Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Xử trí kịp thời các cơn hen cấp

Những dấu hiệu khởi phát có thể rất nhỏ, nhưng sẽ rất nhanh chóng trở nên nguy hiểm với người bệnh.

Xử trí kịp thời các cơn hen cấp

Trong cơn hen cấp, đường hô hấp trở nên phù nề và viêm. Các cơ xung quanh đường hô hấp co lại, niêm mạc đường hô hấp có nhiều chất nhày, phế quản hẹp lại và hạn chế lượng không khí đi qua. Điều này làm cho bệnh nhân cảm thấy rất khó thở.

Các dấu hiệu cảnh báo cơn hen cấp bao gồm:

  • Ho liên tục không ngừng
  • Thở khò khè trong cả thì hít vào và thở ra.
  • Nói khó
  • Thở rất nhanh
  • Mặt nhợt nhạt, nhiều mồ hôi
Phế quản trong cơn hen

Nhận biết các dấu hiệu sớm của một cơn hen cấp rất quan trọng để đề phòng các hậu quả nặng nề do nó mang lại. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu những biện pháp xử lý kịp thời các cơn hen cấp tại nhà khi chưa kịp đến các cơ sở y tế.

1. Cà phê hoặc các loại trà có chứa caffeine

Caffeine có trong trà đen (black tea) hoặc trà xanh (green tea) và cà phê có thể hỗ trợ điều trị bệnh hen. Caffeine hoạt động tương tự như một số loại thuốc hen phổ biến, giúp giãn phế quản. Caffeine có thể có hiệu quả cải thiện chức năng hô hấp ở những người bị hen trong vòng bốn giờ. Vì vậy, trà đen và cà phê có thể giúp bạn chống lại những cơn hen cấp trong những trường hợp khẩn cấp khi bạn không có thuốc.

Cà phê nóng hoặc trà ấm sẽ có tác dụng nhanh hơn các loại lạnh.

2. Tinh dầu khuynh diệp

Dầu khuynh diệp đã được con người sử dụng từ hàng nghìn năm trước như một phương thuốc tự nhiên cho rất nhiều tình trạng bệnh lý, chúng cũng có hiệu quả đối với các trường hợp hen và viêm phế quản.

Để sử dụng dầu khuynh diệp trong xử trí các cơn hen cấp, hãy nhỏ vài giọt dầu vào thiết bị khuếch tán không khí và ngồi gần nó, cố gắng hít thở sâu nếu có thể. Nếu bạn không có thiết bị khuếch tán, hãy nhỏ một vài giọt tinh dầu khuynh diệp vào một cốc nước sôi (nước nóng) sau đó hít hơi bay lên từ cốc.

Các loại tinh dầu khác cũng có hiệu quả tương tự là tinh dầu oải hương và húng quế.

Bạn nên tham khảo các chuyên gia cũng như những người có kinh nghiệm để lựa chọn  các loại tinh dầu nguyên chất, an toàn và đảm bảo chất lượng.

Lưu ý rằng các loại tinh dầu này cũng có thể là nguyên nhân gây khởi phát cơn hen cấp ở những người bị khởi phát cơn hen khi hít phải các chất hóa học. Vì vậy hãy thận trọng khi sử dụng cũng như giới thiệu cho những người khác.

3. Dầu mù tạt

Dầu mù tạt là một trong những biện pháp xử lý tốt nhất cơn hen cấp tại nhà. Loại dầu mù tạt chúng ta đang đề cập đến được sản xuất bằng cách ép các hạt mù tạt, trong thành phần của dầu có chứa isothiocyanates. Loại dầu được sử dụng trong cơn hen cấp cần phân biệt với loại tinh dầu mù tạt khác mà bạn không nên để tinh dầu tiếp xúc trực tiếp với da.  

Dầu hạt mù tạt có thể làm giảm triệu chứng cơn hen cấp và giúp cải thiện chức năng thông khí và tăng cường chức năng phổi.

Hãy massage hỗn hợp gồm dầu mù tạt và muối trên ngực vài lần trong ngày cho đến khi các triệu chứng hen giảm.

Các miếng dán và đắp có chứa bột từ hạt mù tạt cũng có hiệu quả tương tự. Tại vị trí đắp sẽ có cảm giác ấm nóng. Miếng dán chỉ nên lưu trên da ít hơn 15 phút, để tránh bị bỏng. Đừng quên kiểm tra thường xuyên vị trí dán.   

Dầu mù tạt

4. Tư thế của bạn

Ngồi thẳng lưng là tư thế tốt sẽ giúp đường thông khí của bạn không bị cản trở từ đó chức năng hô hấp được thực hiện tốt hơn. Bạn có thể sử dụng ghế có chỗ dựa hoặc ngồi tại các vị trí giúp bạn có thể dựa lưng vào đảm bảo tư thế thẳng.

Bạn không nên nằm, tư thế này có thể làm bạn khó thở hơn. 

5. Cố gắng thở chậm và sâu

Thở chậm và sâu có thể rất khó khăn khi bạn đang bị cơn hen cấp tấn công, nhưng nó mang lại rất nhiều lợi ích. Thứ nhất nó giúp bạn không thở quá nhanh, bởi vì thở quá nhanh trong trường hợp này không mang lại hiệu quả hô hấp mà còn có thể khiến bạn bị thiếu oxy. Hơi thở sâu cũng có thể giúp bạn giữ bình tĩnh, thư giãn hơn. Việc giữ bình tĩnh cũng có thể giúp ngực bạn không bị căng lên làm bạn khó thở hơn.

Khi nào cần tìm sự trợ giúp y tế?

Nếu bạn không thể kiểm soát các triệu chứng của cơn hen cấp tính, bạn cần sự trợ giúp y tế khẩn cấp. Tới ngay các cơ sở y tế gần nhất cũng như tìm kiếm sự trợ giúp của những người xung quanh khi có các dấu hiệu sau:

  • Thở dốc hoặc thở khò khè, đặc biệt là vào thời điểm sáng sớm hoặc ban đêm
  • Cần phải căng cơ ngực của bạn để có thể thở
  • Các triệu chứng không được cải thiện khi bạn đã sử dụng biện pháp tự nhiên hoặc thuốc.
  • Không thể nói các cụm từ dài vì hơi thở ngắn

Phòng ngừa các cơn hen cấp

Cách tốt nhất để ngăn ngừa các cơn hen cấp là tránh những yếu tố kích thích làm khởi phát cơn hen. Các yếu tố kích thích thường gặp là không khí lạnh, phấn hoa, nấm mốc và bụi… (bạn có thể tìm hiểu các yếu tố làm khởi phát cơn hen tại đây)

Bạn cũng có thể tiêm vắc xin phòng cúm và viêm phổi hằng năm, để dự phòng khởi phát cơn hen do nguyên nhân virus.  Bạn cũng nên tuân thủ chỉ định điều trị của bác sỹ và không tự ý bỏ thuốc khi cảm thấy khỏe hơn.

Các cơn hen cấp có thể khởi phát đột ngột và diễn biến rất nhanh với hậu quả nặng nề. Vì thế bạn nên hỏi ý kiến bác sỹ điều trị về việc chuẩn bị cho bất kì cơn hen cấp nào trong tương lai. Điều này sẽ giúp bạn hoặc người thân xung quanh có thể xử trí kịp thời, kiểm soát các triệu chứng và ngăn ngừa những hậu quả xấu nhất có thể xảy ra. 

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những dấu hiệu và triệu chứng của cơn hen cấp

Bs. Nguyễn Thế Võ - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

  • 03/08/2026

    Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em

    Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.

Xem thêm