Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Axit uric là gì?

Acid uric được tạo ra khi cơ thể phá vỡ chất purin (purin cung cấp một phần cấu trúc hóa học của các gen ở con người).

Purin bao gồm 2 vòng bazơ cacbon-nitơ là adenine và guanine. Purin thể hiện như là một dạng năng lượng cho các tế bào và rất cần thiết cho việc sản xuất DNA và RNA, protein, tinh bột, điều hòa các enzym và các tín hiệu của tế bào. Sản xuất acid uric có liên quan đến quá trình tổng hợp purin trong cơ thể và hấp thu purin từ bên ngoài.

Nói cách khác, purin được tìm thấy trong tất cả các mô của con người và còn được tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm. Khi các tế bào chết trong cơ thể con người, purin được tạo ra. Acid uric là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa purin ở người. Đào thải acid uric ra khỏi cơ thể phụ thuộc vào sự bài tiết. Cần có sự cân bằng giữa sản xuất và bài tiết acid uric, được xác định thông qua mức độ urat huyết thanh (là mức độ acid uric trong máu).

Mức độ urat huyết thanh

Hầu hết axit uric được phân hủy trong máu và đi đến thận để bài tiết ra ngoài qua nước tiểu. Người bình thường luôn duy trì nồng độ urat huyết thanh ổn định từ 4 đến 6,8 mg/dl, cũng như tổng axit uric trong cơ thể vào khoảng 1.000 mg. Những người hoặc là sản xuất quá nhiều acid uric hoặc không có khả năng đào thải đủ axit uric sẽ có nồng độ urat huyết thanh tăng cao. Mức độ cao của acid uric trong máu được gọi là tăng acid uric máu. Sản xuất quá nhiều hoặc bài tiết quá ít acid uric hoặc kết hợp cả hai, có thể dẫn đến tình trạng tăng acid uric máu.

Những người có nồng độ acid uric cao trong máu có thể phát triển bệnh thận hoặc bệnh gout thông qua sự lắng đọng của các tinh thể trong khớp. Nhưng không phải tất cả những người có tăng acid uric máu đều phát triển bệnh gút.

Việc duy trì một nồng độ urat huyết thanh bình thường là rất quan trọng. Xét nghiệm máu là một trong những cách kiểm tra nồng độ axit uric trong cơ thể bạn. Bạn cũng có thể thực hiện kiểm tra mẫu nước tiểu.

Lý tưởng nhất là acid uric huyết thanh nên ở mức 6,0 mg/dl hoặc thấp hơn. Một người có nồng độ acid uric là 6,8 mg/dl hoặc cao hơn được phân loại là có tình trạng tăng acid uric máu.

Tăng acid uric máu có thể xảy ra do các vấn đề khác nhau, bao gồm:

  • Hội chứng toan
  • Nghiện rượu
  • Tác dụng phụ của hóa trị
  • Bệnh Gout
  • Viêm khớp gout mãn tính
  • Tiểu đường
  • Suy tuyến cận giáp
  • Nhiễm độc chì
  • Bệnh bạch cầu
  • Bệnh thận
  • Suy thận
  • Đa hồng cầu nguyên phát
  • Chế độ ăn uống giàu purine
  • Nhiễm độc thai nghén liên quan đến mang thai
Nồng độ axit uric thấp có thể liên quan đến:
  • Chế độ ăn uống ít purine
  • Hội chứng Fanconi
  • Tiết hormone chống bài niệu không phù hợp
  • Bệnh Wilson

Kết luận

Việc nắm rõ mức độ axit uric trong cơ thể bạn là rất quan trọng, tương tự như hiểu biết về nồng độ cholesterol hay glucose trong máu của bạn.

Người có tiền sử bệnh gout nên thực hiện theo dõi nồng độ axit uric 6 tháng 1 lần để chắc chắn nồng độ đó vẫn còn dưới 6,0 mg/dl. Bệnh nhân bị Gout có thể cần điều trị bằng thuốc cũng như thay đổi lối sống để giữ cho lượng axit uric ở mức hợp lý.

Bình luận
Tin mới
  • 06/10/2026

    Thuốc GLP-1 có thể giúp làm chậm quá trình lão hóa?

    Các thuốc nhóm GLP-1 như semaglutide hiện được kê đơn chủ yếu để điều trị đái tháo đường type 2 và béo phì.

  • 05/10/2026

    7 lầm tưởng về thuốc Aspirin

    Aspirin từng được xem là thần dược trong phòng ngừa bệnh tim mạch, tuy nhiên hiện nay y học đã có những góc nhìn thay đổi về loại thuốc này. Dưới đây là 7 lầm tưởng phổ biến về thuốc Aspirin được các chuyên gia y tế khuyến cáo.

  • 05/10/2026

    Ly thượng bì bọng nước

    Bệnh ly thượng bì bọng nước (epidermolysis bullosa) là một tình trạng hiếm gặp gây ra hiện tượng da mỏng, dễ nổi mụn nước ở trẻ nhỏ. Bệnh lý này có thể gây khó chịu cho trẻ và có thể trở nặng nếu không được chăm sóc đúng cách. Cùng tìm hiểu qua bài viết sau!

  • 04/10/2026

    FDA phê duyệt 4 loại vaccine cập nhật cho 2026-2027 nhắm vào biến thể XFG của COVID-19

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt bốn loại vaccine COVID-19 cập nhật cho năm 2026–2027. Các loại vaccine mới này đặc biệt nhắm vào biến thể XFG đang lây lan nhanh chóng, nhằm tăng cường bảo vệ cho những nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

  • 04/10/2026

    Thời điểm tốt nhất để ăn quả óc chó tốt cho não bộ

    Ăn quả óc chó vào buổi sáng giúp tối ưu hóa hiệu suất nhận thức và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe não bộ.

  • 04/10/2026

    Chăm sóc da mùa khô

    Thời tiết hanh khô với độ ẩm không khí giảm sâu là "kẻ thù" lớn nhất của làn da khỏe mạnh vì nó làm suy yếu hàng rào bảo vệ da và giảm hoạt động tuyến bã nhờn. Nếu không chăm sóc đúng cách, da sẽ mất độ ẩm, dẫn đến khô căng, bong tróc, xỉn màu và dễ kích ứng. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ làm sạch da, dưỡng ẩm sâu đến bảo vệ da trước các tác nhân môi trường, giúp bạn tự tin với làn da căng mịn suốt mùa khô.

  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

  • 03/10/2026

    Lưu ý khi dùng hà thủ ô hỗ trợ ngăn ngừa tóc bạc sớm

    Tóc bạc sớm ngày càng trẻ hóa, khiến nhiều người tìm đến các bài thuốc dân gian, trong đó có hà thủ ô.

Xem thêm