Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các triệu chứng tăng cholesterol

Tăng cholesterol thường gây ra các trường hợp cấp cứu như đột quỵ hoặc đau tim do mảng bám tích tụ trong động mạch của bạn. Nó cũng có thể gây ra bệnh tim và các biến chứng khác.

Tăng cholesterol là gì?

Cholesterol là một chất chất béo giống như dạng sáp mà gan tạo ra. Cholesterol rất quan trọng cho sự hình thành màng tế bào, vitamin D và một số hormone. Cholesterol không hòa tan trong nước, vì vậy nó không thể tự di chuyển qua cơ thể bạn. Các hạt được gọi là lipoprotein giúp vận chuyển cholesterol qua máu. Có hai dạng lipoprotein chính.

  • Lipoprotein mật độ thấp (LDL), còn được gọi là “cholesterol xấu”, có thể tích tụ trong động mạch và dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, chẳng hạn như đau tim hoặc đột quỵ. Ăn quá nhiều thực phẩm có chứa nhiều chất béo sẽ làm tăng mức cholesterol LDL trong máu của bạn. Tình trạng này được gọi là tăng cholesterol, mỡ máu cao hoặc tăng lipid máu.
  • Lipoprotein mật độ cao (HDL), đôi khi được gọi là “cholesterol tốt”, giúp đưa cholesterol LDL trở lại gan để đào thải. Nếu mức cholesterol LDL của bạn quá cao hoặc mức HDL cholesterol quá thấp, chất béo sẽ tích tụ trong mạch máu của bạn. Những chất lắng đọng này sẽ khiến máu khó lưu thông qua các động mạch. Điều này có thể gây ra các vấn đề trên khắp cơ thể bạn, đặc biệt là ở tim và não, hoặc có thể gây tử vong.

Các triệu chứng của tăng cholesterol là gì?

Tăng cholesterol thường không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Trong hầu hết các trường hợp, nó chỉ gây ra các trường hợp cấp cứu. Ví dụ, một cơn đau tim hoặc đột quỵ có thể là kết quả của những tổn thương do tăng cholesterol gây ra. Những tình trạng này thường không xảy ra cho đến khi lượng cholesterol tăng cao dẫn đến sự hình thành các mảng bám trong động mạch của bạn. Mảng bám có thể làm hẹp động mạch nên máu có thể đi qua ít hơn. Sự hình thành các mảng bám làm thay đổi niêm mạc động mạch của bạn. Điều này có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng. Xét nghiệm máu là cách duy nhất để biết liệu cholesterol của bạn có quá cao hay không. Tăng cholesterol là khi lượng cholesterol toàn phần trong máu trên 200mg/dL. Yêu cầu bác sĩ cho bạn xét nghiệm cholesterol sau khi bạn bước sang tuổi 20. Sau đó, bạn hãy kiểm tra lại cholesterol cứ 4 đến 6 năm một lần. Bác sĩ cũng có thể đề nghị bạn kiểm tra cholesterol thường xuyên hơn nếu bạn có tiền sử gia đình bị cholesterol cao. Họ cũng có thể đề xuất xét nghiệm này nếu bạn chứng minh được các yếu tố nguy cơ sau:

  • bị tăng huyết áp
  • thừa cân
  • tình trạng di truyền gây ra cholesterol cao

Có một tình trạng di truyền qua các gen gây ra cholesterol cao được gọi là tăng cholesterol máu gia đình. Những người bị tình trạng này có mức cholesterol từ 300 mg/dL trở lên. Họ có thể phát triển bệnh xanthoma (bệnh u vàng), có thể xuất hiện dưới dạng mảng màu vàng trên da của bạn hoặc một khối u bên dưới da của bạn.

Bệnh động mạch vành (tim) (CAD)

Bệnh động mạch vành là một loại bệnh tim. Bệnh xảy ra khi sự tích tụ mảng bám khiến các động mạch chính cung cấp máu cho tim của bạn bị thu hẹp hoặc cứng lại. Các triệu chứng của bệnh tim có thể khác nhau đối với nam giới và phụ nữ. Tuy nhiên, bệnh tim vẫn là căn bệnh giết người số một ở cả hai giới. Các triệu chứng phổ biến nhất bao gồm:

  • đau thắt ngực, đau ngực
  • buồn nôn
  • vô cùng mệt mỏi
  • khó thở
  • đau ở cổ, hàm, bụng trên hoặc lưng của bạn

Đột quỵ

Sự tích tụ của mảng bám do cholesterol cao có thể khiến bạn có nguy cơ nghiêm trọng bị giảm hoặc cắt nguồn cung cấp máu cho một phần quan trọng của não và gây đột quỵ. Đột quỵ là một tình trạng cấp cứu y tế. Điều quan trọng là phải hành động nhanh chóng và được điều trị y tế nếu bạn hoặc bất kỳ ai bạn biết gặp phải các triệu chứng của đột quỵ. Các triệu chứng này bao gồm:

  • mất thăng bằng và phối hợp đột ngột
  • chóng mặt đột ngột
  • bất đối xứng trên khuôn mặt (mí mắt sụp xuống và miệng chỉ ở một bên)
  • không có khả năng di chuyển, đặc biệt chỉ ảnh hưởng đến một bên của cơ thể bạn
  • lú lẫn
  • nói ríu, khó nói
  • tê ở mặt, cánh tay hoặc chân của bạn, đặc biệt là ở một bên của cơ thể
  • nhìn mờ, nhìn đen hoặc nhìn đôi
  • đau đầu dữ dội đột ngột

Đau tim

Các động mạch cung cấp máu cho tim có thể từ từ thu hẹp do sự tích tụ của các mảng bám. Quá trình này, được gọi là xơ vữa động mạch, diễn ra từ từ theo thời gian và không có triệu chứng. Cuối cùng, một phần của mảng bám có thể bị vỡ ra. Khi điều này xảy ra, một cục máu đông hình thành xung quanh mảng bám. Nó có thể ngăn chặn lưu lượng máu đến cơ tim và lấy đi oxy và chất dinh dưỡng.

Sự thiếu hụt này được gọi là thiếu máu cục bộ. Khi tim bị tổn thương hoặc một phần của tim bắt đầu chết do thiếu oxy, sẽ gây ra cơn đau tim. Thuật ngữ y học cho cơn đau tim là nhồi máu cơ tim.

Các triệu chứng của cơn đau tim bao gồm:

  • thắt chặt, ép chặt, đầy, đau hoặc nhức ở ngực hoặc cánh tay của bạn
  • khó thở
  • lo lắng hoặc cảm giác sắp chết
  • chóng mặt
  • buồn nôn, khó tiêu hoặc ợ chua
  • mệt mỏi quá mức

Đau tim là một tình trạng cấp cứu y tế. Tổn thương cho tim có thể không thể phục hồi hoặc thậm chí gây tử vong, nếu việc điều trị không bắt đầu trong vài giờ đầu tiên sau cơn đau tim.

Bệnh động mạch ngoại vi (PAD)

Bệnh động mạch ngoại vi (PAD) có thể xảy ra khi mảng bám tích tụ trong thành động mạch. Điều này sẽ chặn dòng chảy của máu trong các động mạch cung cấp máu cho thận, cánh tay, dạ dày, chân và bàn chân của bạn. Các triệu chứng của bệnh động mạch ngoại vi sớm có thể bao gồm:

  • chuột rút
  • đau nhức
  • mệt mỏi
  • đau ở chân của bạn khi hoạt động hoặc tập thể dục
  • khó chịu ở chân và bàn chân của bạn.

Khi bệnh tiến triển, các triệu chứng xảy ra thường xuyên hơn và thậm chí xảy ra khi bạn đang nghỉ ngơi. Các triệu chứng sau đó có thể xảy ra do lưu lượng máu giảm bao gồm:

  • da chân và bàn chân của bạn mỏng, nhợt nhạt hoặc sáng bóng
  • mô chết do thiếu nguồn cung cấp máu, được gọi là hoại tử
  • vết loét trên chân và bàn chân của bạn không lành hoặc rất chậm lành
  • Đau chân không biến mất khi nghỉ ngơi
  • Nóng rát ở ngón chân của bạn
  • chuột rút chân
  • móng chân dày
  • ngón chân chuyển sang màu xanh lam
  • giảm sự phát triển của lông trên chân của bạn
  • giảm nhiệt độ của cẳng chân hoặc bàn chân của bạn so với chân còn lại

Những người bị bệnh động mạch ngoại vi có nguy cơ cao bị đau tim, đột quỵ hoặc cắt cụt chi.

Làm thế nào có thể theo dõi mức cholesterol?

Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ khuyến nghị bạn nên xét nghiệm testosterone 4-6 năm một lần nếu bạn là người trưởng thành khỏe mạnh trên 20 tuổi. Bạn cũng có thể cần kiểm tra cholesterol thường xuyên hơn nếu tiền sử gia đình có vấn đề về cholesterol hoặc đau tim khi còn trẻ. Vì tăng cholesterol không gây ra các triệu chứng trong giai đoạn đầu nên điều quan trọng là bạn phải lựa chọn lối sống tốt. Thực hiện một chế độ ăn uống lành mạnh, duy trì thói quen tập thể dục và thường xuyên theo dõi mức cholesterol của bạn bằng cách kiểm tra chúng tại bệnh viện.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Đồ uống có cồn ảnh hưởng thế nào đến nồng độ cholesterol của bạn?

Hồng Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm