Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bí mật của đôi bàn tay

Mọi người trên toàn thế giới, thuộc nhiều nền văn hóa, tín ngưỡng và quốc gia khác nhau sử dụng tay khi lần đầu gặp mặt, để giao tiếp thông qua ngôn ngữ ký hiệu, để ôm em bé, để làm việc và để làm rất nhiều thứ khác nữa. Bàn tay là một phần của cơ thể, và có thể coi là một trong số những phần quan trọng nhất.

Bí mật của đôi bàn tay

Và bạn có biết không, có khoảng 1/4 vỏ não vận động của não được sử dụng để điều khiển các cơ ở tay. Tuy nhiên, không nhiều người, kể cả những bác sỹ chuyên phẫu thuật tay, biết nhiều về đôi bàn tay của mình. Dưới đây là một số hiểu lầm về đôi bàn tay thường gặp

#1: Nếu bạn có thể di chuyển ngón tay, cổ tay hay khuỷu tay, thì có nghĩa là phần đó không bị gãy?

Có rất nhiều bệnh nhân, đặc biệt là những vận động viên khẳng định rằng, ngón tay của họ không bị gãy vì họ có thể di chuyển được ngón tay. Và những vận động viên này khăng khăng đòi quay trở lại trận đấu. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, việc bạn có thể di chuyển được ngón tay, cổ tay hay khuỷu tay không có nghĩa là nó không bị gãy. Bạn chỉ có thể khẳng định được chúng không bị gãy sau khi đã chụp X quang.

Trong các trận bóng đá ở trường trung học, thì tay là bộ phận cơ thể dễ bị gãy nhất, theo một nghiên cứu năm 2012 trên The American Journal of Sports Medicine.  Mỗi năm có khoảng hơn 150.000 thanh thiếu niên chơi bóng đá dưới 15 tuổi cần phải điều trị vì các chấn thương, và cứ 7 người trong số đó thì có 1 người có chấn thương ở bàn tay, ngón tay hoặc cổ tay. Trung bình, 25% số ca chấn thương của các vận động viên là chấn thương ở bàn tay và cổ tay, nhưng tất cả mọi người đều có thể gặp phải chấn thương ở tay, chứ không chỉ có các vận động viên. Theo thống kê của CDC, bàn tay, cổ tay và ngón tay là những chấn thương chiếm khoảng 11.3% số ca cấp cứu trong năm 2011. 16.8% số ca chấn thương do công việc xảy ra ở bàn tay hoặc cổ tay, theo thống kê của Bureau of Labor Statistics.

Sau khi bị chấn thương tay, bạn sẽ có thói quen là gập, duỗi hoặc xoay xem liệu phần đó có bị gãy hay không. Nhưng, bạn không nên coi việc làm này là một cách để chẩn đoán. Trong rất nhiều trường hợp, bạn vẫn có thể di chuyển ngón tay bị gãy. Nếu bạn gặp phải một chấn thương và bị đau, đặc biệt là bị sưng, đỏ hoặc bầm tím, bạn nên đến gặp bác sỹ ngay.

#2: Bẻ ngón tay sẽ gây bệnh viêm khớp?

Âm thanh bạn tạo ra khi bẻ ngón tay có thể sẽ khiến nhiều người khó chịu khi ở nơi công cộng, nhưng việc làm này sẽ không gây hại gì cả. Có rất nhiều hiểu lầm và giả thuyết quanh thói quen bẻ ngón tay. Ví dụ như việc bẻ ngón tay sẽ đẩy khí nitro vào trong các khớp, hoặc gân sẽ tách ra khỏi các mô do việc trượt của các khớp khi bẻ ngón tay. Nhưng sự thật về việc bẻ ngón tay thì vẫn còn đang gây rất nhiều tranh cãi. Bẻ ngón tay có thể sẽ không gây ra viêm khớp hay viêm xương khớp, nhưng nếu bạn bẻ ngón tay và cảm thấy đau, thì rất có thể bạn có những bất thường về khớp, ví dụ như tổn thương dây chằng hoặc mất sụn. Khi đó, bạn nên đến bác sỹ để kiểm tra.

#3: Rửa tay bằng nước nóng sẽ tốt hơn là rửa bằng nước lạnh?

Trong một nghiên cứu năm 2013 của trường đại học Vanderbilt, 70% số người được khảo sát nói rằng, họ tin việc rửa tay bằng nước nóng sẽ hiệu quả hơn việc rửa tay với nước ấm, nước ở nhiệt độ thường hay nước lạnh. Nhưng, chưa có một bằng chứng khoa học nào ủng hộ cho điều này cả. Nhiệt đúng là có thể tiêu diệt được vi khuẩn, nhưng nhiệt độ này sẽ cao hơn rất nhiều so với mức nhiệt mà bạn có thể rửa tay một cách thoải mái. CDC không đưa ra một khuyến nghị nào về nhiệt độ của nước khi rửa tay cả, mà chỉ khuyến nghị về việc nên rửa tay với nước và xà phòng trong ít nhất 20 giây, sau đó sấy khô tay. Nhiệt độ của nước nên được xác định bằng mức độ thoải mái của bạn. Đa số mọi người sẽ thích rửa tay bằng nước ấm hơn. Và cũng theo nghiên cứu của đại học Vanderbilt, những người rửa tay bằng nước ấm và nước nóng sẽ rửa tay lâu hơn khoảng 64%. Và việc này sẽ gây tiêu tốn năng lượng cho những quốc gia nhỏ, và ảnh hưởng không tốt đến tay của bạn. Nước quá nóng có thể phá vỡ lớp bảo vệ bên của da, khiến bạn khó có thể chống lại vi khuẩn hơn.

#4: Những cặp sinh đôi giống hệt nhau sẽ có dấu vân tay giống nhau?

Những cặp sinh đôi có thể sẽ ăn mặc giống nhau, thích những món ăn giống nhau hoặc có sở thích giống nhau, nhưng có một điểm khác biệt giữa họ, chính là dấu vân tay. Dấu vân tay của các cặp sinh đôi có thể có những phần tương tự nhau, nhưng nếu xem xét kỹ, thì sẽ có một vài điểm khác biệt nho nhỏ. Dấu vân tay được xác định bởi rất nhiều yếu tố, một trong số đó là do gen. DNA sẽ giúp bạn lập bản đồ các vòng tròn của vân tay. Môi trường là một yếu tố khác. Khi thai nhi phát triển, vân tay sẽ được hình thành phụ thuộc vào sự phát triển của xương, sự tiếp xúc với nước ối và áp lực ở trong tử cung. Do vậy, dấu vân tay là đặc điểm riêng biệt, độc nhất, không có 2 người nào có dấu vân tay giống y hệt nhau cả.

#5: Người thuận tay phải sẽ sống lâu hơn?

Hiểu lầm này bắt nguồn từ một nghiên cứu năm 1988 của 2 nhà tâm lý học. Họ đã phân tích ghi chép về sự tử vong của các vận động viên bóng chày và thấy rằng, những vận động viên thuận tay trái sẽ chết sơm hơn. Nhưng 2 nhà nghiên cứu này đã phạm phải một sai lầm trong thống kê, khi mà họ không tính đến tỷ lệ số người thuận tay trái đang tăng lên ngày một nhiều hơn trong suốt thế kỷ 20. Một nghiên cứu năm 1994 trên các vận động viên cricket đăng tải trên tạp chí British Medical Journal đã làm sáng tỏ vấn đề này: Nhìn chung, việc thuận tay trái không liên quan gì đến việc tăng tỷ lệ tử vong cả. Các nhà nghiên cứu chưa biết được lý do chính xác tại sao có những người lại thuận tay trái, nhưng nguyên nhân có thể là do yếu tố di truyền và môi trường.

#6: Ngón tay cái là đặc điểm để phân biệt loài người với các loài động vật khác?

Loài người, có tên khoa học là homosapien, thường cho rằng, ngón cái là đặc điểm nhận dạng có thể giúp phân biệt loài người với các loại động vật khác. Nhưng, trên thực tế, homosapien không phải là loại động vật duy nhất có ngón tay cái. Tinh tinh, khỉ đột và các loài khác thuộc họ hàng nhà khỉ cũng có ngón cái nằm bên cạnh ngón tay trỏ. Loại ếch Nam Phi có tên là Phyllomedusa cũng có ngón tay cái và được sử dụng để nắm bắt con mồi. Đặc điểm thực sự giúp nhận dạng bàn tay con người với bàn tay của các loại động vật khác là khả năng mà ngón nhẫn và ngón út có thể gập qua lòng bàn tay, chạm tới ngón cái - đây là kết quả của sự linh hoạt đặc biệt của khớp cổ - đốt bàn tay chạy ở giữa lòng bàn tay của chúng ta. Động tác này giúp khả năng cầm, nắm và xoắn của con người tốt hơn của những loài động vật khác.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Sự khác nhau thú vị giữa phụ nữ và nam giới
Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everydayhealth
Bình luận
Tin mới
  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

  • 29/01/2026

    6 thức uống thải độc thận buổi sáng

    Thải độc cơ thể đúng cách, đặc biệt là hỗ trợ chức năng thận, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe lâu dài. Một số loại thức uống buổi sáng giúp thanh lọc thận tự nhiên, tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân và góp phần ngăn ngừa bệnh gout (gút)

  • 29/01/2026

    Bí kíp lựa chọn thực phẩm Tết an toàn và chất lượng

    Thời điểm này, nguồn cung hàng hóa, thực phẩm Tết hiện khá dồi dào để người tiêu dùng cân nhắc, lựa chọn các mặt hàng phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình mình. Tất nhiên, tiêu chí chất lượng và an toàn vẫn được đặt lên hàng đầu.

  • 29/01/2026

    Vi khuẩn Bacillus cereus – Thủ phạm gây độc trong các lon sữa

    Bacillus cereus (B. cereus) là một vi sinh vật tiết ra các độc tố có hại, đây cũng chính là thủ phạm gây ra ngộ độc trong các sản phẩm thực phẩm không đạt chuẩn trên thị trường hiện nay, bao gồm một số loại sữa, cơm nguội và các món ăn khác. Bằng cách tiết ra một loại độc tố tên là Cereulide, nó có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa. Tuy nhiên đấy không phải là tất cả, B. cereus có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và nguy hiểm đến tính mạng con người. Cùng tìm hiểu về vi khuẩn B. cereus qua bài viết sau đây!

  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

  • 28/01/2026

    Hiểm họa từ thực phẩm ngâm "thủy tinh lỏng" Natri Silicate

    Thời gian gần đây, natri silicate bị lợi dụng nhờ đặc tính tạo màng và giữ nước để bảo quản thực phẩm. Khi ngâm thực phẩm vào dung dịch này, hóa chất thẩm thấu giúp tăng trọng lượng ảo, làm nguyên liệu trương nước và tạo vẻ ngoài bóng bẩy, tươi mới.

  • 28/01/2026

    Hen phế quản: Kiểm soát cơn hen, thở dễ dàng hơn

    Hen phế quản là một bệnh lý hô hấp mạn tính phổ biến, gây ra tình trạng viêm và co thắt đường thở, dẫn đến các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho và cảm giác nặng ngực. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng với sự hiểu biết đúng đắn và các biện pháp kiểm soát hiệu quả, người bệnh có thể sống khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các cơn hen cấp tính. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết, xử lý và kiểm soát hen phế quản.

Xem thêm