Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Kháng kháng sinh: con số báo động và áp lực cho các giải pháp tình thế

Kháng sinh từng được coi là phương thức cực kỳ hiệu quả - một bước tiến lớn của nhân loại. Tuy nhiên, hiện nay các công cụ này không còn mang tới sức mạnh như trước nữa, và lý do chính là ngày càng gia tăng tình trạng kháng thuốc kháng sinh. Bằng chứng cho thấy, nhiều trường hợp tử vong vì nhiễm trùng do các loại vi khuẩn mà hơn 5 thập kỷ trước, chúng ta hoàn toàn có thể tiêu diệt được.

Tính cấp thiết

Theo báo cáo của trang Phys.org cho biết, các chuyên gia về Hóa sinh tại trường Đại học Hà Lan đã giải thích tại sao các loại thuốc kháng sinh hiện nay không còn điều trị thành công các tình trạng nhiễm trùng như trước đây nữa. Trong bài báo cáo, ngoài việc thảo luận về lý do tại sao thuốc kháng sinh không còn thành công trong việc chữa trị vi khuẩn, báo cáo còn đề ra tính chất cần thiết của một loại thuốc mới trong tình hình hiện tại.

Hiện nay, số ca tử vong do nhiễm trùng trên toàn thế giới đang gia tăng khi ngày càng có nhiều vi khuẩn kháng thuốc kháng sinh. Do vậy, rất cần những lớp mới của các loại thuốc này. Bên cạnh đó, phát triển một chất ức chế khả năng kháng thuốc của cơ thể hiện cũng đang được phát triển bởi một nhóm các nhà nghiên cứu hàng đầu.

Các con số báo động

Theo báo cáo, những con số đang cho thấy tình trạng đáng báo động khi trên toàn cầu, có khoảng 700.000 bệnh nhân chết mỗi năm vì các nhiễm trùng mà có thể được chữa khỏi bằng thuốc kháng sinh vào những năm 1970 và 1980. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều chủng vi khuẩn trở nên kháng thuốc hơn. Nguyên nhân chính là do việc sử dụng hàng loạt, lạm dụng thường xuyên, chỉ định sai thuốc kháng sinh và đương nhiên - ít loại thuốc mới được nghiên cứu. Theo ước tính, nếu không có sự đầu tư nghiêm túc và sáng tạo đến năm 2050, kháng thuốc kháng sinh có thể lấy đi mạng sống của khoảng 10 triệu người mỗi năm.

Nguồn: gov.uk

Trước khi có sự xuất hiện của thuốc kháng sinh, không có sự lựa chọn thuốc để chữa trị các trình trạng nhiễm trùng do vi khuẩn bên trong cơ thể. Ở mức tương đối, các bác sĩ sẽ chăm sóc vết thương theo cách rất cơ bản như bôi thuốc sát trùng tại chỗ để giảm nhiễm trùng và hy vọng tự bệnh nhân cuối cùng sẽ chống lại tình trạng nhiễm trùng, chưa kể đến việc bệnh nhân cũng phải tự hồi phục. Do vậy, các phương pháp điều trị này mang tính hạn chế rất cao và nhiễm trùng bên trong thường gây tử vong với tỉ lệ cao.

Sự xuất hiện của kháng thuốc kháng sinh

Khi thuốc kháng sinh được tổng hợp lần đầu tiên vào những năm 1930 và 1940, chúng thực sự được coi là một phương pháp chữa bệnh thần kỳ. Kháng sinh đã nhanh chóng ngăn chặn nhiễm trùng và gây tử vong. Những loại thuốc kháng sinh mạnh mẽ và hiệu quả như vậy đã sớm trở thành phương pháp điều trị tiêu chuẩn cho các bệnh nhiễm trùng trong thời gian sau đó. Tuy nhiên, việc những phương pháp điều trị này hoạt động quá hiệu quả trở nên phổ biến khiến chúng bắt đầu bị lạm dụng quá mức.

Hiện nay, nhiều bác sĩ kê đơn thuốc kháng sinh cho bệnh nhân với những bệnh cơ bản mà họ không thể điều trị dứt điểm, như cảm cúm, cảm lạnh và các bệnh nhiễm virus khác. Họ thường xuyên kê đơn, thậm chí là kê đơn dự phòng ngay cả khi không có dấu hiệu nhiễm khuẩn nào. Điều đáng ngạc nhiên ở đây chính là việc sử dụng kháng sinh chủ yếu nằm ngoài mục đích chăm sóc sức khỏe.

Giải pháp cho kháng kháng sinh

Các nhà khoa học đang nghiên cứu tiềm năng phát triển một loại chất ức chế phân tử mới có thể ngăn chặn các enzym kháng thuốc tích cực. Điều này mang đến khả năng ngăn chặn việc tự kháng kháng sinh của người sử dụng. Nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy khi được tích hợp với các chất ức chế mới được phát triển này, thuốc kháng sinh thông thường có thể tiêu diệt các vi khuẩn kháng thuốc hiệu quả như trước. Tuy nhiên, vẫn cần rất nhiều nghiên cứu hơn nữa để đánh giá tính hiệu quả của phương án này. Hiện tại, cách tốt nhất vẫn là quản lý chặt chẽ việc sử dụng kháng sinh, cũng như sử dụng thuốc một cách chính xác, tránh lạm dụng quá mức.

Tham khảo thêm thông tin tại: Những điều cần biết về kháng kháng sinh

Bình luận
Tin mới
  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

Xem thêm