Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không.

Bú sữa mẹ và vàng da sơ sinh trong tuần đầu đời

Ngay sau khi sinh, bác sĩ nhi khoa sẽ kiểm tra nếu trẻ có tình trạng vàng da hay không. Nếu bạn được cho biết rằng con của bạn bị chứng vàng da, nhiều câu hỏi và mối quan tâm có thể nảy sinh ... "Vàng da là gì?" "Tại sao nó xảy ra cho con tôi?" "Làm thế nào chúng ta có thể thoát khỏi nó?" Trong hầu hết các trường hợp, màu vàng da của em bé là bình thường và mức vàng da khá thấp. Tuy nhiên, có những lúc em bé có thể trở nên quá vàng và cần nhiều can thiệp hơn để giảm nhanh mức bilirubin.

Tại sao trẻ bị vàng da?

Gan của trẻ sơ sinh chưa có khả năng liên hợp bilirubin như gan của trẻ lớn hơn. Bilirubin vẫn ở dạng không liên hợp và tích tụ trong em bé. Bệnh vàng da xuất hiện khi chúng ta thấy bilirubin ở mức cao gây ra màu vàng trên da của bé và màu vàng trong lòng trắng của mắt. Thông thường, trẻ sẽ tự loại bỏ bilirubin bằng cách đi ngoài và không cần điều trị thêm nữa.

Trong trường hợp mức bilirubin quá cao thì bé cần được điều trị với "liệu pháp chiếu đèn" để hạ thấp nồng  độ. (Liệu pháp chiếu đèn sẽ chuyển bilirubin không liên hợp thành lumirubin, một phân tử hòa tan trong nước có thể được bài tiết qua phân và nước tiểu, làm giảm mức vàng da ở trẻ sơ sinh). Điều quan trọng là tiếp tục cho con bú sữa mẹ như thường lệ và thường xuyên kiểm tra với bác sĩ nhi khoa trong hai tuần đầu tiên của cuộc đời bé. Họ sẽ hướng dẫn bạn khi nào bé cần được theo dõi.

Nguyên nhân gây đào thải bilirubin chậm ở trẻ

Lý do điển hình nhất là do em bé không có nhu động ruột thường xuyên. Một trong những lợi ích của sữa non là nó giúp ích trong việc làm sạch ruột của bé.

Mặc dù lượng sữa non chỉ là bằng vài thìa, nhưng những giọt sữa đầu tiên này sẽ giúp bé đi ngoài được. Vì vậy, nếu trẻ vàng da vẫn được tiếp tục bú mẹ, bé sẽ nhận được rất nhiều sữa non và điều đó sẽ dẫn đến nhiều nhu động ruột, giúp bilirubin đào thải nhanh chóng. Nếu bạn đang cho con bú thường xuyên, nhưng bé vẫn khó đi ngoài, liên hệ với bác sĩ nhi khoa của bạn. Bác sỹ sẽ giúp bạn loại trừ các nguyên nhân khác gây vàng da.

Chuyện gì sẽ xảy ra khi trẻ đã mất hơn 7 phần trăm trọng lượng sau sinh và da vàng đậm?

Có nhiều khả năng, bé sẽ cần được trị liệu bằng ánh sáng. Bác sĩ cũng sẽ cho bạn biết rằng bé cần uống nhiều nước hơn. Sữa mẹ là thức ăn và cũng là nguồn nước phù hợp với trẻ nhỏ, tuy nhiên, đôi khi trẻ sẽ cần phải dùng thêm sữa công thức (Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng, bác sỹ có thể y). Nếu cần nằm viện, thảo luận về yêu cầu bé phải truyền dịch). Nếu bé phải nhập viện, bạn sẽ cần phải thường xuyên ở gần con để cho bé bú. Một khi bác sĩ xác định rằng mức bilirubin đã giảm, điều trị sẽ kết thúc. Cuộc sống trở lại bình thường và bạn có thể cho con bú sữa thường xuyên.

Bạn có thể làm gì để hạ thấp mức Bilirubin của trẻ?

• Ngay sau khi sinh, bạn nên để áp dụng phương pháp da kề da với bé để khuyến khích trẻ bú mẹ. Giữ bé da kề da với bạn càng lâu càng tốt.

• Cho con bú ngay sau khi sinh và cho bú thường xuyên trong những ngày đầu tiên. Hãy nhớ rằng càng có nhiều sữa mẹ, thì sẽ có nhiều nhu động ruột hơn.

• Hút sữa mẹ ra và cho bé ăn nếu cần.

• Nếu bạn có một đứa trẻ buồn ngủ, hãy vắt sữa non ra và cho ăn bằng ly hoặc muỗng.

• Tìm hiểu tình trạng đói của bé và theo dõi! Đừng đợi đến khi con bạn khóc mới bắt đầu cho bé bú.

• Đảm bảo rằng bạn đang cho ăn ít nhất 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Nếu con bạn không thức dậy sau 3 tiếng ngủ để ăn, đó là lúc bạn cần giúp bé.

• Giữ cho bé thức trong khi cho bé bú và đảm bảo bé bú đúng cách

• Tiếp tục cho con bú. Lý thuyết cho rằng sữa non sẽ giúp đào thải bilirubin.

Khi nào thì gọi bác sĩ nhi khoa của bạn?

• Con của bạn không ăn đủ, từ 8 đến 12 lần trong khoảng thời gian 24 giờ.

• Con của bạn không đi ngoài. Thông thường, ở trẻ sơ sinh, đến ngày 2, bạn sẽ thấy ít nhất 2 cái tã ướt và phân xu; Ngày 3, ít nhất 3 tã ướt và 3 lần phân màu xanh lá cây; Ngày 4, ít nhất 6 tã ướt và 3 lần phân màu vàng.

 • Em bé của bạn hoặc quá buồn ngủ hoặc quá kích thích.

• Màu da hoặc mắt của bé chuyển màu vàng hơn, thậm chí là có màu cam. Ngoài ra, vàng da cũng xuất hiện cả ở vùng dưới rốn.

Chứng vàng da rất phổ biến ở trẻ sơ sinh. Cần phải điều trị tình trạng vàng da của trẻ càng sớm càng tốt để tránh diễn biến thành tình trạng vàng da nhân não. Tin vui là với những trẻ đẻ đủ tháng và không bị nhiễm trùng hoặc không bị bất đồng nhóm máu, thì rất ít khi trẻ bị vàng da, mặc dù tỷ lệ vàng da ở những đối tượng này tương đối cao (20-25%). Miễn là em bé được bù đủ nước, khi đó không có lý do gì để lo lắng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nồng độ bilirubin và vàng da

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

Xem thêm