Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sữa mẹ giúp bảo vệ trẻ trước các vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh

Ngày càng có nhiều vi khuẩn kháng lại tác dụng của kháng sinh. Gần đây một nghiên cứu của Đại học Helsinki, đăng trên tạp chí khoa học dinh dưỡng của Mỹ, đã thấy rằng sữa mẹ có tác dụng làm giảm các mầm bệnh kháng kháng sinh và có thể làm giảm nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng nguy hiểm khó chữa trị.

Tình trạng gia tăng kháng thuốc kháng sinh ở trẻ nhỏ

Sự gia tăng của vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh đang tạo thành mối nguy cơ đáng kể đối với sức khỏe con người. Thông thường, sự xuất hiện của tình trạng kháng thuốc kháng sinh được cho là kết quả của việc sử dụng nhiều thuốc kháng sinh khác nhau, vì việc tiếp xúc với thuốc kháng sinh cũng đi kèm với việc sẽ thúc đẩy sự phong phú của các vi sinh vật kháng lại chúng. Tuy nhiên, theo các bằng chứng thu được gần đây, các nhà khoa học cho biết các gen vi khuẩn tạo ra khả năng kháng kháng sinh có thể được tìm thấy rất nhiều trong hệ vi sinh vật đường ruột của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ ngay cả trước khi tiếp xúc với thuốc kháng sinh. Trong một nghiên cứu, các nhà nghiên cứu Phần Lan và Mỹ đã điều tra các yếu tố liên quan đến tỷ lệ vi khuẩn mang gen quy định tính kháng kháng sinh trong hệ vi sinh vật đường ruột của trẻ sơ sinh.

Cho trẻ bú sữa công thức ảnh hưởng đáng kể đến số lượng vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh

Theo các nhà nghiên cứu, chế độ ăn uống của trẻ sơ sinh được phát hiện là yếu tố chính liên quan đến sự phong phú tương đối của các gen kháng thuốc có trong ruột. Số lượng gen kháng thuốc dồi dào hơn đáng kể được thấy ở trẻ có chế độ ăn uống bao gồm ít nhất một phần sữa công thức – so với trẻ được bú mẹ hoàn toàn. Đồng thời, các chất bổ sung cho trẻ sơ sinh dựa trên sữa bò, được sử dụng thường xuyên để cải thiện chế độ ăn của trẻ bú sữa mẹ, không có bất kỳ ảnh hưởng nào đến số lượng gen kháng thuốc. Ảnh hưởng của việc tiếp xúc với sữa công thức cho trẻ sơ sinh có ý nghĩa hơn rõ rệt so với các chế độ kháng sinh dùng cho mẹ hoặc trẻ sơ sinh, hoặc các yếu tố khác ảnh hưởng đến thành phần của hệ vi sinh vật đường ruột, chẳng hạn như chế độ sinh nở, thời gian mang thai hoặc tuổi của trẻ sơ sinh.

Các kết quả của nghiên cứu đã được xác nhận và được tiếp tục nghiên cứu củng cố bằng cách phân tích lại dữ liệu hệ vi sinh vật đường ruột của hơn 600 trẻ sơ sinh được thu thập trong các nghiên cứu trước đó. Trong bộ dữ liệu này, sữa công thức dành cho trẻ em có liên quan đến khoảng 70% làm tăng sự xuất hiện của các gen kháng kháng sinh, nhiều hơn các yếu tố khác trong ruột của trẻ.

Trẻ sinh non được bú sữa công thức có số lượng gen kháng thuốc trong ruột của chúng xấp xỉ gấp đôi so với trẻ không được cho ăn gì ngoài sữa mẹ. Ảnh hưởng của việc bú sữa công thức đặc biệt rõ rệt ở trẻ sinh non và trẻ đã tiếp xúc với thuốc kháng sinh.

 

Vi khuẩn trong hệ vi sinh vật đường ruột khác nhau ở trẻ bú sữa mẹ và trẻ bú sữa công thức

Tác dụng bảo vệ của sữa mẹ chống lại tình trạng kháng thuốc kháng sinh và tương ứng của sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh, dường như được truyền bởi một số vi khuẩn được tìm thấy trong hệ vi sinh vật đường ruột. Nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng chế độ ăn chỉ dựa vào sữa mẹ làm tăng số lượng vi khuẩn bifidobacteria có lợi cho sức khỏe trẻ sơ sinh, trong khi ở chiều ngược lại, trẻ sơ sinh được cho ăn hoàn toàn hoặc một phần sữa công thức có nhiều vi khuẩn thuộc họ Enterobacteriaceae và các mầm bệnh tiềm ẩn khác trong đường ruột của chúng, và điều mang đến lời giải thích cho số lượng gen kháng thuốc lớn hơn. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng số lượng siêu vi khuẩn ESBL và MRSA ở trẻ sinh non bú sữa công thức cao hơn so với trẻ sinh non chỉ có sữa mẹ.

Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng chính cho tất cả trẻ sơ sinh và những lợi ích sức khỏe của nó đặc biệt quan trọng đối với trẻ sinh non. Phát hiện mới chỉ ra rằng việc cho trẻ sơ sinh bú mẹ cũng làm giảm sự gia tăng của vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh trong ruột, do đó có khả năng giảm nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng phức tạp. Điều này được coi một phát hiện đặc biệt quan trọng do tỷ lệ kháng kháng sinh ngày càng phổ biến ở nhóm tuổi này.

Dựa trên nghiên cứu, phương pháp cải thiện chế độ ăn uống của trẻ sinh non hiện nay bằng cách sử dụng chất bổ sung được thiết kế đặc biệt có vẻ an toàn cũng như về khả năng kháng kháng sinh. Các nhà nghiên cứu giả định rằng sữa bổ sung cho trẻ sinh non không làm tăng số lượng vi khuẩn kháng thuốc nhiều như sữa công thức thông thường, mặc dù cả hai đều là sản phẩm làm từ sữa. Điều này là do sự khác biệt về thành phần và phương pháp trộn chất bổ sung cho trẻ sơ sinh với sữa mẹ. Tuy nhiên, tác dụng của chất bổ sung không thể được khảo sát một cách toàn diện trong nghiên cứu này do số lượng trẻ đáp ứng tiêu chuẩn sử dụng còn tương đối ít.

Một số nhà nghiên cứu chuyên về kháng thuốc kháng sinh tin rằng vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh sẽ tiếp tục phổ biến ngay cả khi việc sử dụng thuốc kháng sinh đã được cắt giảm triệt để. Do đó, các biện pháp không dựa trên việc giảm sử dụng kháng sinh có thể đặc biệt hữu ích trong cuộc chiến chống lại siêu vi khuẩn, trong khi sữa mẹ có thể trở thành một vũ khí cực kỳ hiệu quả để bảo vệ trẻ sinh non và trẻ sơ sinh.

Tham khảo thêm thông tin tại: 12 điều cần hỏi bác sĩ trước khi uống kháng sinh

https://medicalxpress.com/news/2021-10-breastfeeding-babies-bacteria-resistant-antibiotics.html

BS. Minh Khánh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo MedicalXpress) -
Bình luận
Tin mới
  • 06/11/2026

    Các bệnh truyền nhiễm lây lan qua nước bọt

    Nước bọt có thể truyền nhiều bệnh truyền nhiễm khác nhau, bao gồm bệnh tăng bạch cầu đơn nhân, viêm họng do liên cầu khuẩn và nhiễm virus rota. Hiểu rõ cách thức lây lan của các bệnh này giúp bạn thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa.

  • 05/11/2026

    Cẩm nang tiêm chung và phòng bệnh mùa đông cho trẻ

    Thời tiết chuyển lạnh là khoảng thời gian khiến nhiều bậc phụ huynh bắt đầu lo lắng và trăn trở về sức khỏe của con cái. Chúng ta thường có suy nghĩ rằng mùa đông chỉ mang theo những cơn cảm lạnh hay ho sốt thông thường. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các bệnh lây nhiễm nguy hiểm, bao gồm cả những căn bệnh do muỗi truyền như sốt xuất huyết, vẫn luôn rình rập và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của trẻ nhỏ, đặc biệt là ở khu vực Đông Nam Á. Để con có một mùa đông thực sự khỏe mạnh và trọn vẹn, việc trang bị kiến thức về tiêm chủng cũng như các biện pháp phòng bệnh tại nhà là điều vô cùng cần thiết. Bài viết dưới đây sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về cách tạo ra một "lớp áo giáp" vững chắc, nhằm bảo vệ con yêu khỏi những tác nhân gây bệnh trong giai đoạn thời tiết khắc nghiệt này.

  • 05/11/2026

    Cà phê có giúp bạn giữ nước không?

    Uống cà phê có thể góp phần bổ sung nước cho cơ thể mỗi ngày, nhưng điều quan trọng là phải uống điều độ. Mặc dù cà phê được tính vào lượng chất lỏng cần thiết, nhưng uống quá nhiều có thể dẫn đến mất nước do tác dụng lợi tiểu của nó.

  • 04/11/2026

    Bí quyết giữ ấm mùa đông chuẩn phong cách nhật bản dành cho gia đình Việt

    Mùa đông ở miền Bắc nước ta thường mang theo cái lạnh thấu xương, kèm theo độ ẩm cao khiến nhiều gia đình, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ, dễ bị nhiễm lạnh và mắc bệnh. Ở một đất nước có mùa đông giá rét và tuyết rơi dày đặc như Nhật Bản, người dân nơi đây từ lâu đã đúc kết được những phương pháp giữ ấm vô cùng độc đáo, kết hợp giữa truyền thống và các sản phẩm hiện đại. Những bí quyết này không chỉ giúp cơ thể luôn ấm áp, phòng tránh bệnh tật mà còn rất tiết kiệm và dễ dàng áp dụng. Dưới đây là những mẹo giữ ấm chuẩn phong cách Nhật Bản mà các bậc cha mẹ Việt có thể học hỏi và áp dụng ngay cho tổ ấm của mình.

  • 04/11/2026

    Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

    Một nghiên cứu mới công bố cho thấy chỉ cần ngửi mùi socola đen trước và trong khi tập luyện cũng có thể giúp cải thiện hiệu suất tập gym, đồng thời làm giảm cảm giác đói bụng sau buổi tập.

  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

Xem thêm