đảm nhận vai trò tiêu hóa thức ăn mà còn là trung tâm của hơn 70% hệ miễn dịch của cơ thể. Được ví như “bộ não thứ hai”, đường ruột đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể, ảnh hưởng đến cả thể chất và tinh thần. Một hệ vi sinh đường ruột cân bằng giúp cơ thể hấp thụ dinh dưỡng hiệu quả, chống lại các tác nhân gây bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Trong bài viết này, chúng ta sẽ khám phá vai trò của sức khỏe đường ruột, mối liên hệ với hệ miễn dịch và các biện pháp thiết thực để duy trì đường ruột khỏe mạnh.

  • 05/03/2026

    Trục gan – ruột – miễn dịch: Nền tảng sinh học của sức khỏe và vai trò hỗ trợ từ thảo mộc

    Sự rối loạn của trục gan – ruột – miễn dịch không chỉ ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa mà còn liên quan đến nhiều bệnh mạn tính như gan nhiễm mỡ, đái tháo đường type 2, bệnh tim mạch, rối loạn miễn dịch và một số bệnh thoái hóa thần kinh.

  • 05/03/2026

    6 điều bạn nên làm để giảm mỡ nội tạng hiệu quả, bền vững

    Mỡ nội tạng là loại mỡ ‘ẩn’ nhưng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và nguy cơ bệnh mạn tính. Tuy nhiên có thể giảm mỡ nội tạng nếu duy trì những thay đổi đúng đắn về ăn uống và lối sống.

  • 05/03/2026

    Những dấu hiệu ung thư vú ít ai ngờ tới

    Khi nhắc đến ung thư vú, đa số phụ nữ thường nghĩ ngay đến khối u bất thường.

  • 04/03/2026

    Cách sử dụng dưa chuột hỗ trợ hạ mỡ máu

    Dưa chuột được xem là thực phẩm có lợi cho người mỡ máu cao nhờ thành phần giàu nước và chất xơ. Tuy nhiên, để hỗ trợ kiểm soát mỡ máu hiệu quả, việc sử dụng dưa chuột đúng cách và hợp lý là điều không phải ai cũng nắm rõ.

  • 04/03/2026

    Đau lưng mãn tính: Nguyên nhân và giải pháp từ chuyên gia

    Đau lưng đã trở thành vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, đặc biệt phổ biến ở dân văn phòng do thói quen ngồi làm việc lâu, dễ dẫn đến thoát vị đĩa đệm. Khi cơn đau kéo dài trên 3 tháng, đó là dấu hiệu của đau lưng mãn tính. Để kiểm soát và cải thiện tình trạng này, điều quan trọng là phải hiểu rõ căn nguyên và áp dụng các giải pháp phù hợp như thay đổi thói quen và thực hiện các bài tập chuyên biệt. Bài viết này sẽ đi sâu phân tích các nguyên nhân cốt gây ra chứng đau lưng mãn tính và các phương pháp khoa học giúp điều trị đau lưng hiệu quả.

Xem thêm