Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tầm quan trọng của việc tiêm chủng cho trẻ em và người lớn

Việc tiêm chủng từ lâu đã được coi là một trong những thành tựu y học nổi bật, mang lại sự bảo vệ thiết yếu cho cả trẻ em và người lớn trước các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.

Nhờ vào vắc-xin, nhân loại đã giảm thiểu đáng kể tỷ lệ mắc bệnh, biến chứng và tử vong do các căn bệnh từng gây ra những đợt dịch bệnh nghiêm trọng. Từ việc đẩy lùi hoàn toàn bệnh đậu mùa đến việc kiểm soát các bệnh như sởi, bại liệt, tiêm chủng không chỉ bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn góp phần xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh hơn. Bài viết này sẽ làm rõ tại sao tiêm chủng là yếu tố không thể thiếu trong việc duy trì sức khỏe cho mọi lứa tuổi.

 

Tiêm chủng là gì và cơ chế hoạt động ra sao?

Tiêm chủng là quá trình đưa vắc-xin vào cơ thể để kích thích hệ miễn dịch tạo ra các kháng thể đặc hiệu, giúp cơ thể sẵn sàng chống lại các tác nhân gây bệnh như vi khuẩn hoặc virus.

Vắc-xin thường chứa các phiên bản yếu hoặc đã bị bất hoạt của vi sinh vật gây bệnh, đủ để kích thích phản ứng miễn dịch mà không gây ra bệnh. Khi tiếp xúc với tác nhân gây bệnh trong tương lai, cơ thể sẽ nhận diện và tiêu diệt chúng nhanh chóng, ngăn ngừa bệnh phát triển.

Lợi ích của  tiêm chủng 

Tiêm chủng đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với cả trẻ em và người lớn:

Trẻ em, nhóm đối tượng dễ bị tổn thương do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, tiêm chủng giúp bảo vệ khỏi các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như viêm gan B, sởi, ho gà, bạch hầu và bại liệt, ngăn ngừa các biến chứng nặng nề như tổn thương thần kinh, dị tật bẩm sinh, thậm chí tử vong.

Việc tiêm vắc-xin đúng lịch không chỉ đảm bảo sự phát triển khỏe mạnh của trẻ mà còn giảm thiểu gánh nặng y tế cho gia đình, là một giải pháp kinh tế giúp tiết kiệm chi phí điều trị và tạo cơ hội phát triển toàn diện. Hơn nữa, trẻ được bảo vệ cũng góp phần giảm nguy cơ lây lan bệnh trong cộng đồng, tạo môi trường sống an toàn.

Người lớn ở mọi lứa tuổi cũng hưởng lợi lớn từ tiêm chủng. Khi trưởng thành, hệ miễn dịch suy yếu do tuổi tác, bệnh mạn tính hoặc lối sống, các vắc-xin như cúm, viêm phổi, HPV giúp duy trì sức khỏe và giảm nguy cơ mắc bệnh.

Đặc biệt, tiêm chủng hiệu quả trong việc bảo vệ người cao tuổi trước các bệnh như cúm mùa, viêm phổi do phế cầu khuẩn, vốn gây biến chứng nghiêm trọng. Phụ nữ mang thai được khuyến khích tiêm một số vắc-xin an toàn như cúm và ho gà để bảo vệ cả mẹ và thai nhi, truyền kháng thể sang con tạo bảo vệ thụ động trong những tháng đầu đời. Ngoài ra, người lớn tiêm chủng còn góp phần duy trì miễn dịch cộng đồng, bảo vệ những người không thể tiêm vắc-xin do tình trạng sức khỏe.

Đọc thêm tại:  Tại sao tiêm chủng rất quan trọng và an toàn?

 Những quan niệm sai lầm về tiêm chủng

Mặc dù lợi ích của tiêm chủng đã được chứng minh qua nhiều nghiên cứu khoa học, vẫn còn một số quan niệm sai lầm khiến một số người do dự. Một trong những lầm tưởng phổ biến là vắc-xin có thể gây tự kỷ. Tuy nhiên, các nghiên cứu quy mô lớn từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã khẳng định không có mối liên hệ nào giữa vắc-xin và tự kỷ.

Một số người khác lo ngại rằng vắc-xin chứa các thành phần độc hại như thủy ngân. Thực tế, chất bảo quản từng được sử dụng đã bị loại bỏ khỏi hầu hết các vắc-xin dành cho trẻ em từ năm 2001, và các thành phần khác trong vắc-xin đều được kiểm tra nghiêm ngặt để đảm bảo an toàn. Các tác dụng phụ của vắc-xin, nếu có, thường nhẹ như sưng tại chỗ tiêm hoặc sốt thoáng qua, và rất hiếm khi xảy ra phản ứng nghiêm trọng.

Những quan niệm sai lầm này thường xuất phát từ thông tin không chính xác, làm giảm niềm tin vào tiêm chủng. Do đó, việc tìm hiểu từ các nguồn khoa học đáng tin cậy và tham khảo ý kiến bác sĩ là cách tốt nhất để đưa ra quyết định đúng đắn về sức khỏe.

Hệ quả của việc không tiêm chủng

Đối với trẻ em không tiêm chủng đồng nghĩa với việc đối mặt với nguy cơ mắc bệnh ngay từ khi còn nhỏ, khi cơ thể chưa đủ sức chống lại mầm bệnh. Những căn bệnh như bại liệt có thể gây liệt vĩnh viễn, trong khi sởi có thể dẫn đến tổn thương não.

Đối với người lớn, không tiêm vắc-xin nhắc lại hoặc các loại vắc-xin theo độ tuổi có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh, đặc biệt trong các nhóm có nguy cơ cao như người mắc bệnh mạn tính hoặc người cao tuổi.

Việc từ chối hoặc trì hoãn tiêm chủng có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho cả trẻ em và người lớn. Khi không được bảo vệ bởi vắc-xin, cơ thể dễ trở thành mục tiêu của các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cũng như  gây suy yếu miễn dịch cộng đồng, khiến các bệnh đã được kiểm soát có cơ hội quay trở lại. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn gây áp lực lên hệ thống kinh tế xã hội.

Đọc thêm tại:  Phản đối tiêm chủng và những hệ quả

Kết luận

Tiêm chủng là một trong những biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ mọi người khỏi các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Từ việc giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh, ngăn ngừa biến chứng, đến đóng góp vào miễn dịch cộng đồng, vắc-xin mang lại lợi ích vượt trội cho cả cá nhân và xã hội.

Việc duy trì lịch tiêm chủng đầy đủ, đúng thời điểm không chỉ là trách nhiệm cá nhân mà còn là hành động vì sức khỏe cộng đồng. Hãy cùng chung tay bảo vệ tương lai bằng cách đảm bảo rằng mọi người, từ trẻ nhỏ đến người lớn tuổi, đều được tiếp cận với tiêm chủng an toàn và hiệu quả.

 

Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 21/02/2026

    5 loại thực phẩm chức năng và thuốc cần tránh dùng chung với sữa

    Sữa là thức uống tốt cho sức khỏe của nhiều người, nhưng không phải lúc nào cũng là lựa chọn tốt nhất khi dùng một số loại thuốc và thực phẩm chức năng. Sữa chứa canxi, protein (casein) và chất béo có thể liên kết hoặc trung hòa một số chất dinh dưỡng và thuốc. Những tương tác này có thể làm chậm quá trình hấp thụ, giảm lượng chất bổ sung mà cơ thể có thể sử dụng hoặc làm thay đổi hiệu quả của thuốc.

  • 20/02/2026

    Nên ăn trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la để kiểm soát calo và giữ trọn dinh dưỡng?

    Cách chế biến trứng ảnh hưởng đến tổng lượng calo nạp vào và khả năng hấp thụ dưỡng chất của cơ thể. Vậy trứng luộc, trứng chần hay trứng ốp la tốt hơn cho sức khỏe?

  • 19/02/2026

    6 dấu hiệu nghi ngờ mắc u xơ tử cung

    U xơ tử cung có thể gây nhiều biến chứng, vì vậy chị em không nên chủ quan với những dấu hiệu nghi ngờ. Cần đi khám chuyên khoa sớm để được chẩn đoán chính xác và điều trị can thiệp kịp thời.

  • 19/02/2026

    Phục hồi làn da sau những buổi trang điểm tiệc tùng

    Năm mới thường đi kèm với tiệc tùng và gặp gỡ, thức khuya, dùng đồ uống có cồn và trang điểm liên tục. Những thay đổi này có thể khiến da bị khô, xỉn màu, nổi mụn, bít tắc lỗ chân lông và lão hóa sớm. Để phục hồi làn da căng mọng, rạng rỡ sau những dịp này, việc xây dựng một quy trình chăm sóc da khoa học và chuyên sâu là điều vô cùng cần thiết. Bài viết này sẽ cung cấp các phương pháp phục hồi da hiệu quả, giúp làn da của bạn luôn khỏe mạnh và tươi trẻ.

  • 18/02/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và đồ uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 18/02/2026

    9 tác hại khi lười tập thể dục

    Không tập thể dục hay tập không đủ có thể gây ra nhiều tác dụng phụ cho cơ thể, bao gồm tăng cân, giảm mức năng lượng và tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mạn tính...

  • 18/02/2026

    Tác hại âm thầm của nước ngọt đối với trẻ em trong kỳ nghỉ dài

    Trong những kỳ nghỉ dài ngày, đặc biệt là dịp Tết Nguyên Đán, các gia đình thường có tâm lý chiều chuộng con trẻ bằng những món bánh kẹo và nước ngọt có ga đầy hấp dẫn để tăng thêm không khí vui tươi, sum vầy. Những thức uống rực rỡ sắc màu với vị ngọt đậm đà này dễ dàng mang lại cảm giác phấn khích tức thì, khiến trẻ nhỏ đặc biệt yêu thích và coi đó như một phần không thể thiếu của sự hưởng thụ.

  • 18/02/2026

    Vệ sinh mũi họng đúng cách vào những ngày độ ẩm cao

    Vào những ngày trời nồm, độ ẩm không khí vọt lên trên 95%, vi khuẩn và nấm mốc bắt đầu sinh sôi khắp nơi. Vì mũi và họng trực tiếp hít thở bầu không khí vào cơ thể, nên đây cũng là nơi dễ bị virus tấn công, dẫn đến viêm mũi dị ứng hay viêm xoang. Viện Y học ứng dụng Việt Nam khuyến nghị cách đơn giản nhất để bảo vệ cả nhà chính là chủ động vệ sinh mũi họng hằng ngày. Việc này giúp làm sạch đường thở và tạo ra một "lớp màng bảo vệ" vững chắc trước các mầm bệnh bên ngoài.

Xem thêm