Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các yếu tố làm khởi phát cơn hen và cách phòng tránh

Các yếu tố gây khởi phát cơn hen rất phổ biến và gây không ít rắc rối cho chúng ta.

Mặc dù để tránh tất các tác nhân này sẽ gặp nhiều khó khăn nhưng chỉ cần chú ý một chút thì bạn có thể học cách để hạn chế tiếp xúc với chúng và giảm các yếu tố nguy cơ gây khởi phát cơn hen. Một số chất, bệnh lí hoặc một số hoạt động có thể làm cho bệnh hen suyễn trở nên tồi tệ hơn hoặc gây khởi phát cơn hen, bao gồm:

Các tác nhân trong không khí

 
Tiếp xúc với phấn hoa, không khí ô nhiễm, khói thuốc lá, khói từ cây cỏ bị đốt cháy có thể làm khởi phát cơn hen của bạn. Phấn hoa là tác nhân phổ biến nhất trong mùa xuân và mùa thu, mặc dù các loại hoa, cỏ nở hoa quanh năm. Vì vậy, bạn nên tránh ra ngoài trong thời gian các loại hoa cỏ nở rộ và phấn hoa dày đặc.

Hãy sử dụng điều hòa không khí nếu có thể. Nó giúp giảm các tác nhân gây ô nhiễm không khí trong nhà (ví dụ như phấn hoa) và giúp làm giảm độ ẩm trong nhà. Điều đó sẽ làm giảm nguy cơ tiếp xúc với các nguy cơ bùng phát cơn hen của bạn.

Lông vật nuôi

 
Các con thú cưng đáng yêu cũng có thể gây khởi phát cơn hen ở những người dị ứng với chúng. Lông chính là một tác nhân và hầu như mọi động vật đều có lông. Bên cạnh đó, các protein được tìm thấy trong nước bọt, da, phân và nước tiểu của chúng cũng gây khởi phát cơn hen. Cách tốt nhất là bạn nên tránh tiếp xúc với chúng. Nếu bạn chưa sẵn sàng để cách xa hoàn toàn con thú cưng của mình thì nên giữ chúng ở ngoài phần lớn thời gian, tránh cho chúng vào phòng ngủ và nội thất. Những thú cưng trong nhà cũng nên được tắm rửa thường xuyên.

Bụi

 
Bụi là một tác nhân phổ biến, chúng ẩn nấp trong những nơi mà bạn thường xuyên lui tới như phòng ngủ, phòng khách và văn phòng. Hãy sử dụng các loại đệm, ghế sofa, gối chống bụi. Thảm và ga trải giường cũng hút rất nhiều bụi. Nếu bạn đang sử dụng thảm ở nhà thì hãy nói lời từ biệt với chúng và thay bằng sàn gỗ. 

Nấm mốc

 
Nấm mốc là tác nhân lớn gây khởi phát hen. Bạn có thể phòng ngừa bằng cách hạn chế ở những nơi ẩm ướt như nhà bếp, phòng tắm, tầng hầm hoặc xung quanh sân. Độ ẩm cao làm tăng khả năng phát triển nấm mốc. Nếu nấm mốc làm ảnh hưởng đến bệnh của bạn, hãy đầu tư một máy hút ẩm và chắc chắn rằng bạn đã loại bỏ chúng khỏi rèm cửa, ga trải giường…

Gián

 
Gián không chỉ đáng sợ mà chúng còn có thể làm bạn bị ốm. Côn trùng và phân của chúng có thể là tác nhân gây hen. Nếu bạn nhận thấy mình gặp vấn đề với gián, hãy thực hiện các bước sau để hạn chế chúng. Che đậy, bảo quản hoặc loại bỏ các đồ chứa thức ăn và nước uống đã sử dụng. Hút bụi, lau và quét dọn bất kì khu vực nào bạn nhìn thấy gián. Sử dụng thuốc diệt gián. Đừng quên kiểm tra những nơi chúng có thể ẩn nấp bên ngoài ngôi nhà của bạn.

Các bệnh lí khác

Nhiễm trùng và những bệnh ảnh hưởng đến phổi (ví dụ như cảm lạnh, cảm cúm, nhiễm trùng đường hô hấp, viêm phổi, viêm xoang, trào ngược dạ dày thực quản…) có thể kích hoạt cơn hen của bạn.

Nước hoa hoặc các sản phẩm có mùi thơm có thể gây kích thích đường thở của bạn. Căng thẳng, lo lắng và các cảm xúc mạnh khác có thể làm bạn thở nhanh. Sự kích thích đường thở hoặc thở nhanh có thể làm bùng phát cơn hen. Bên cạnh đó, dị ứng thức ăn cũng là một yếu tố quan trọng, đặc biệt là nếu bạn từng bị sốc phản vệ do dị ứng thực phẩm.

Tránh các tác nhân làm bạn khó chịu

 
Nếu bạn nghĩ rằng mình bị hen dị ứng, hãy hỏi bác sĩ về việc xét nghiệm các tác nhân gây dị ứng. Bằng cách này bạn có thể khám phá những tác nhân dị ứng làm bạn bùng phát cơn hen. Mặc dù bạn không thể chữa khỏi hen suyễn nhưng bạn có thể kiểm soát nó. Bằng cách tránh các tác nhân kích thích bất cứ khi nào có thể, bạn sẽ tránh được triệu chứng hen suyễn đi kèm.

Một yếu tố mà bạn không nên tránh

 
Tập luyện thể thao là một trong các yếu tố có thể làm khởi phát cơn hen nhưng bạn không nên tránh nó. Hoạt động thể chất rất quan trọng cho sức khỏe tổng thể của bạn, và đó chỉ là một nguy cơ không đáng kể. Bạn có thể kết hợp các hoạt động thể chất, tập thể dục và các hoạt động ngoài trời vào cuộc sống của bạn. Bạn chỉ cần làm điều đó một cách khôn ngoan. Nếu hen do tập luyện gây nhiều ảnh hưởng tới bạn, hãy trao đổi với bác sĩ để có các loại thuốc ngăn ngừa bùng phát cơn hen khi bạn hoạt động thể lực.

Khi nào bạn không thể tránh các tác nhân?

 
Một vài tác nhân rất phổ biến và bạn thực sự không thể tránh nó như bụi chẳng hạn. Những người nhạy cảm với bụi cũng khó có thể tránh được chúng. Khi đó bác sĩ sẽ khuyến cáo bạn tiêm một lượng rất nhỏ tác nhân dị ứng vào cơ thể. Theo thời gian, cơ thể sẽ học cách nhận diện tác nhân này và không phản ứng với nó một cách nghiêm trọng như trước đó. Điều trị có thể giúp bạn giảm các triệu chứng của cơn hen khi nó bùng phát và giúp kiểm soát một số tác nhân gây hen.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Bị dị ứng: Nên và không nên làm gì?

Bs. Trần Thanh Thanh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 22/10/2026

    5 cách loại bỏ vi nhựa khỏi cơ thể bạn

    Các nghiên cứu ban đầu đã xác định được mối tương quan tiềm tàng giữa vi nhựa (các mảnh nhựa nhỏ hơn 5 milimét) và các vấn đề sức khỏe như stress oxy hóa, viêm nhiễm và phản ứng miễn dịch bất thường.

  • 22/10/2026

    Xây dựng thói quen chăm sóc bản thân cho người bệnh Crohn

    Bệnh Crohn không chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu về thể chất như đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người bệnh. Xây dựng một thói quen chăm sóc bản thân phù hợp chính là cách để sống chung với bệnh nhẹ nhàng hơn.

  • 21/10/2026

    Chỉ số HbA1c ở mức nào là nguy hiểm?

    HbA1c là chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 3 tháng gần nhất, được sử dụng rộng rãi trong chẩn đoán và theo dõi bệnh đái tháo đường.

  • 21/10/2026

    Vận động thông minh cho người bận rộn

    Dù bận rộn trong nhịp sống hiện đại, phụ nữ hoàn toàn không cần phải dành hàng giờ tại phòng gym để duy trì vóc dáng. Giải pháp vận động thông minh chú trọng vào chất lượng bài tập sẽ mang lại hiệu quả vượt trội cả về thể chất lẫn tinh thần.

  • 20/10/2026

    Những thứ bạn không ngờ có thể gây dị ứng

    Việc tìm ra nguyên nhân gây dị ứng đôi khi khá khó khăn. "Thủ phạm" mà bạn thường nghĩ đến chẳng hạn như phấn hoa, bụi hoặc thú cưng có thể không phải là nguyên nhân, trong một số trường hợp, nguyên nhân lại là những tác nhân mà bạn không bao giờ ngờ tới. Bài viết dưới đây chia sẻ về những dạng dị ứng hiếm gặp và cách để1 giúp bệnh nhân kiểm soát chúng.

  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

Xem thêm