Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Cách tăng cường lượng sữa mẹ hiệu quả?

Nguyên nhân của tình trạng ít sữa bao gồm từ sự khác biệt về thời gian cho con bú, hút thuốc cho đến các tình trạng y tế, chẳng hạn như bệnh tiểu đường và huyết áp cao. Tuy nhiên, có một số cách để tạo ra nhiều sữa hơn một cách tự nhiên, bao gồm thay đổi chế độ ăn uống và thói quen.

Các chuyên gia khuyên bạn nên cho trẻ bú mẹ hoàn toàn cho đến khi trẻ được 6 tháng tuổi. Tuy nhiên, nhiều người Mỹ ngừng cho con bú sớm hơn vì lo ngại họ không sản xuất đủ sữa. Nghiên cứu cho thấy rằng việc điều chỉnh chế độ ăn và thay đổi lối sống có thể giúp mọi người cảm thấy tự tin hơn về việc cho con bú và chăm sóc trẻ sơ sinh. Bài viết này thảo luận các mẹo để sữa về nhiều hơn và nguyên nhân của tình trạng ít sữa. 

Cơ thể thường sản xuất sữa theo “nhu cầu” của em bé. Khi sữa rời khỏi bầu ngực, cơ thể sẽ nhận được tín hiệu để tạo ra nhiều hơn. Do đó, việc vắt cạn sữa thường xuyên và triệt để có thể dẫn đến việc sản xuất sữa nhanh hơn. Các phương pháp sau đây có thể giúp mọi người tiết nhiều sữa hơn:

  1. Tham khảo ý kiến ​​của y tá hoặc chuyên gia cho con bú để tìm hiểu về cách cho con bú và cách tốt nhất để bế con
  2. Cho trẻ bú bất cứ lúc nào trẻ có dấu hiệu đói, chẳng hạn như liếm môi hoặc đưa tay lên miệng
  3. Nỗ lực cho bú đều đặn và thường xuyên nếu có thể, chẳng hạn như 8–12 lần trong 24 giờ
  4. Chuyển đổi giữa cả hai vú trong một lần cho con bú
  5. Vắt thêm sữa sau khi cho con bú
  6. Chườm ấm cho vú, đặc biệt là trước khi cho con bú hoặc hút sữa
  7. Xoa bóp vú trước, trong và sau khi cho con bú
  8. Tránh bú bình và dùng núm vú giả cho đến khi trẻ bú mẹ tốt và trẻ tăng cân như mong đợi
  9. Vắt sữa thường xuyên nếu không có em bé - hãy thử hút sữa 2–3 giờ một lần hoặc gần như thường xuyên khi em bé ăn
  10. Thử một dụng cụ bơm kéo dài một giờ - bơm ngực trong 10 phút, nghỉ ngơi trong 10 phút, bơm thêm 10 phút, nghỉ ngơi lại, v.v

Có thể dùng thuốc giúp tăng tiết sữa không?

Galactagogues là các loại thảo mộc hoặc thuốc mà mọi người có thể dùng để tăng sản xuất sữa mẹ. Các bác sĩ có thể kê đơn các loại thuốc galactgeon, chẳng hạn như domperidone và metoclopramide. Một nghiên cứu năm 2015 đã xác định rằng domperidone tạo ra sự khác biệt đáng kể trong sản xuất sữa. Tuy nhiên, những người tham gia ghi nhận các tác dụng phụ từ nhẹ đến trung bình, bao gồm khô miệng và đau đầu. Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) không chấp thuận những loại thuốc này để tăng nguồn cung cấp sữa. Nhìn chung, có một số dữ liệu hạn chế để hỗ trợ mức độ hiệu quả của các loại thuốc kê đơn trong việc tăng sản xuất sữa. Các nhà nghiên cứu cũng đã sử dụng các chất galactgeon thảo dược trong các nghiên cứu để khám phá những lợi ích của việc sản xuất sữa tự nhiên. 

Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy rằng em bé và người đang cho con bú có thể gặp các phản ứng phụ với các thuốc kháng sinh thảo dược, chẳng hạn như tiêu chảy. Cần có thêm bằng chứng khoa học để hỗ trợ việc sử dụng các hợp chất thảo dược của các bác sĩ lâm sàng.

Thay đổi lối sống và thói quen để giúp tạo sữa

Các yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến việc sản xuất sữa. Nghỉ ngơi và tuân theo các khuyến nghị dinh dưỡng có thể giúp một người duy trì nguồn sữa phù hợp. Những thay đổi về lối sống và thói quen sau đây có thể giúp các bà mẹ tiết nhiều sữa hơn:

  • giảm căng thẳng
  • thực hành tiếp xúc da kề da thường xuyên với em bé, đặc biệt là trong những ngày đầu tiên
  • uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngày
  • tiêu thụ caffeine vừa phải
  • tránh hút thuốc
  • nghỉ ngơi đầy đủ
  • ăn ba bữa ăn bổ dưỡng mỗi ngày

Một số người cho rằng một số loại thực phẩm giúp tăng tiết sữa, bao gồm bột yến mạch, Gatorade và bánh quy cho con bú, thường được làm từ ngũ cốc nguyên hạt, bột hạt lanh, men bia và khoai tây chiên. Mặc dù không có nhiều bằng chứng cho thấy việc tiêu thụ những thực phẩm này là cách để tạo ra nhiều sữa hơn, nhưng nhìn chung chúng không có hại và có thể là một bổ sung hữu ích cho chế độ ăn uống.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) gợi ý rằng những người cho con bú được nuôi dưỡng tốt cần bổ sung 330–400 calo mỗi ngày, tăng tổng lượng khuyến nghị lên 2.000–2.800 calo mỗi ngày. Hướng dẫn Chế độ ăn uống cho người Mỹ 2020–2025 khuyến nghị rằng mọi người cũng cần 290 microgam (mcg) i-ốt và 550 mcg choline mỗi ngày khi cho con bú. Trứng và hải sản cũng chứa i-ốt. Choline có trong các nhóm thực phẩm từ sữa và protein, chẳng hạn như pho mát và thịt. Mọi người nên tham khảo ý kiến ​​chuyên gia chăm sóc sức khỏe để xác định xem một cá nhân có cần bổ sung thêm chất bổ sung khi cho con bú hay không. Các chuyên gia cũng khuyến nghị bổ sung vitamin B12 cho người ăn chay hoặc ăn chay khi họ đang mang thai và cho con bú.

Nguyên nhân ít sữa

Các nguyên nhân tiềm ẩn của nguồn sữa ít bao gồm:

  • bú không thường xuyên - trẻ nên bú ít nhất 1–3 giờ một lần
  • các cữ bú ngắn - trẻ nên bú đủ lâu để vú mềm ra
  • một số loại thuốc, chẳng hạn như điều trị cảm lạnh và cúm
  • các cuộc phẫu thuật ngực trước đây
  • hút thuốc
  • uống nhiều rượu hoặc caffein
  • bắt đầu phương pháp kiểm soát sinh sản bằng nội tiết tố trước khi trẻ được 6-8 tuần tuổi hoặc sử dụng biện pháp tránh thai có chứa estrogen bất kỳ lúc nào khi đang cho con bú

Một số bệnh tật và các yếu tố nguy cơ khác cũng có thể góp phần làm sản xuất ít sữa, chẳng hạn như:

  • huyết áp cao
  • thiếu máu
  • béo phì
  • căng thẳng
  • rối loạn nội tiết tố, chẳng hạn như bệnh tuyến giáp
  • rối loạn nội tiết, chẳng hạn như hội chứng buồng trứng đa nang
  • bệnh tiểu đường
  • không đủ mô vú
  • mất nhiều máu sau khi sinh

Dấu hiệu nhận biết tình trạng ít sữa là gì?

Các dấu hiệu cho thấy trẻ bú không đủ sữa bao gồm:

  • có vẻ buồn ngủ và ít năng lượng
  • không đi ngoài 3-4 lần mỗi ngày
  • phân không có hạt ở 5 ngày tuổi
  • không thức dậy vì nhu cầu bú ban đêm
  • bú ngắn, ngủ gật trong khi bú hoặc cả hai
  • thời gian cho ăn kéo dài hơn 30–40 phút

Tóm lại, các chuyên gia chăm sóc sức khỏe khuyên nên cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời và bú mẹ bổ sung trong ít nhất 1 năm. Tuy nhiên, nhiều người ngừng cho con bú vì lo lắng rằng họ không sản xuất đủ sữa cho con bú. Một số dấu hiệu trẻ không nhận đủ sữa bao gồm buồn ngủ và lờ đờ, thay đổi phân và thời gian bú. Những người nuôi con bằng sữa mẹ có thể tăng nguồn sữa bằng cách cho trẻ bú theo nhu cầu, thường xuyên vắt sữa, điều chỉnh cách cho con bú và thực hiện lối sống lành mạnh. Mọi người cũng có thể trao đổi với các chuyên gia tư vấn về việc cho con bú để được tư vấn trực tiếp về cách sản xuất nhiều sữa một cách tự nhiên.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: BÚ MẸ HAY BÚ BÌNH?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (tổng hợp từ Medical News Today) -
Bình luận
Tin mới
  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

  • 14/10/2026

    5 loại thực phẩm bổ sung có thể cải thiện hiệu suất tập luyện

    Một số thực phẩm chức năng có thể cải thiện sức bền hoặc hiệu suất thể thao. Tuy nhiên, một số loại thực phẩm chức năng có thể hứa hẹn kết quả quá mức hoặc đi kèm với rủi ro.

  • 14/10/2026

    U dây thần kinh thính giác

    U dây thần kinh thính giác là một loại u thần kinh ngoại biên hiếm gặp, u này thường lành tính nhưng có thể gây ra mất thính lực, ù tai và các vấn đề về thăng bằng. Cùng tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng của bệnh u dây thần kinh thính giác qua bài viết sau đây!

Xem thêm