Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những thay đổi ở cơ quan sinh dục nữ sau sinh em bé

Theo các chuyên gia y tế, mọi phụ nữ đều có một số thay đổi ở âm đạo và cơ quan sinh dục sau khi sinh nở. Có những thay đổi sẽ biến mất theo thời gian, trong khi một số thay đổi khiến âm đạo không thể trở lại giống hệt như trước khi mang thai.

Những thay đổi ở cơ quan sinh dục nữ sau khi sinh em bé

Cuộc sống sẽ thay đổi sau khi bạn có con, gần như là mọi thứ. Bạn thường nhận được những cảnh báo rằng bạn sẽ được ngủ ít hơn, căng thẳng tâm lý nhiều hơn khi phải chăm sóc cho thiên thần nhỏ vừa chào đời.

Tuy nhiên có những thay đổi có thể chỉ bạn mới có thể cảm nhận được, đó chính là những thay đổi ở cơ quan sinh dục, bao gồm âm đạo, sau sinh. Những thay đổi này là kết quả tất yếu của quá trình mang thai, sinh đẻ cũng như sự thay đổi hoc - môn trong cơ thể. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu những gì có thể xảy ra tại khu vực đặc biệt này nhé!

Âm đạo giãn rộng hơn

Nếu bạn đẻ thường, nghĩa là sinh em bé qua đường âm đạo, các cơ cũng như xương vùng chậu và sàn chậu trở nên giãn, giảm độ đàn hồi, lỏng lẻo hơn. Bà mẹ  có thể cảm thấy âm đạo giãn rộng hơn, đặc biệt là trong năm đầu tiên sau khi sinh. Âm đạo giãn rộng thế nào phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm: quá trình chuyển dạ kéo dài bao lâu, bạn đã sinh con bao nhiêu lần hay kích thước của em bé khi chào đời.

Đối với những phụ nữ sinh mổ thì em bé không ra ngoài qua đường âm đạo nên có thể sẽ không có những thay đổi tương tự như trên.

Nếu sự thay đổi này ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bạn, có một số biện pháp có thể giúp bạn. Thực hiện các bài tập Kegel thường xuyên (bài tập Kegel là một bài tập hiệu quả giúp cải thiện sức mạnh các cơ vùng sàn chậu, bạn có thể tham khảo bài tập này tại đây), duy trì cân nặng lành mạnh và chăm sóc sức khoẻ toàn thân đầy đủ sẽ giúp âm đạo nhanh chóng trở lại kích thước gần như trước đó.

Âm đạo có thể bị khô

Khô âm đạo là một trong những lời phàn nàn phổ biến nhất của những bà mẹ mới sinh. Cho con bú sữa mẹ có thể làm giảm lượng hoc-môn estrogen, và sự thiếu hụt estrogen chính là lời giải thích cho tình trạng khô âm đạo của các bà mẹ.

May mắn thay, khô âm đạo sau sinh thường là một tình trạng tạm thời. Khi bạn ngừng cho con bú, nồng độ estrogen trong cơ thể tăng lên, bạn rụng trứng và hành kinh trở lại thì mọi thứ sẽ dần trở lại bình thường.

Vì vậy, bạn có thể sử dụng các chất bôi trơn để tránh tình trạng khô hạn tạm thời khi quan hệ tình dục. Chất bôi trơn thực sự có tác dụng hỗ trợ rất nhiều cho người phụ nữ trong giai đoạn này. Nếu bạn thấy chất bôi trơn vẫn không thực sự hiệu quả với bản thân mình, hãy hỏi bác sỹ phụ khoa về các biện pháp điều trị cần thiết, chẳng hạn như sử dụng loại kem bôi âm đạo có thành phần estrogen. Và, tuyệt đối tuân theo chỉ định của bác sỹ khi sử dụng, bạn nhé.

Bạn có thể cảm thấy đau tại vùng kín

Chuyển dạ và sinh con khiến các mô, cơ, dây chằng tại khu vực âm đạo và xung quanh bị rách và tổn thương. Đôi khi, các bác sỹ phải cắt tầng sinh môn của mẹ bầu để em bé sinh ra nhanh hơn, hạn chế những nguy hiểm cho em bé do quá trình chuyển dạ kéo dài. Các vết rách hoặc cắt tại tầng sinh môn thường được khâu lại bằng chỉ tự tiêu. Bà mẹ sẽ cần một thời gian từ một đến vài tuần để vết thương lành lại. Trong quá trình hồi phục này, bà mẹ có thể bị đau tại vết khâu, nhất là khi đi tiểu hoặc làm vệ sinh khu vực này. Sự phục hồi lại các tổn thương và cảm giác đau đớn có thể nhiều hơn khi vết rách hoặc khâu nhiều hoặc tổn thương sâu hơn vào cả các cơ liên quan.

Thông thường, khu vực này có thể cảm thấy khá đau, khó chịu và sẽ dần trở nên tốt hơn trong vòng một vài tuần. GIữ vệ sinh sạch sẽ, ngồi trong bồn tắm ấm hoặc sấy khô nhẹ nhàng sau khi rửa là những cách đơn giản để chống nhiễm trùng cũng như giảm sưng và đau cho vùng này. Các thuốc giảm đau có chứa ibuprofen hoặc naproxen cũng có thể giúp bạn dễ chịu hơn.

 
Thay đổi màu sắc

Đừng quá lo lắng nếu khu vực âm hộ, bao gồm các môi, âm vật và tầng sinh môn thay đổi màu sắc sau khi sinh em bé. Những khu vực này có thể thay đổi màu sắc không chỉ do sự thay đổi của các hoc-môn trong thai kỳ mà còn bởi vì các sẹo hoặc vết rạch tầng sinh môn khi sinh.

Thông thường, sau khi sinh, khu vực này sẽ trở nên sẫm màu hơn. Trừ khi bạn cũng đồng thời mọc thêm các nốt ruồi ở những vị trí khác trên cơ thể thì đó có thể cảnh báo dấu hiệu bất thường, còn lại bạn không cần phải quá lo lắng khi khu vực này chỉ có sự thay đổi màu sắc đơn thuần. Sự thay đổi màu sắc cũng có thể xảy ra ở những phụ nữ sinh mổ. Màu sắc có thể sáng dần theo thời gian, nhưng sậm màu sẽ không biến mất hoàn toàn.

Sản dịch sau sinh

Cho dù bạn sinh thường hay sinh mổ, bạn vẫn có sản dịch chảy từ tử cung qua âm đạo để thoát ra ngoài. Sản dịch là sự kết hợp của máu cục, máu loãng, chất nhầy, và dịch từ tử cung. Sản dịch sẽ thay đổi màu sắc (nhạt màu hơn), số lượng (ít dần đi) và tính chất (loãng hơn) trong những tuần lễ tiếp theo. Và thường là sau bốn đến sáu tuần sau sinh, sản dịch sẽ không còn nữa.

Sản dịch là hiện tượng sinh lý bình thường và không cần phải quá lo lắng, trừ khi bạn thấy sản dịch có mùi hôi, màu bất thường (đỏ sẫm hoặc đen), nhiều bất thường hoặc cảm thấy đau đớn hoặc ngứa ở cơ quan sinh dục. Bất cứ khi nào có những triệu chứng kể trên, hãy đi khám bác sỹ ngay nhé.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhận biết sớm chứng trầm cảm sau sinh

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

  • 20/03/2026

    Sương mù não do hóa trị

    Hóa trị có thể giúp bạn chống lại ung thư , nhưng tác dụng phụ gần như chắc chắn. Bạn thường có một tâm trí mơ hồ, được gọi là " sương mù não do hóa trị ", trong và sau khi điều trị. Có thể bạn gặp khó khăn khi nhớ tên hoặc không thể làm nhiều việc cùng lúc tốt như trước đây.

  • 19/03/2026

    Trẻ khó ngủ, mất ngủ do tăng động: Dấu hiệu không nên bỏ qua

    Giấc ngủ đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thể chất và não bộ của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít phụ huynh tại nước ta đang đối mặt với tình trạng trẻ khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hay thức giấc ban đêm – đặc biệt ở nhóm trẻ có biểu hiện tăng động, hiếu động quá mức.

  • 19/03/2026

    Bệnh sốt xuất huyết

    Sốt xuất huyết nhẹ gây sốt cao và các triệu chứng giống cúm. Sốt xuất huyết nặng, còn gọi là sốt xuất huyết Dengue, có thể gây chảy máu nghiêm trọng, tụt huyết áp đột ngột (sốc) và tử vong.

  • 19/03/2026

    Thảo mộc giàu flavonoid và vai trò trong hỗ trợ giảm nguy cơ ung thư

    Khoảng 30–50% tử vong do ung thư có thể được phòng tránh bằng việc điều chỉnh các yếu tố nguy cơ đã biết: không hút thuốc, duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh (nhiều rau củ quả), vận động đều đặn, hạn chế rượu và tuân thủ các chương trình tầm soát phù hợp.

  • 18/03/2026

    Những nguyên nhân có thể gây ra cơn nóng rát dạ dày

    Cảm giác nóng rát dạ dày là triệu chứng tiêu hóa khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Dù thường bị xem nhẹ, song đây có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn liên quan đến dạ dày - tá tràng, thậm chí là các bệnh lý nguy hiểm nếu kéo dài và không được điều trị.

  • 17/03/2026

    Các loại thảo mộc trong Trà thanh nhiệt Dr.Thanh

    Trà thanh nhiệt Dr Thanh là một sản phẩm đồ uống thảo mộc đóng chai sản xuất bằng công nghệ chiết lạnh vô trùng (Aseptic). Ngoài ba vị đã nêu trước đó (Kim ngân hoa, Cúc hoa, La hán quả), sản phẩm còn phối hợp thêm các thảo mộc khác: Hạ khô thảo, Cam thảo, Đản hoa, Tiên thảo...

  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

Xem thêm