Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Kháng kháng sinh: con số báo động và áp lực cho các giải pháp tình thế

Kháng sinh từng được coi là phương thức cực kỳ hiệu quả - một bước tiến lớn của nhân loại. Tuy nhiên, hiện nay các công cụ này không còn mang tới sức mạnh như trước nữa, và lý do chính là ngày càng gia tăng tình trạng kháng thuốc kháng sinh. Bằng chứng cho thấy, nhiều trường hợp tử vong vì nhiễm trùng do các loại vi khuẩn mà hơn 5 thập kỷ trước, chúng ta hoàn toàn có thể tiêu diệt được.

Tính cấp thiết

Theo báo cáo của trang Phys.org cho biết, các chuyên gia về Hóa sinh tại trường Đại học Hà Lan đã giải thích tại sao các loại thuốc kháng sinh hiện nay không còn điều trị thành công các tình trạng nhiễm trùng như trước đây nữa. Trong bài báo cáo, ngoài việc thảo luận về lý do tại sao thuốc kháng sinh không còn thành công trong việc chữa trị vi khuẩn, báo cáo còn đề ra tính chất cần thiết của một loại thuốc mới trong tình hình hiện tại.

Hiện nay, số ca tử vong do nhiễm trùng trên toàn thế giới đang gia tăng khi ngày càng có nhiều vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh. Do vậy, rất cần những lớp mới của các loại thuốc này. Bên cạnh đó, phát triển một chất ức chế khả năng kháng thuốc của cơ thể hiện cũng đang được phát triển bởi một nhóm các nhà nghiên cứu hàng đầu.

Các con số báo động

Theo báo cáo, những con số đang cho thấy tình trạng đáng báo động khi trên toàn cầu, có khoảng 700.000 bệnh nhân chết mỗi năm vì các nhiễm trùng mà có thể được chữa khỏi bằng thuốc kháng sinh vào những năm 1970 và 1980. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều chủng vi khuẩn trở nên kháng thuốc hơn. Nguyên nhân chính là do việc sử dụng hàng loạt, lạm dụng thường xuyên, chỉ định sai thuốc kháng sinh và đương nhiên - ít loại thuốc mới được nghiên cứu. Theo ước tính, nếu không có sự đầu tư nghiêm túc và sáng tạo đến năm 2050, kháng thuốc kháng sinh có thể lấy đi mạng sống của khoảng 10 triệu người mỗi năm.

Nguồn: gov.uk

Trước khi có sự xuất hiện của thuốc kháng sinh, không có sự lựa chọn thuốc để chữa trị các trình trạng nhiễm trùng do vi khuẩn bên trong cơ thể. Ở mức tương đối, các bác sĩ sẽ chăm sóc vết thương theo cách rất cơ bản như bôi thuốc sát trùng tại chỗ để giảm nhiễm trùng và hy vọng tự bệnh nhân cuối cùng sẽ chống lại tình trạng nhiễm trùng, chưa kể đến việc bệnh nhân cũng phải tự hồi phục. Do vậy, các phương pháp điều trị này mang tính hạn chế rất cao và nhiễm trùng bên trong thường gây tử vong với tỉ lệ cao.

Sự xuất hiện của kháng thuốc kháng sinh

Khi thuốc kháng sinh được tổng hợp lần đầu tiên vào những năm 1930 và 1940, chúng thực sự được coi là một phương pháp chữa bệnh thần kỳ. Kháng sinh đã nhanh chóng ngăn chặn nhiễm trùng và gây tử vong. Những loại thuốc kháng sinh mạnh mẽ và hiệu quả như vậy đã sớm trở thành phương pháp điều trị tiêu chuẩn cho các bệnh nhiễm trùng trong thời gian sau đó. Tuy nhiên, việc những phương pháp điều trị này hoạt động quá hiệu quả trở nên phổ biến khiến chúng bắt đầu bị lạm dụng quá mức.

Hiện nay, nhiều bác sĩ kê đơn thuốc kháng sinh cho bệnh nhân với những bệnh cơ bản mà họ không thể điều trị dứt điểm, như cảm cúm, cảm lạnh và các bệnh nhiễm virus khác. Họ thường xuyên kê đơn, thậm chí là kê đơn dự phòng ngay cả khi không có dấu hiệu nhiễm khuẩn nào. Điều đáng ngạc nhiên ở đây chính là việc sử dụng kháng sinh chủ yếu nằm ngoài mục đích chăm sóc sức khỏe.

Giải pháp cho kháng kháng sinh

Các nhà khoa học đang nghiên cứu tiềm năng phát triển một loại chất ức chế phân tử mới có thể ngăn chặn các enzym kháng thuốc tích cực. Điều này mang đến khả năng ngăn chặn việc tự kháng kháng sinh của người sử dụng. Nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy khi được tích hợp với các chất ức chế mới được phát triển này, thuốc kháng sinh thông thường có thể tiêu diệt các vi khuẩn kháng thuốc hiệu quả như trước. Tuy nhiên, vẫn cần rất nhiều nghiên cứu hơn nữa để đánh giá tính hiệu quả của phương án này. Hiện tại, cách tốt nhất vẫn là quản lý chặt chẽ việc sử dụng kháng sinh, cũng như sử dụng thuốc một cách chính xác, tránh lạm dụng quá mức.

Tham khảo thêm thông tin tại: Những điều cần biết về kháng kháng sinh

Bình luận
Tin mới
  • 22/10/2026

    Xây dựng thói quen chăm sóc bản thân cho người bệnh Crohn

    Bệnh Crohn không chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu về thể chất như đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người bệnh. Xây dựng một thói quen chăm sóc bản thân phù hợp chính là cách để sống chung với bệnh nhẹ nhàng hơn.

  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

Xem thêm