Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Axit uric là gì?

Acid uric được tạo ra khi cơ thể phá vỡ chất purin (purin cung cấp một phần cấu trúc hóa học của các gen ở con người).

Purin bao gồm 2 vòng bazơ cacbon-nitơ là adenine và guanine. Purin thể hiện như là một dạng năng lượng cho các tế bào và rất cần thiết cho việc sản xuất DNA và RNA, protein, tinh bột, điều hòa các enzym và các tín hiệu của tế bào. Sản xuất acid uric có liên quan đến quá trình tổng hợp purin trong cơ thể và hấp thu purin từ bên ngoài.

Nói cách khác, purin được tìm thấy trong tất cả các mô của con người và còn được tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm. Khi các tế bào chết trong cơ thể con người, purin được tạo ra. Acid uric là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa purin ở người. Đào thải acid uric ra khỏi cơ thể phụ thuộc vào sự bài tiết. Cần có sự cân bằng giữa sản xuất và bài tiết acid uric, được xác định thông qua mức độ urat huyết thanh (là mức độ acid uric trong máu).

Mức độ urat huyết thanh

Hầu hết axit uric được phân hủy trong máu và đi đến thận để bài tiết ra ngoài qua nước tiểu. Người bình thường luôn duy trì nồng độ urat huyết thanh ổn định từ 4 đến 6,8 mg/dl, cũng như tổng axit uric trong cơ thể vào khoảng 1.000 mg. Những người hoặc là sản xuất quá nhiều acid uric hoặc không có khả năng đào thải đủ axit uric sẽ có nồng độ urat huyết thanh tăng cao. Mức độ cao của acid uric trong máu được gọi là tăng acid uric máu. Sản xuất quá nhiều hoặc bài tiết quá ít acid uric hoặc kết hợp cả hai, có thể dẫn đến tình trạng tăng acid uric máu.

Những người có nồng độ acid uric cao trong máu có thể phát triển bệnh thận hoặc bệnh gout thông qua sự lắng đọng của các tinh thể trong khớp. Nhưng không phải tất cả những người có tăng acid uric máu đều phát triển bệnh gút.

Việc duy trì một nồng độ urat huyết thanh bình thường là rất quan trọng. Xét nghiệm máu là một trong những cách kiểm tra nồng độ axit uric trong cơ thể bạn. Bạn cũng có thể thực hiện kiểm tra mẫu nước tiểu.

Lý tưởng nhất là acid uric huyết thanh nên ở mức 6,0 mg/dl hoặc thấp hơn. Một người có nồng độ acid uric là 6,8 mg/dl hoặc cao hơn được phân loại là có tình trạng tăng acid uric máu.

Tăng acid uric máu có thể xảy ra do các vấn đề khác nhau, bao gồm:

  • Hội chứng toan
  • Nghiện rượu
  • Tác dụng phụ của hóa trị
  • Bệnh Gout
  • Viêm khớp gout mãn tính
  • Tiểu đường
  • Suy tuyến cận giáp
  • Nhiễm độc chì
  • Bệnh bạch cầu
  • Bệnh thận
  • Suy thận
  • Đa hồng cầu nguyên phát
  • Chế độ ăn uống giàu purine
  • Nhiễm độc thai nghén liên quan đến mang thai
Nồng độ axit uric thấp có thể liên quan đến:
  • Chế độ ăn uống ít purine
  • Hội chứng Fanconi
  • Tiết hormone chống bài niệu không phù hợp
  • Bệnh Wilson

Kết luận

Việc nắm rõ mức độ axit uric trong cơ thể bạn là rất quan trọng, tương tự như hiểu biết về nồng độ cholesterol hay glucose trong máu của bạn.

Người có tiền sử bệnh gout nên thực hiện theo dõi nồng độ axit uric 6 tháng 1 lần để chắc chắn nồng độ đó vẫn còn dưới 6,0 mg/dl. Bệnh nhân bị Gout có thể cần điều trị bằng thuốc cũng như thay đổi lối sống để giữ cho lượng axit uric ở mức hợp lý.

Bình luận
Tin mới
  • 02/09/2026

    Điều trị ung thư cổ tử cung có tốn kém không?

    Ung thư cổ tử cung là một trong những bệnh lý ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ, nhưng lại có tỷ lệ chữa khỏi rất cao nếu được phát hiện ở giai đoạn sớm.

  • 01/09/2026

    Cảnh báo 7 bệnh thường gặp mùa hè và cách phòng ngừa hiệu quả

    Mùa hè với nhiệt độ cao, độ ẩm lớn và thói quen sinh hoạt thay đổi là điều kiện thuận lợi cho nhiều loại virus, vi khuẩn và ký sinh trùng bùng phát. Hiểu rõ các bệnh thường gặp trong mùa nắng nóng sẽ giúp bạn chủ động bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.

  • 31/08/2026

    3 loại đồ uống cần tránh khi dùng chung với thực phẩm chức năng dầu cá

    Tốt nhất nên uống thực phẩm bổ sung dầu cá cùng với thức ăn để tăng cường khả năng hấp thụ các axit béo omega-3 có lợi. Các loại đồ uống cần tránh khi dùng thực phẩm bổ sung dầu cá bao gồm rượu và đồ uống có ga.

  • 30/08/2026

    Uống đủ nước mỗi ngày: Nhiều người đang mất nước mà không hề hay biết

    Nước chiếm 60-70% trọng lượng cơ thể và tham gia vào hầu hết mọi phản ứng sinh hóa trong cơ thể. Thế nhưng, tình trạng thiếu nước mãn tính - không phải mất nước cấp tính - đang âm thầm ảnh hưởng đến sức khỏe của hàng triệu người Việt Nam mỗi ngày mà họ không nhận ra.

  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

Xem thêm