Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Các nguyên nhân gây bệnh hen suyễn

Hen suyễn là một bệnh mãn tính của đường dẫn khí trong phổi. Nguyên nhân thật sự của hen suyễn vẫn chưa được biết rõ.

Các nguyên nhân gây bệnh hen suyễn

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng sự phối hợp các yếu tố về gen (tiền sử gia đình) cùng với các yếu tố môi trường (nhiễm virus khi còn nhỏ và tiếp xúc với các chất gây dị ứng quá sớm) có thể gây ra bệnh hen suyễn hoặc ít nhất là làm tăng sự nhạy cảm với các nguyên nhân gây hen suyễn. Dị ứng cũng thường liên quan đến hen suyễn. Nhưng không phải tất cả những người bị dị ứng thì sẽ mắc hen suyễn.

Nguyên nhân

Các bác sỹ đã xác định được 2 nguyên nhân chính gây ra các triệu chứng của hen suyễn: đó là do phản ứng viêm và co thắt đường hô hấp.

Phản ứng viêm

Trong bệnh hen suyễn, niêm mạc bên trong khí quản sẽ sưng lên (viêm). Những chỗ sưng cũng làm hẹp khí quản và làm không khí khó lưu thông, gây ra tình trạng khó thở. Tình trạng viêm này làm cho khí quản đặc biệt nhạy cảm với các chất kích thích và gây ra hen suyễn. 

Co thắt đường hô hấp

Khi khí quản tiếp xúc với một số nguyên nhân gây hen suyễn nhất định, cơ vòng của khí quản sẽ co thắt lại. Việc này khiến cho khí quản hẹp hơn và làm bạn cảm thấy tức ngực. Một vài người cảm thấy như có sợi dây thừng quấn chặt lấy ngực. Đờm và chất nhầy cũng tăng tiết và mắc lại ở khí quản hẹp, làm cho khí quản càng hép hơn, dẫn đến tình trạng khó thở càng nặng nề.

Tác nhân gây hen suyễn

Các tác nhân gây viêm và co thắt đường hô hấp có thể khác nhau ở mỗi bệnh nhân hen phế quản. Hiểu rõ tác nhân gây hen của mình là rất cần thiết để kiểm soát hen suyễn. Những tác nhân phổ biến bao gồm:

  • Phấn hoa
  • Bụi và gián
  • Nấm mốc
  • Lông vật nuôi
  • Thay đổi thời tiết (đặc biệt là không khí lạnh)
  • Nhiễm trùng đường hô hấp (như cảm lạnh)
  • Hút thuốc lá
  • Căng thẳng và những cảm xúc mạnh mẽ
  • Các hoạt động thể lực
  • Phản ứng dị ứng với với đồ ăn hoặc chất bảo quản thực phẩm
  • Ợ nóng hoặc trào ngược axit
  • Tác dụng của một số loại thuốc nhất định (aspirin, thuốc chẹn beta)

Trao đổi với bác sỹ để tìm ra tác nhân gây hen suyễn của bạn và tìm ra cách để tránh những tác nhân đó là điều cần làm để hạn chế các cơn hen phế quản.

Yếu tố nguy cơ

Dưới đây là một số yếu tố được cho là có liên quan đến việc làm tăng nguy cơ mắc hen suyễn.

Tiền sử gia đình: Nếu bố hoặc mẹ bạn bị hen suyễn, bạn sẽ có nguy cơ mắc hen suyễn cao hơn.

Tuổi và giới tính: Hen suyễn thường phổ biến ở trẻ nhỏ hơn ở người lớn. Các bé trai thường có nguy cơ mắc hen cao hơn là bé gái. Ở tuổi trưởng thành, nguy cơ là như nhau đối với nam giới và phụ nữ.

Dị ứng: Nhạy cảm với các tác nhân dị ứng thường là yếu tố dự báo chính xác khả năng mắc bệnh hen suyễn. Tác nhân gây dị ứng có thể là bụi, lông động vật, nấm mốc hoặc các chất hóa học độc hại. Các tác nhân dị ứng có thể làm các cơn hen suyễn nặng hơn nếu vẫn tiếp xúc.

Hút thuốc: Khói thuốc gây kích thích đối với khí quản. Người hút thuốc thường sẽ có nguy cơ cao bị hen suyễn. Người có mẹ hút thuốc trong suốt quá trình mang thai hoặc những người hút thuốc lá thụ động cũng có nguy cơ bị hen suyễn cao hơn.

Ô nhiễm không khí: Thành phần chính của khói bụi có thể làm tăng nguy cơ bị hen suyễn. Những người sinh sống hoặc lớn lên ở đô thị có nguy cơ hen suyễn cao hơn những người sống ở nông thôn.

Béo phì: Người lớn và trẻ nhỏ thừa cân hoặc béo phì sẽ có nguy cơ hen suyễn cao hơn. Mặc dù nguyên nhân chưa được làm rõ, nhưng một số chuyên gia chỉ ra rằng tình trạng viêm vùng thấp của cơ thể sẽ xảy ra khi bị thừa cân.

Hệ hô hấp nhiễm virus: Những vấn đề về hô hấp khi còn sơ sinh hoặc thời thơ ấu có thể gây ra việc thở khò khè. Một vài trẻ nhỏ bị nhiễm virus đường hô hấp sẽ phát triển thành hen mãn tính.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Chế độ dinh dưỡng cho người mắc hen phế quản

Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm