Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những thay đổi ở cơ quan sinh dục nữ sau sinh em bé

Theo các chuyên gia y tế, mọi phụ nữ đều có một số thay đổi ở âm đạo và cơ quan sinh dục sau khi sinh nở. Có những thay đổi sẽ biến mất theo thời gian, trong khi một số thay đổi khiến âm đạo không thể trở lại giống hệt như trước khi mang thai.

Những thay đổi ở cơ quan sinh dục nữ sau khi sinh em bé

Cuộc sống sẽ thay đổi sau khi bạn có con, gần như là mọi thứ. Bạn thường nhận được những cảnh báo rằng bạn sẽ được ngủ ít hơn, căng thẳng tâm lý nhiều hơn khi phải chăm sóc cho thiên thần nhỏ vừa chào đời.

Tuy nhiên có những thay đổi có thể chỉ bạn mới có thể cảm nhận được, đó chính là những thay đổi ở cơ quan sinh dục, bao gồm âm đạo, sau sinh. Những thay đổi này là kết quả tất yếu của quá trình mang thai, sinh đẻ cũng như sự thay đổi hoc - môn trong cơ thể. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu những gì có thể xảy ra tại khu vực đặc biệt này nhé!

Âm đạo giãn rộng hơn

Nếu bạn đẻ thường, nghĩa là sinh em bé qua đường âm đạo, các cơ cũng như xương vùng chậu và sàn chậu trở nên giãn, giảm độ đàn hồi, lỏng lẻo hơn. Bà mẹ  có thể cảm thấy âm đạo giãn rộng hơn, đặc biệt là trong năm đầu tiên sau khi sinh. Âm đạo giãn rộng thế nào phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm: quá trình chuyển dạ kéo dài bao lâu, bạn đã sinh con bao nhiêu lần hay kích thước của em bé khi chào đời.

Đối với những phụ nữ sinh mổ thì em bé không ra ngoài qua đường âm đạo nên có thể sẽ không có những thay đổi tương tự như trên.

Nếu sự thay đổi này ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bạn, có một số biện pháp có thể giúp bạn. Thực hiện các bài tập Kegel thường xuyên (bài tập Kegel là một bài tập hiệu quả giúp cải thiện sức mạnh các cơ vùng sàn chậu, bạn có thể tham khảo bài tập này tại đây), duy trì cân nặng lành mạnh và chăm sóc sức khoẻ toàn thân đầy đủ sẽ giúp âm đạo nhanh chóng trở lại kích thước gần như trước đó.

Âm đạo có thể bị khô

Khô âm đạo là một trong những lời phàn nàn phổ biến nhất của những bà mẹ mới sinh. Cho con bú sữa mẹ có thể làm giảm lượng hoc-môn estrogen, và sự thiếu hụt estrogen chính là lời giải thích cho tình trạng khô âm đạo của các bà mẹ.

May mắn thay, khô âm đạo sau sinh thường là một tình trạng tạm thời. Khi bạn ngừng cho con bú, nồng độ estrogen trong cơ thể tăng lên, bạn rụng trứng và hành kinh trở lại thì mọi thứ sẽ dần trở lại bình thường.

Vì vậy, bạn có thể sử dụng các chất bôi trơn để tránh tình trạng khô hạn tạm thời khi quan hệ tình dục. Chất bôi trơn thực sự có tác dụng hỗ trợ rất nhiều cho người phụ nữ trong giai đoạn này. Nếu bạn thấy chất bôi trơn vẫn không thực sự hiệu quả với bản thân mình, hãy hỏi bác sỹ phụ khoa về các biện pháp điều trị cần thiết, chẳng hạn như sử dụng loại kem bôi âm đạo có thành phần estrogen. Và, tuyệt đối tuân theo chỉ định của bác sỹ khi sử dụng, bạn nhé.

Bạn có thể cảm thấy đau tại vùng kín

Chuyển dạ và sinh con khiến các mô, cơ, dây chằng tại khu vực âm đạo và xung quanh bị rách và tổn thương. Đôi khi, các bác sỹ phải cắt tầng sinh môn của mẹ bầu để em bé sinh ra nhanh hơn, hạn chế những nguy hiểm cho em bé do quá trình chuyển dạ kéo dài. Các vết rách hoặc cắt tại tầng sinh môn thường được khâu lại bằng chỉ tự tiêu. Bà mẹ sẽ cần một thời gian từ một đến vài tuần để vết thương lành lại. Trong quá trình hồi phục này, bà mẹ có thể bị đau tại vết khâu, nhất là khi đi tiểu hoặc làm vệ sinh khu vực này. Sự phục hồi lại các tổn thương và cảm giác đau đớn có thể nhiều hơn khi vết rách hoặc khâu nhiều hoặc tổn thương sâu hơn vào cả các cơ liên quan.

Thông thường, khu vực này có thể cảm thấy khá đau, khó chịu và sẽ dần trở nên tốt hơn trong vòng một vài tuần. GIữ vệ sinh sạch sẽ, ngồi trong bồn tắm ấm hoặc sấy khô nhẹ nhàng sau khi rửa là những cách đơn giản để chống nhiễm trùng cũng như giảm sưng và đau cho vùng này. Các thuốc giảm đau có chứa ibuprofen hoặc naproxen cũng có thể giúp bạn dễ chịu hơn.

 
Thay đổi màu sắc

Đừng quá lo lắng nếu khu vực âm hộ, bao gồm các môi, âm vật và tầng sinh môn thay đổi màu sắc sau khi sinh em bé. Những khu vực này có thể thay đổi màu sắc không chỉ do sự thay đổi của các hoc-môn trong thai kỳ mà còn bởi vì các sẹo hoặc vết rạch tầng sinh môn khi sinh.

Thông thường, sau khi sinh, khu vực này sẽ trở nên sẫm màu hơn. Trừ khi bạn cũng đồng thời mọc thêm các nốt ruồi ở những vị trí khác trên cơ thể thì đó có thể cảnh báo dấu hiệu bất thường, còn lại bạn không cần phải quá lo lắng khi khu vực này chỉ có sự thay đổi màu sắc đơn thuần. Sự thay đổi màu sắc cũng có thể xảy ra ở những phụ nữ sinh mổ. Màu sắc có thể sáng dần theo thời gian, nhưng sậm màu sẽ không biến mất hoàn toàn.

Sản dịch sau sinh

Cho dù bạn sinh thường hay sinh mổ, bạn vẫn có sản dịch chảy từ tử cung qua âm đạo để thoát ra ngoài. Sản dịch là sự kết hợp của máu cục, máu loãng, chất nhầy, và dịch từ tử cung. Sản dịch sẽ thay đổi màu sắc (nhạt màu hơn), số lượng (ít dần đi) và tính chất (loãng hơn) trong những tuần lễ tiếp theo. Và thường là sau bốn đến sáu tuần sau sinh, sản dịch sẽ không còn nữa.

Sản dịch là hiện tượng sinh lý bình thường và không cần phải quá lo lắng, trừ khi bạn thấy sản dịch có mùi hôi, màu bất thường (đỏ sẫm hoặc đen), nhiều bất thường hoặc cảm thấy đau đớn hoặc ngứa ở cơ quan sinh dục. Bất cứ khi nào có những triệu chứng kể trên, hãy đi khám bác sỹ ngay nhé.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nhận biết sớm chứng trầm cảm sau sinh

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp
Bình luận
Tin mới
  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

  • 30/10/2026

    Interferon là gì và những điều bạn cần biết khi điều trị bằng interferon

    Interferon là một loại protein được sản xuất trong phòng thí nghiệm, có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch chống lại một số bệnh nhiễm trùng và bệnh lý nhất định. Các loại thuốc interferon hoạt động tương tự như interferon tự nhiên do cơ thể sản xuất. Các bác sĩ thường sử dụng interferon để điều trị các bệnh nhiễm virus, một số loại ung thư và các tình trạng sức khỏe khác. Cùng tìm hiểu về interferon qua bài viết sau!

  • 30/10/2026

    7 cách giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer

    Chưa có cách chữa khỏi bệnh Alzheimer, nhưng có thể chủ động bảo vệ sức khỏe não bộ, kiểm soát các yếu tố nguy cơ ngay từ sớm.

  • 30/10/2026

    Viêm da mùa đông

    Viêm da mùa đông (hay còn gọi là “winter rash”) là tình trạng da bị kích ứng, khô, ngứa, đỏ hoặc bong tróc xảy ra khi da phải chịu tác động của môi trường lạnh, khô và thay đổi từ bên ngoài vào.

  • 29/10/2026

    Bệnh xương đá ác tính thể nặng (SMO)

    Bệnh xương đá ác tính nặng (SMO) là một rối loạn bẩm sinh dẫn đến suy giảm quá trình tái tạo xương. Bệnh đôi khi được gọi là bệnh xương cẩm thạch hoặc bệnh xương đá ác tính ở trẻ sơ sinh (MIOP). Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 29/10/2026

    Ngày Đột quỵ Thế giới 29/10 – Mỗi gia đình là một “lá chắn”

    Không còn là căn bệnh của tuổi già, đột quỵ đang gia tăng nhanh chóng và trẻ hóa đáng báo động tại Việt Nam, để lại những hệ lụy nặng nề. Dù vậy, phần lớn các ca đột quỵ đều có thể phòng ngừa từ sớm nếu mỗi gia đình trở thành một phòng tuyến y tế chủ động. Nhân Ngày Đột quỵ Thế giới 29/10, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp bạn biến tổ ấm thành "lá chắn" vững chắc bảo vệ hệ mạch máu và cuộc sống của cả gia đình.

Xem thêm