Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Xử trí kịp thời các cơn hen cấp

Những dấu hiệu khởi phát có thể rất nhỏ, nhưng sẽ rất nhanh chóng trở nên nguy hiểm với người bệnh.

Xử trí kịp thời các cơn hen cấp

Trong cơn hen cấp, đường hô hấp trở nên phù nề và viêm. Các cơ xung quanh đường hô hấp co lại, niêm mạc đường hô hấp có nhiều chất nhày, phế quản hẹp lại và hạn chế lượng không khí đi qua. Điều này làm cho bệnh nhân cảm thấy rất khó thở.

Các dấu hiệu cảnh báo cơn hen cấp bao gồm:

  • Ho liên tục không ngừng
  • Thở khò khè trong cả thì hít vào và thở ra.
  • Nói khó
  • Thở rất nhanh
  • Mặt nhợt nhạt, nhiều mồ hôi
Phế quản trong cơn hen

Nhận biết các dấu hiệu sớm của một cơn hen cấp rất quan trọng để đề phòng các hậu quả nặng nề do nó mang lại. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu những biện pháp xử lý kịp thời các cơn hen cấp tại nhà khi chưa kịp đến các cơ sở y tế.

1. Cà phê hoặc các loại trà có chứa caffeine

Caffeine có trong trà đen (black tea) hoặc trà xanh (green tea) và cà phê có thể hỗ trợ điều trị bệnh hen. Caffeine hoạt động tương tự như một số loại thuốc hen phổ biến, giúp giãn phế quản. Caffeine có thể có hiệu quả cải thiện chức năng hô hấp ở những người bị hen trong vòng bốn giờ. Vì vậy, trà đen và cà phê có thể giúp bạn chống lại những cơn hen cấp trong những trường hợp khẩn cấp khi bạn không có thuốc.

Cà phê nóng hoặc trà ấm sẽ có tác dụng nhanh hơn các loại lạnh.

2. Tinh dầu khuynh diệp

Dầu khuynh diệp đã được con người sử dụng từ hàng nghìn năm trước như một phương thuốc tự nhiên cho rất nhiều tình trạng bệnh lý, chúng cũng có hiệu quả đối với các trường hợp hen và viêm phế quản.

Để sử dụng dầu khuynh diệp trong xử trí các cơn hen cấp, hãy nhỏ vài giọt dầu vào thiết bị khuếch tán không khí và ngồi gần nó, cố gắng hít thở sâu nếu có thể. Nếu bạn không có thiết bị khuếch tán, hãy nhỏ một vài giọt tinh dầu khuynh diệp vào một cốc nước sôi (nước nóng) sau đó hít hơi bay lên từ cốc.

Các loại tinh dầu khác cũng có hiệu quả tương tự là tinh dầu oải hương và húng quế.

Bạn nên tham khảo các chuyên gia cũng như những người có kinh nghiệm để lựa chọn  các loại tinh dầu nguyên chất, an toàn và đảm bảo chất lượng.

Lưu ý rằng các loại tinh dầu này cũng có thể là nguyên nhân gây khởi phát cơn hen cấp ở những người bị khởi phát cơn hen khi hít phải các chất hóa học. Vì vậy hãy thận trọng khi sử dụng cũng như giới thiệu cho những người khác.

3. Dầu mù tạt

Dầu mù tạt là một trong những biện pháp xử lý tốt nhất cơn hen cấp tại nhà. Loại dầu mù tạt chúng ta đang đề cập đến được sản xuất bằng cách ép các hạt mù tạt, trong thành phần của dầu có chứa isothiocyanates. Loại dầu được sử dụng trong cơn hen cấp cần phân biệt với loại tinh dầu mù tạt khác mà bạn không nên để tinh dầu tiếp xúc trực tiếp với da.  

Dầu hạt mù tạt có thể làm giảm triệu chứng cơn hen cấp và giúp cải thiện chức năng thông khí và tăng cường chức năng phổi.

Hãy massage hỗn hợp gồm dầu mù tạt và muối trên ngực vài lần trong ngày cho đến khi các triệu chứng hen giảm.

Các miếng dán và đắp có chứa bột từ hạt mù tạt cũng có hiệu quả tương tự. Tại vị trí đắp sẽ có cảm giác ấm nóng. Miếng dán chỉ nên lưu trên da ít hơn 15 phút, để tránh bị bỏng. Đừng quên kiểm tra thường xuyên vị trí dán.   

Dầu mù tạt

4. Tư thế của bạn

Ngồi thẳng lưng là tư thế tốt sẽ giúp đường thông khí của bạn không bị cản trở từ đó chức năng hô hấp được thực hiện tốt hơn. Bạn có thể sử dụng ghế có chỗ dựa hoặc ngồi tại các vị trí giúp bạn có thể dựa lưng vào đảm bảo tư thế thẳng.

Bạn không nên nằm, tư thế này có thể làm bạn khó thở hơn. 

5. Cố gắng thở chậm và sâu

Thở chậm và sâu có thể rất khó khăn khi bạn đang bị cơn hen cấp tấn công, nhưng nó mang lại rất nhiều lợi ích. Thứ nhất nó giúp bạn không thở quá nhanh, bởi vì thở quá nhanh trong trường hợp này không mang lại hiệu quả hô hấp mà còn có thể khiến bạn bị thiếu oxy. Hơi thở sâu cũng có thể giúp bạn giữ bình tĩnh, thư giãn hơn. Việc giữ bình tĩnh cũng có thể giúp ngực bạn không bị căng lên làm bạn khó thở hơn.

Khi nào cần tìm sự trợ giúp y tế?

Nếu bạn không thể kiểm soát các triệu chứng của cơn hen cấp tính, bạn cần sự trợ giúp y tế khẩn cấp. Tới ngay các cơ sở y tế gần nhất cũng như tìm kiếm sự trợ giúp của những người xung quanh khi có các dấu hiệu sau:

  • Thở dốc hoặc thở khò khè, đặc biệt là vào thời điểm sáng sớm hoặc ban đêm
  • Cần phải căng cơ ngực của bạn để có thể thở
  • Các triệu chứng không được cải thiện khi bạn đã sử dụng biện pháp tự nhiên hoặc thuốc.
  • Không thể nói các cụm từ dài vì hơi thở ngắn

Phòng ngừa các cơn hen cấp

Cách tốt nhất để ngăn ngừa các cơn hen cấp là tránh những yếu tố kích thích làm khởi phát cơn hen. Các yếu tố kích thích thường gặp là không khí lạnh, phấn hoa, nấm mốc và bụi… (bạn có thể tìm hiểu các yếu tố làm khởi phát cơn hen tại đây)

Bạn cũng có thể tiêm vắc xin phòng cúm và viêm phổi hằng năm, để dự phòng khởi phát cơn hen do nguyên nhân virus.  Bạn cũng nên tuân thủ chỉ định điều trị của bác sỹ và không tự ý bỏ thuốc khi cảm thấy khỏe hơn.

Các cơn hen cấp có thể khởi phát đột ngột và diễn biến rất nhanh với hậu quả nặng nề. Vì thế bạn nên hỏi ý kiến bác sỹ điều trị về việc chuẩn bị cho bất kì cơn hen cấp nào trong tương lai. Điều này sẽ giúp bạn hoặc người thân xung quanh có thể xử trí kịp thời, kiểm soát các triệu chứng và ngăn ngừa những hậu quả xấu nhất có thể xảy ra. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những dấu hiệu và triệu chứng của cơn hen cấp

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 02/01/2026

    Uống rượu ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

    Rượu thường được sử dụng trong các dịp thư giãn, ăn mừng hay gắn kết xã hội. Tuy nhiên, đằng sau tính hợp pháp và sự chấp nhận rộng rãi, cần nhìn nhận rõ bản chất của rượu: một chất tác động thần kinh mạnh với ảnh hưởng đa dạng lên cơ thể con người. Dù trong nhiều trường hợp được sử dụng có kiểm soát, việc uống rượu vẫn tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe, từ những rối loạn tạm thời về chức năng đến các bệnh lý mạn tính nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.

  • 01/01/2026

    Rau cải xoong có tác dụng gì?

    Cải xoong là loại rau mùa đông, tuy nhiên, ít ai biết rằng loại rau này lại được mệnh danh là một 'siêu thực phẩm'. Vậy thực sự cải xoong có tác dụng gì?

  • 01/01/2026

    Viêm tủy xương và cách phòng chống trong thời tiết lạnh

    Viêm tủy xương là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính hoặc mạn tính ở xương, bao gồm tủy xương và các mô mềm xung quanh. Bệnh thường do các loại vi khuẩn như tụ cầu vàng hoặc liên cầu gây ra. Những vi khuẩn này xâm nhập vào xương thông qua đường máu, sau khi cơ thể bị một trong các tình trạng nhiễm khuẩn tại một vùng nào đó.

  • 31/12/2025

    4 loại đồ uống nên tránh khi bị đầy bụng

    Có một số loại đồ uống có thể làm tăng lượng khí trong dạ dày hoặc kích thích hệ tiêu hóa gây đầy bụng. Tìm hiểu một số loại đồ uống nên tránh hoặc hạn chế để tránh tình trạng đầy bụng trầm trọng hơn.

  • 30/12/2025

    Ăn gì cho đúng ở tuổi học đường?

    Thực phẩm học sinh sử dụng mỗi ngày không chỉ ảnh hưởng đến thể lực trước mắt mà còn quyết định nền tảng sức khỏe lâu dài. Việc phân biệt đúng – sai trong lựa chọn thực phẩm đang trở thành kỹ năng sống quan trọng với mỗi học sinh.

  • 30/12/2025

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân (Bàn chân rỗ)

    Bệnh tiêu sừng lõm lòng bàn chân là một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn ảnh hưởng đến da lòng bàn chân. Tình trạng này gây ra mùi hôi và ngứa ngáy khó chịu. Bạn có nguy cơ cao mắc bệnh này nếu chân đổ mồ hôi và thường xuyên đi giày không thoáng khí. Cùng tìm hiểu về bệnh này qua bài viết sau đây!

  • 29/12/2025

    Hà Nội ô nhiễm không khí: 6 loại thực phẩm giúp thanh lọc và bảo vệ phổi

    Những ngày gần đây, không khí tại Hà Nội và các tỉnh miền Bắc liên tục ở mức kém, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân. Bên cạnh các biện pháp che chắn bên ngoài, việc xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý là cách hiệu quả để tăng cường đề kháng cho phổi.

  • 29/12/2025

    Phục hồi sau khi bị cúm

    Ngay cả khi các triệu chứng cảm lạnh hoặc cúm đã thuyên giảm, cơ thể vẫn cần thêm thời gian để hồi phục hoàn toàn. Các chuyên gia khuyến nghị nên nghỉ ngơi đầy đủ, duy trì lượng nước cần thiết, từng bước quay lại thói quen sinh hoạt thường ngày và ưu tiên các thực phẩm, đồ uống bổ dưỡng, lành mạnh

Xem thêm