Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không.

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không. Nếu bạn được cho biết rằng con của bạn bị chứng vàng da, nhiều câu hỏi và mối quan tâm có thể nảy sinh ... "Vàng da là gì?" "Tại sao nó xảy ra cho con tôi?" "Làm thế nào chúng ta có thể thoát khỏi nó?" Trong hầu hết các trường hợp, màu vàng da của em bé là bình thường và mức vàng da khá thấp. Tuy nhiên, có những lúc em bé có thể trở nên quá vàng và cần nhiều can thiệp hơn để giảm nhanh mức bilirubin.

Tại sao trẻ bị vàng da?

Gan của trẻ sơ sinh chưa có khả năng liên hợp bilirubin như gan của trẻ lớn hơn. Bilirubin vẫn ở dạng không liên hợp và tích tụ trong em bé. Bệnh vàng da xuất hiện khi chúng ta thấy bilirubin ở mức cao gây ra màu vàng trên da của bé và màu vàng trong lòng trắng của mắt. Thông thường, trẻ sẽ tự loại bỏ bilirubin bằng cách đi ngoài và không cần điều trị thêm nữa.

Trong trường hợp mức bilirubin quá cao thì bé cần được điều trị với "liệu pháp chiếu đèn" để hạ thấp nồng  độ. (Liệu pháp chiếu đèn sẽ chuyển bilirubin không liên hợp thành lumirubin, một phân tử hòa tan trong nước có thể được bài tiết qua phân và nước tiểu, làm giảm mức vàng da ở trẻ sơ sinh). Điều quan trọng là tiếp tục cho con bú sữa mẹ như thường lệ và thường xuyên kiểm tra với bác sĩ nhi khoa trong hai tuần đầu tiên của cuộc đời bé. Họ sẽ hướng dẫn bạn khi nào bé cần được theo dõi.

Nguyên nhân gây đào thải bilirubin chậm ở trẻ

Lý do điển hình nhất là do em bé không có nhu động ruột thường xuyên. Một trong những lợi ích của sữa non là nó giúp ích trong việc làm sạch ruột của bé.

Mặc dù lượng sữa non chỉ là bằng vài thìa, nhưng những giọt sữa đầu tiên này sẽ giúp bé đi ngoài được. Vì vậy, nếu trẻ vàng da vẫn được tiếp tục bú mẹ, bé sẽ nhận được rất nhiều sữa non và điều đó sẽ dẫn đến nhiều nhu động ruột, giúp bilirubin đào thải nhanh chóng. Nếu bạn đang cho con bú thường xuyên, nhưng bé vẫn khó đi ngoài, liên hệ với bác sĩ nhi khoa của bạn. Bác sỹ sẽ giúp bạn loại trừ các nguyên nhân khác gây vàng da.

Chuyện gì sẽ xảy ra khi trẻ đã mất hơn 7 phần trăm trọng lượng sau sinh và da vàng đậm?

Có nhiều khả năng, bé sẽ cần được trị liệu bằng ánh sáng. Bác sĩ cũng sẽ cho bạn biết rằng bé cần uống nhiều nước hơn. Sữa mẹ là thức ăn và cũng là nguồn nước phù hợp với trẻ nhỏ, tuy nhiên, đôi khi trẻ sẽ cần phải dùng thêm sữa công thức (Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng, bác sỹ có thể y). Nếu cần nằm viện, thảo luận về yêu cầu bé phải truyền dịch). Nếu bé phải nhập viện, bạn sẽ cần phải thường xuyên ở gần con để cho bé bú. Một khi bác sĩ xác định rằng mức bilirubin đã giảm, điều trị sẽ kết thúc. Cuộc sống trở lại bình thường và bạn có thể cho con bú sữa thường xuyên.

Bạn có thể làm gì để hạ thấp mức Bilirubin của trẻ?

• Ngay sau khi sinh, bạn nên để áp dụng phương pháp da kề da với bé để khuyến khích trẻ bú mẹ. Giữ bé da kề da với bạn càng lâu càng tốt.

• Cho con bú ngay sau khi sinh và cho bú thường xuyên trong những ngày đầu tiên. Hãy nhớ rằng càng có nhiều sữa mẹ, thì sẽ có nhiều nhu động ruột hơn.

• Hút sữa mẹ ra và cho bé ăn nếu cần.

• Nếu bạn có một đứa trẻ buồn ngủ, hãy vắt sữa non ra và cho ăn bằng ly hoặc muỗng.

• Tìm hiểu tình trạng đói của bé và theo dõi! Đừng đợi đến khi con bạn khóc mới bắt đầu cho bé bú.

• Đảm bảo rằng bạn đang cho ăn ít nhất 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Nếu con bạn không thức dậy sau 3 tiếng ngủ để ăn, đó là lúc bạn cần giúp bé.

• Giữ cho bé thức trong khi cho bé bú và đảm bảo bé bú đúng cách

• Tiếp tục cho con bú. Lý thuyết cho rằng sữa non sẽ giúp đào thải bilirubin.

Khi nào thì gọi bác sĩ nhi khoa của bạn?

• Con của bạn không ăn đủ, từ 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Con của bạn không đi ngoài. Thông thường, ở trẻ sơ sinh, đến ngày 2, bạn sẽ thấy ít nhất 2 cái tã ướt và phân xu; Ngày 3, ít nhất 3 tã ướt và 3 lần phân màu xanh lá cây; Ngày 4, ít nhất 6 tã ướt và 3 lần phân màu vàng.

 • Em bé của bạn hoặc quá buồn ngủ hoặc quá kích thích.

• Màu da hoặc mắt của bé chuyển màu vàng hơn, thậm chí là có màu cam. Ngoài ra, vàng da cũng xuất hiện cả ở vùng dưới rốn.

Chứng vàng da rất phổ biến ở trẻ sơ sinh. Cần phải điều trị tình trạng vàng da của trẻ càng sớm càng tốt để tránh diễn biến thành tình trạng vàng da nhân não. Tin vui là với những trẻ đẻ đủ tháng và không bị nhiễm trùng hoặc không bị bất đồng nhóm máu, thì rất ít khi trẻ bị vàng da, mặc dù tỷ lệ vàng da ở những đối tượng này tương đối cao (20-25%). Miễn là em bé được bù đủ nước, khi đó không có lý do gì để lo lắng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nồng độ bilirubin và vàng da

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

  • 07/11/2026

    Bí quyết bù nước mỗi ngày cho người mắc bệnh Crohn

    Bệnh Crohn là một dạng bệnh viêm ruột mạn tính, thường gây tiêu chảy kéo dài khiến người bệnh dễ rơi vào tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải. Việc xây dựng thói quen bù nước phù hợp có thể giúp giảm bớt gánh nặng này.

  • 06/11/2026

    5 quan niệm sai lầm phổ biến về sàng lọc ung thư vú

    Sàng lọc ung thư vú là một công cụ quan trọng để phát hiện sớm các trường hợp bệnh và điều trị trước khi chúng có cơ hội lan rộng. Tuy nhiên, một số lầm tưởng và quan niệm sai lầm khiến mọi người không đi khám sàng lọc cần thiết. Bài viết này sẽ đề cập đến những quan niệm sai lầm phổ biến và thảo luận về những phát hiện của nghiên cứu.

  • 06/11/2026

    Các bệnh truyền nhiễm lây lan qua nước bọt

    Nước bọt có thể truyền nhiều bệnh truyền nhiễm khác nhau, bao gồm bệnh tăng bạch cầu đơn nhân, viêm họng do liên cầu khuẩn và nhiễm virus rota. Hiểu rõ cách thức lây lan của các bệnh này giúp bạn thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa.

  • 05/11/2026

    Cẩm nang tiêm chung và phòng bệnh mùa đông cho trẻ

    Thời tiết chuyển lạnh là khoảng thời gian khiến nhiều bậc phụ huynh bắt đầu lo lắng và trăn trở về sức khỏe của con cái. Chúng ta thường có suy nghĩ rằng mùa đông chỉ mang theo những cơn cảm lạnh hay ho sốt thông thường. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các bệnh lây nhiễm nguy hiểm, bao gồm cả những căn bệnh do muỗi truyền như sốt xuất huyết, vẫn luôn rình rập và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của trẻ nhỏ, đặc biệt là ở khu vực Đông Nam Á. Để con có một mùa đông thực sự khỏe mạnh và trọn vẹn, việc trang bị kiến thức về tiêm chủng cũng như các biện pháp phòng bệnh tại nhà là điều vô cùng cần thiết. Bài viết dưới đây sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về cách tạo ra một "lớp áo giáp" vững chắc, nhằm bảo vệ con yêu khỏi những tác nhân gây bệnh trong giai đoạn thời tiết khắc nghiệt này.

  • 05/11/2026

    Cà phê có giúp bạn giữ nước không?

    Uống cà phê có thể góp phần bổ sung nước cho cơ thể mỗi ngày, nhưng điều quan trọng là phải uống điều độ. Mặc dù cà phê được tính vào lượng chất lỏng cần thiết, nhưng uống quá nhiều có thể dẫn đến mất nước do tác dụng lợi tiểu của nó.

Xem thêm