Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cảnh giác những bệnh phổ biến có thể lây từ thú cưng sang người

Thú cưng mang lại niềm vui và lợi ích tinh thần to lớn cho chúng ta. Tuy nhiên, chó, mèo và các vật nuôi khác cũng có thể mang theo mầm bệnh nguy hiểm. Dưới góc độ y tế, những căn bệnh này được gọi là bệnh lây truyền từ động vật sang người. Việc hiểu rõ các nguy cơ này không phải để xa lánh thú cưng, mà để chúng ta có biện pháp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình và vật nuôi.

1. Nguy cơ nhiễm khuẩn đường ruột (Salmonella và Campylobacter)

Nhiều người lầm tưởng Salmonella chỉ xuất hiện trong thực phẩm hỏng, nhưng thực tế thú cưng là một nguồn lây nhiễm đáng kể. Các loài bò sát (như rùa, thằn lằn), gia cầm và cả chó mèo đều có thể mang vi khuẩn Salmonella và Campylobacter trong đường tiêu hóa của chúng.

Thú cưng nhiễm bệnh có thể trông hoàn toàn khỏe mạnh và không có triệu chứng, nhưng vi khuẩn vẫn tồn tại trong phân của chúng. Con người bị lây nhiễm chủ yếu qua đường tay - miệng sau khi tiếp xúc với phân vật nuôi, dọn dẹp chuồng trại hoặc chạm vào các bề mặt bị ô nhiễm mà không rửa tay kỹ. Triệu chứng thường gặp ở người bao gồm tiêu chảy, sốt và đau quặn bụng.

2. Các bệnh do ký sinh trùng (Giun đũa, Giun móc và Sán dây)

Ký sinh trùng đường ruột là một trong những vấn đề phổ biến nhất ở chó mèo và dễ dàng lây sang người.
  • Giun đũa (Roundworms) thường lây lan qua đất hoặc cát bị ô nhiễm trứng giun từ phân thú cưng. Trẻ em chơi đùa trên nền đất bẩn rồi đưa tay lên miệng là đối tượng có nguy cơ cao nhất. Khi vào cơ thể người, ấu trùng giun có thể di chuyển đến các cơ quan khác nhau, bao gồm cả mắt (gây tổn thương thị giác).
  • Giun móc (Hookworms) cũng lây qua tiếp xúc với đất bị ô nhiễm. Tuy nhiên, ấu trùng giun móc có khả năng xâm nhập trực tiếp qua da, thường là qua bàn chân trần khi đi trên đất, gây ra tình trạng viêm da hoặc ngứa dữ dội tại vị trí xâm nhập.
  • Ngoài ra, con người (đặc biệt là trẻ em) có thể nhiễm Sán dây (Tapeworms) nếu vô tình nuốt phải bọ chét nhiễm ấu trùng sán từ chó hoặc mèo.

3. Bệnh dại 

Đây là căn bệnh nguy hiểm nhất trong danh sách các bệnh lây từ động vật, với tỷ lệ tử vong gần như 100% nếu không được can thiệp kịp thời trước khi phát bệnh. Virus dại lây truyền chủ yếu qua vết cắn của động vật bị nhiễm bệnh. Dù chó là nguồn lây phổ biến nhất, nhưng mèo và một số động vật khác như chồn cũng có khả năng truyền bệnh. Việc tiêm phòng vắc-xin dại định kỳ cho thú cưng là biện pháp phòng ngừa bắt buộc và hiệu quả nhất hiện nay.

Tìm hiểu thêm: Bệnh dại ở trẻ em và cách phòng chống

4. Bệnh mèo cào 

Đúng như tên gọi, bệnh này lây truyền chủ yếu qua vết cào hoặc cắn của mèo, đặc biệt là mèo con. Tác nhân gây bệnh là vi khuẩn Bartonella henselae. Khi mèo nhiễm bọ chét mang vi khuẩn này, chúng sẽ gãi và làm móng vuốt dính vi khuẩn, hoặc vi khuẩn có trong nước bọt của mèo sẽ xâm nhập vào vết thương hở của người.

Triệu chứng điển hình ở người bao gồm sưng hạch bạch huyết gần vị trí bị cào, sốt, đau đầu và mệt mỏi. Ở những người có hệ miễn dịch suy yếu, bệnh có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng hơn.

5. Bệnh nấm da (Hắc lào)

Mặc dù tên tiếng Anh là "Ringworm" (giun vòng), nhưng bệnh này thực chất do một loại nấm gây ra, không phải do giun. Bệnh biểu hiện bằng các vết ban đỏ hình tròn, ngứa ngáy trên da người. Nấm da rất dễ lây lan qua việc tiếp xúc trực tiếp với lông thú cưng bị nhiễm bệnh hoặc chạm vào chăn đệm, dụng cụ chải lông của chúng. Bào tử nấm có thể tồn tại trong môi trường sống nhiều tháng, khiến việc loại bỏ nguồn bệnh trở nên khó khăn nếu không vệ sinh môi trường kỹ lưỡng.

6. Bệnh Toxoplasma (Toxoplasmosis)

Đây là một trong những mối nguy cơ hàng đầu đối với phụ nữ mang thai. Ký sinh trùng Toxoplasma gondi có thể tồn tại trong phân mèo. Hầu hết người khỏe mạnh nhiễm bệnh sẽ không có triệu chứng rõ rệt, hoặc chỉ cảm thấy giống như bị cúm nhẹ.

Tuy nhiên, nếu phụ nữ mang thai nhiễm Toxoplasma lần đầu tiên trong thai kỳ, ký sinh trùng có thể truyền sang thai nhi và gây ra các dị tật bẩm sinh nghiêm trọng. Do đó, các chuyên gia y tế luôn khuyến cáo phụ nữ mang thai không nên trực tiếp dọn dẹp khay vệ sinh của mèo.

Lời khuyên từ Viện Y học Ứng dụng Việt Nam

Bạn không cần phải từ bỏ việc nuôi thú cưng vì những nguy cơ trên. Đa số các bệnh này đều có thể phòng ngừa hiệu quả bằng các biện pháp vệ sinh đơn giản:

  • Rửa tay thường xuyên: Luôn rửa tay bằng xà phòng sau khi chơi với thú cưng, dọn dẹp chất thải hoặc xử lý thức ăn cho chúng.
  • Thăm khám thú y định kỳ: Đảm bảo thú cưng được tiêm phòng đầy đủ (đặc biệt là bệnh dại) và tẩy giun sán theo lịch hẹn.
  • Vệ sinh môi trường sống: Dọn dẹp phân thú cưng ngay lập tức và xử lý đúng quy định. Giữ khay vệ sinh của mèo sạch sẽ hàng ngày.
  • Hạn chế tiếp xúc với yếu tố nguy cơ: Tránh để thú cưng liếm lên mặt hoặc vết thương hở. Không nên chơi đùa quá mạnh bạo để tránh bị cào, cắn.

Đọc thêm: Dị ứng mèo và những điều có thể bạn không biết - Phần 1

Trương Phan Hồng Hà - Theo Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

  • 25/07/2026

    8 lời khuyên khi tập thể dục nếu bị hen suyễn dị ứng

    Trên thực tế, tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là cải thiện các triệu chứng hen suyễn nói chung. Các mẹo dưới đây có thể giúp bạn lựa chọn các bài tập phù hợp và lập kế hoạch để giúp ngăn ngừa các triệu chứng.

  • 24/07/2026

    Quả măng cụt không tốt cho sức khỏe trong trường hợp nào?

    Măng cụt là loại trái cây nhiệt đới nổi tiếng với hương vị thơm ngon và giá trị dinh dưỡng cao. Tuy nhiên, liệu việc ăn măng cụt có gây ra tác hại nào cho sức khỏe hay không và sử dụng thế nào mới đúng cách?

  • 24/07/2026

    Hướng dẫn quản lý dinh dưỡng và phục hồi thể lực trong thi đấu bóng đá

    Sự kiện World Cup đang đến gần, thu hút sự quan tâm lớn đối với môn thể thao vua. Trong bóng đá hiện đại, thể lực và sức bền là những yếu tố quyết định thành bại trên sân cỏ. Một trận đấu kéo dài đòi hỏi các cầu thủ phải tiêu hao một lượng năng lượng khổng lồ thông qua các chuỗi vận động cường độ cao ngắt quãng. Dưới góc độ y học thể thao, việc thiết lập một chiến lược dinh dưỡng chuyên sâu không chỉ giúp duy trì phong độ mà còn giảm thiểu tối đa nguy cơ chấn thương cơ xương khớp.

  • 23/07/2026

    Cách phục hồi hệ tiêu hóa cho trẻ sau sử dụng kháng sinh

    Có một kịch bản quá quen thuộc tại các gia đình Việt Nam: Con chớm ho, sốt, viêm họng… đi khám hoặc tự mua thuốc uống một đợt kháng sinh 5-7 ngày. Con hết sốt, cắt ho, cha mẹ thở phào nhẹ nhõm, nghĩ rằng "cuộc chiến" đã kết thúc.

  • 23/07/2026

    Sốc nhiệt mùa nắng nóng: Nhận biết dấu hiệu và xử trí khẩn cấp đúng cách

    Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng vọt vượt ngưỡng an toàn, có thể gây tổn thương não và các cơ quan nội tạng, thậm chí tử vong nếu không được xử lý ngay lập tức. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm tại Việt Nam, hiểu biết về sốc nhiệt có thể cứu sống một người.

  • 22/07/2026

    Mùa hè uống gì tốt nhất?

    Vào mùa hè, nhu cầu bổ sung nước và dưỡng chất của cơ thể tăng cao. Bên cạnh nước lọc, một số đồ uống giúp cung cấp vitamin, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần duy trì sức khỏe nếu sử dụng hợp lý.

  • 22/07/2026

    Tại sao người Nhật có sức khỏe tốt?

    Nhật Bản không chỉ giữ kỷ lục về tuổi thọ, mà tỷ lệ béo phì, thừa cân ở Nhật Bản cũng luôn được duy trì ở mức thấp nhất trên thế giới (3%). Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu bí quyết sức khỏe của người Nhật.

Xem thêm